“Хүйс толгойн бичиг”, “Хүний бүтэн биеийн бүртгэл бичвэр” ЮНЕСКО-гийн Дэлхийн дурсамжид бүртгэгдлээ

2025/04/23

2025 оны дөрөвдүгээр сарын 2–17-нд Францын Парис хотноо болсон ЮНЕСКО-гийн Гүйцэтгэх зөвлөлийн 221 дүгээр чуулганаар Монгол Улсаас нэр дэвшүүлсэн “Хүйс толгойн бичиг” болон “Хүний бүтэн биеийн бүртгэл бичвэр” хэмээх хоёр баримтат өвийг Дэлхийн дурсамж хөтөлбөрийн олон улсын жагсаалтад албан ёсоор бүртгэжээ.

“Хүйс толгойн бичиг” нь Монголын эртний брахми бичгээр сийлэгдсэн, 1400 гаруй жилийн түүхтэй, эртний монгол хэл, соёлын ховор дурсгалт эх сурвалж юм. Тус бичээс нь монголчуудын бичиг үсгийн үүсэл, түүх, хэл шинжлэл, соёлын судалгаанд онцгой ач холбогдолтойд тооцогддог.

Харин “Хүний бүтэн биеийн бүртгэл бичвэр” нь XVIII зууны уламжлалт ангаах ухааны гар бичмэл бөгөөд тухайн үеийн Монголын анагаах ухааны сургуулиудад хэрэглэгдэж байсан эмнэлзүйн чухал эх сурвалж юм. Энэхүү бичвэрт хүний биеийн бүтцийн нарийвчилсан бүртгэл, оношлогоо, эмчилгээний аргууд багтсан нь түүхэн болон шинжлэх ухааны өндөр үнэ цэнтэй хэмээн үнэлэгдсэн байна.

Монгол Улс өмнө нь 2011 оноос хойш ЮНЕСКО-гийн энэхүү хөтөлбөрт нийт зургаан баримтат өвийг бүртгүүлээд байсан бөгөөд энэ удаагийн бүртгэл нь манай улсын соёлын өвийг дэлхийн түвшинд таниулах, хамгаалах, хадгалах үйл ажиллагаанд чухал түлхэц болж байгааг Гадаад харилцааны яамнаас онцлон тэмдэглэжээ.

Эх сурвалж: Гадаад харилцааны яам, ЮНЕСКО.

iСанал болгох

“Гүтгэх” гэмт хэргийг хуульчилбал дарга нар л хамгаалагдана

Нийслэлийг удирдах хүн сайн “намчин” биш, сайн менежер байх ёстой юмсан

А.Баатархуяг: Дараагийн Ерөнхийлөгч С.Баярцогт байх магадлалтай

АНХААРУУЛГА: Та сэтгэгдэл бичихдээ хууль зүйн болон ёс суртахууны хэм хэмжээг хүндэтгэнэ үү. Хэм хэмжээ зөрчсөн сэтгэгдэлийг админ устгах эрхтэй.

