Нийтлэл
Монгол ба түрэг хэлний холбоо
Нэг хэлнээс нөгөө хэл рүү үг шилжих явц ихэнх тохиолдолд харилцан солилцоо биш, илүү хөгжингүй, хүчирхэг, ноёлох шинжтэй үндэстний хэл аль буурай руугаа урсах хандлагатай байдаг. Түрэг 200 жил бүс нутагтаа давамгайлж байжээ. Монголчууд ч өнөөгийн Монголын өндөрлөгт нүүдэллэн ирсний дараа түрэг нарт харьяалагддаг байсан.
2026-02-04
Биднийг бүрэн хянах уу? Ногоон онооны цаадах эрсдэл
Ардчилсан бус тогтолцоотой улс орнуудад “нийгмийн оноо” хэрэглэдэг. Тухайлбал, БНХАУ-ын зарим хотод “Social credit system” нэрээр хэрэгждэг бөгөөд иргэдийн хууль зөрчсөн эсэхээс эхлээд өдөр тутмын зан үйлийг үнэлдэг байна.
2026-02-04
Анхны чөтгөрийн дууль
Монголын төрийн түүх яг эндээс эхэлдэг. Чөтгөр бол хамгийн эвтэйхэн тайлбар. Монголын ХХ зуунд шашин “мөхөхөд” чөтгөр байсан, хувьсгал хийхэд чөтгөр байсан, нийгэм журам байгуулахад чөтгөр байсан, арчдилал гарахад ч чөтгөр байсаар л амуй. Юм бүтэлгүйтвэл “Чөтгөрийн буруу”, ажил нурвал “Дотоодын дайсан”. Юу ч ойлгомжгүй бол “Эсэргүү элемент”. Үг солигддог, логик солигддоггүй.
2026-02-04
Ираны халуун өдрүүд
Улс төрийн иймэрхүү хагаралын дараа тухайн улс найдвартай түшиг тулгуурыг бий болгосон тохиолдолд л үндэсний эвлэрэл явагдаж, эдийн засаг нь сэргэж хүчирхэгжиж чаддаг байна. Цаашдын тоглоомын дүрмийг хэн тогтоох, хэрхэн хэрэгжүүлэх, хаанаас хөрөнгө оруулах, шуудхан хэлэхэд: Америкийг дагах уу, Оросыг дагах уу гэдэг сонголтоос ихээхэн хамаарна.
2026-02-03
АН цэгцэрч, МАН задрах замдаа орлоо...
АН ч хичээж байна. Бас л зовлон үзсэн нам даа. Эрх баригчдын гарт орж 17 оноос хойш дотроо муудалцаж, тэр нь намдаа гай хүртэл болсон. 23 он хүртэл тогтсон даргагүй явж ирсэн. 23 оны эхээр Л.Гантөмөр АН-ын дарга болсноос хойш эмхэрч эхэлсэн.
2026-02-03
Хиагтын гэрээ, геополитикийн сонирхлуудын солбицол
Орос-Хятадын Бээжингийн тунхаглалаар Гадаад Монголын автономит эрхийг Хятадаар хүлээн зөвшөөрүүлсэн нэрээр Хятадын нутаг дэвсгэрийн нэг хэсэг байх болно гэснийг 1915 онд Хиагтад Монголчуудад тулгаж хүлээлгэсэн үйл явц ажээ.
2026-02-02
Үнээ өсгөж өрөө дарах нь Б.Чойжилсүрэн сайдын чадах ганц зүйл үү?
Алдагдлыг “үйлдвэрлэсэн”, үнийг чөлөөлөхгүй барьсаар байгаад уруудуулсан, доройтуулсан нөхдөөр өрийг нь төлүүлэхгүй, өмнө хэрэглэсэн цахилгааны үнэ, үүссэн алдагдлыг яагаад өнөөдрийн хэрэглэгчдээр төлүүлж байгаа юм бэ?
2026-02-02
Ц.Даваасүрэн тойргоо төдийгүй улсаа хорлолоо
Үжирсэн станцуудаа байнга өндөр үнээр сэлбэж, хөрөнгөө дэмий үрдгийг цэглэж, орчин үеийн станц барих манай төслүүд аварга орос саварт атгаастай. III ДЦС-д оросууд 655 сая долларын сэлбэг шахсан мэдээ цацагдаж байв. Багануур станцын нийт өртгийн талаас илүү үнэтэй сэлбэг?!
2026-02-02
"Амины" үнэтэй сайд гэж байдаг уу, Ерөнхий сайд аа?
Угаасаа АН-ын хувьд оны өмнөөс Засгийн газрыг огцруулах шаардлагад УИХ-ын гишүүдээс гарын үсэг цуглуулаад эхэлчихсэн. Хаврын чуулган эхэллээ л бол өргөн барих нь цаг хугацааных.
2026-01-30
Монгол кино: Төрийн дуу хоолойноос зах зээлийн чимээ хүртэл
Монгол кино өнөөдөр асуулт тавьдаг урлаг байхаа больж, аюулгүй контент үйлдвэрлэх салбар болон хувирч байна. Төр киноноос айхаа больсон нь сайн хэрэг. Харин кино өөрөө үнэнээс айдаг болсон нь хамгийн том асуудал.