iРедакцийн сонголт

Аварзэдийг оросууд дахин тодруулсан чимхлүүр түүх

iШинэ мэдээ

Зургаадугаар сарын цаг агаарын урьдчилсан төлөв 10 цаг 14 мин 129 дүгээр цэцэрлэгийн өргөтгөлийн барилгын ажил 80 хувийн гүйцэтгэлтэй байна 10 цаг 24 мин УИХ-ын дарга С.Бямбацогт бизнес эрхлэгчидтэй уулзаж, эдийн засгийн орчны талаар санал солилцлоо 10 цаг 25 мин Улаанбаатар хот ЕСБХБ-ны "Ногоон хотуудын хөтөлбөр"-ийн нөлөөллийн судалгаанд оролцоно 10 цаг 26 мин Азийн аварга шалгаруулах шатрын тэмцээн 2026 онд Улаанбаатар хотноо болно 10 цаг 27 мин УДШ-ийн Ерөнхий шүүгчийг нэг удаа томилох заалтыг хүчингүй болголоо 11 цаг 51 мин С.Бямбацогт: УИХ-ын дарга нам бус байна гэдэг нь дэлхийд байхгүй жишиг 12 цаг 16 мин “Эрдэнэс Монгол” нэгдлийг “Чингис хаан Үндэсний баялгийн сан корпораци” болгон өөрчиллөө 12 цаг 34 мин Улаанбаатарт шөнөдөө 6 хэм дулаан 12 цаг 36 мин Монголын тамирчид U23 чөлөөт бөхийн Азийн аваргаас таван медаль хүртлээ 12 цаг 36 мин Сэлбэ голын түшиц хана болон тохижилтын ажил 75 хувьтай үргэлжилж байна 12 цаг 36 мин Сурагч бүрийг компьютер, анги бүрийг ухаалаг самбартай болгох тогтоол баталлаа 12 цаг 38 мин Шөнийн автобус 22:00-02:00 цагийн хооронд үйлчилж байна 12 цаг 39 мин Мансууруулах бодистой холбоотой хэргээр 8 хүнд хорих ял оногдуулжээ 12 цаг 39 мин U18 насны эрэгтэй волейболын шигшээ баг Хонконгыг зорилоо 14 цаг 1 мин Улсын дээд шүүх "Акуа гарден"-ы хэргийг давж заалдах шатны шүүхэд буцаав 14 цаг 2 мин 13-аас доош насны хүүхэд нийгмийн сүлжээнд бүртгүүлэхийг хориглох хуулийн төслийг хэлэлцэж эхэллээ 14 цаг 4 мин ХЗДХ-ийн сайд С.Амарсайхан БНСУ-ын Хууль зүйн сайдтай уулзаж, визний нөхцөлийг хөнгөвчлөх талаар хэлэлцлээ 14 цаг 4 мин Монгол, Хятадын залуучуудын эрдэм шинжилгээ, соёлын солилцооны арга хэмжээ БНХАУ-д боллоо 14 цаг 5 мин Барилгын салбарын даатгалын хууль эрх зүйн орчныг сайжруулах асуудлыг хэлэлцлээ 14 цаг 5 мин

iИх уншсан

Нийслэлийг удирдах хүн сайн “намчин” биш, сайн менежер байх ... Х.Баттулгын Д.Ганзориг явж, У.Хүрэлсүхийн Ч.Хосбаяр Ерөнхий ... Монгол улсын анхны маркуудыг марзан Шарав зурсан нь үнэн үү ... А.Баатархуяг: Дараагийн Ерөнхийлөгч С.Баярцогт байх магадлал... Нүдний булай болж ханахгүй юм аа, энэ Путин Д.Энхтүвшин: Эдийн засаг дахь төрийн оролцоог хумьж байж тат... Улс төрийн зарим үйл явдлын талаарх тамхины цэгийн тайлбар м... Улстөрчдийн “зодооны цус” хууль хяналтын байгууллагууд руу “... Э.Бат-Үүл: Нийслэлийн бүх хариуцлагыг улаанбаатарчууд Н.Учра... Парламент өөрсдийнхөө тухай хуулийг хэлэлцэж эхэллээ Өрхийн сарын дундаж орлого 2.9 сая, зарлага 2.8 сая төгрөгт ... Т.Даваадалайгийн цагдан хориог цуцлуулахаар шүүхэд ханджээ В.Путин, Ши Жиньпин нар иж бүрэн түншлэлийг бэхжүүлэх тухай ... Нью-Йоркчууд хөл бөмбөгийн ДАШТ-ий тасалбарыг 50 доллароор а... “Хасын Хүлэгүүд” баг Азийн аваргуудын лигээс хүрэл медаль хү... НАСА Саран дээр бааз байгуулах төлөвлөгөөгөө танилцууллаа Испанийн шигшээ багийн бүрэлдэхүүнд анх удаа "Реал Мадрид"-ы... Өмнөговь аймаг жилд 500,000 тарьц бойжуулах хүчин чадалтай д... Кими Антонелли Формула-1-ийн Канадын Гран-Прид түрүүллээ Эрчим хүчний бодлогын зөвлөл хуралдаж, шилжилтийн стратегийн...