2026-01-30
"Урд хөл бүдрэхэд хойд хөлийг ташуурдах" нь буюу багш, эмчийн цалингийн нэмэгдэл
Яг үнэндээ төсвийн, төрийн албаны цалинг ингэж 30 хувь, 50 хувиар өм цөм нэмж байсан тохиолдол урьд өмнө байгаагүй. Багш, эмч нарын хувьд цалингаа бодитоор нэмүүлж байгаа анхны тохиолдол. Төсвийн бүх зардлаа танаад, зөвхөн багш, эмч нарын цалингийн нэмэгдлийг олгохоор болсон.
2026-01-29
Хар захаас ч хариуцлагагүй “Чөлөөт бүс”-ээ хаах уу, засах уу?
Алтанбулагийн чөлөөт бүсийн маш хямд, брэнд архинд хэрэглэгчид амиа алдвал хэн хариуцлага хүлээх вэ?
2026-01-29
Б.Чойжилсүрэн, Х.Ганхуяг нарыг огцруулах нь зүй ёсны шаардлага
Г.Занданшатарын хувьд байгуулагдаад удаагүй танхимынхаа сайд нарыг ойр ойрхон сэлгэх нь улс төрийн хувьд хохиролтой байж болох ч түүнээс наана, нэн тэргүүнд нь улс орны, иргэдийн нийтийн эрх ашиг гэж бий.
2026-01-26
АНУ-ын Ерөнхийлөгчийн дэвшүүлсэн “Энхийн Зөвлөл” ба Монгол
Д.Трампын санаачилсан “Энхийн зөвлөл”-д (Board of Peace буюу олон улсын хэвлэлүүдэд егөөдөн бичиж байгаагаар “өөр нэг НҮБ”) хандах санаатай эл нийтлэлээ бичлээ. Олон улсын Засгийн газар хоорондын нэгэн шинэ байгууллага байгуулж байгаа, тэр байгууллага нь “2026 он. Давос” гэж огноолох болж байх шиг.
2026-01-24
Цахилгааны үнийг нэмж 550 тэрбумыг олоод 400 тэрбумыг хулгайлав
Гол буруутан болоод байгаа зуухны ТЭЗҮ-ийг хийсэн өртөг 2019 онд 75 сая ам.доллар байсан бол 2024 онд хийсэн ТЭЗҮ-ээр 90 сая ам.доллар болж өсчээ. Энэ нь өнөөдрийн ханшаар 360 тэрбум орчим төгрөг. Гэтэл Н.Тавинбэх нарын авилгын мөнгө эхний байдлаар 400 тэрбумаар тоологдож байна.
2026-01-23
Урианхай тувачуудын урвалт
1911 оны Богд хаант Монгол улсын газрын зургийг үзэхэд тэр үеийн Монгол улс 3.3 сая квадрат км газар нутагтай, Өвөр Монгол, Тувагийн газар нутаг монголын нутагт харьяалагддаг байсан нь харагддаг. Богд хаант Монгол улсын газрын зураг бүхэлдээ зүрх хэлбэртэй, дээшээ цүндийж харагддаг байсан бол одоо дээрээсээ өм өм авхуулсан сэмэрчихсэн сархинаг шиг харагддаг болжээ. Ийм болсон нь тувачуудын тарьсан балаг юм. Уг нь тува гэж байгаагүй, харин урианхайчууд гэж байсан юм.
2026-01-23
Хөгжлийн бэрхшээлтэй "AI"-гаар хотын түгжрэлийг бууруулахгүй л дээ
AI гэдэг чинь автомат камер биш, камерийг ашиглаж мэдээллийг боловсруулж байгаа тархи юм. Юмыг хийвэл хийсэн шиг хийж суръя. Хийж чадахгүй бол байгаа юмаа байгаагаар нь нэрлэж суръя.
2026-01-23
Капиталист нийгэмд социалист өмч оршдоггүй: Эрчим хүчний салбарын дампуурал
Сүүлийн хорь, гучин жил л бид зөвхөн хүнтэй тэмцлээ. Халлаа, солилоо, сонгож үзлээ, шорон орон луу ч явууллаа. Оронд нь яг адилхан "амьтан" гарч ирээд яг л араас нь орж байна. Тийм болохоор хүндээ биш, тогтолцоондоо байна гэдгийг одоо нэг нийтээрээ хүлээн зөвшөөрөх цаг болж.
2026-01-21
Бид мэдээллийн аюулгүй байдлын аудит хийлгэх ёстой
Манай цахим ертөнцийг бүрдүүлж буй хаягуудын дор хаяж гуравны хоёр нь хуурамч байх гээд байна. Бидний бүх үзэл суртал итгэж найдах боломжгүй хов хоосон зүйл болж таарлаа.
2026-01-20
Зэрлэг капитализм
Тогтолцооны хувьд капиталист нийгэмд шилжээд гуч гаруй жил өнгөрсөн авч Монголын нийгмийн иргэдийн олонхийн ойлголт ухамсар нь хоцрогдсон, төөрөлдсөн, будилсан, гомдож гутарсан, эсэргүүцсэн, зарим нь бүр үзэн ядсан, дайсагнасан хэвээр. Урьдын тогтолцоо эдийн засгийн гэхээсээ үзэл суртлын албадлагын хамтралч нийгэм байлаа. Үнэндээ социалист, марксист гэхээсээ марксизм-ленинизм гэж албан ёсоор нэрэлсэн, жинхэнэдээ ленинист, сталинист хүчирхийллийн тогтолцоо байсан юм.
2026-01-19
