ОХУ-ын Владивосток хотноо энэ өдрүүдэд зохиогдож буй Дорнын Эдийн засгийн форумын (ДЭЗФ) хэлэлцүүлгийн нэг гол сэдэв нь ложистик болж байна. Энэ сэдэвт “Ложистикийн өөрчлөлт” гэсэн тусгай хуралдааныг зориулаад байна.

Дэлхийн эдийн засгийн хямрал явагдаж буй энэ үед бүхэл бүтэн бүс нутгуудын эдийн засгийн бүтэц өөрчлөгдөж эхэлнэ гэдэгтэй бараг бүх шинжээч санал нийлж байна. Ийм нөхцөлд бүс нутгуудын ложистикийн коридорын сайжруулалт, хөгжүүлэлтын асуудал онцгой анхаарал татаж байна.

Владивостокийн Эдийн засгийн форумд Монгол Улсын Зам тээврийн хөгжлийн яамны Бодлого, төлөвлөлтийн газрын дарга Б.Болор-Эрдэнэ оролцож байгаа нь ч үүнтэй холбоотой.

Өнгөрсөн 2022 онтой харьцуулахад энэ онд Монголын дотоодын ачаа тээврийн хэмжээ 26%, транзит тээврийн хэмжээ 50% нэмэгджээ. Монгол Улсын Зам тээврийн хөгжлийн сайд С.Бямбацогтын мэдэгдсэнээр энэ 2023 онд ачаа тээврийн хэмжээ 36 сая тоннд хүрэхээр байгаа юм.

Монгол-Оросын хамтарсан тээвэр ложистикийн хэд хэдэн төсөл байгаагийн зарим нь бэлтгэлийн шатанд, зарим нь хэрэгжиж эхлээд байна.

Тухайлбал, Монгол-Оросын хамтарсан “Богдхан төмөр зам” төсөл боловсруулалтын шатанд байгаа бол Сайншанд-Зүүнбаян, Эрээцав-Чойбалсан хоорондын автозамын төсөл, мөн Соловьевск-Эрээнцав, Наушки-Сүхбаатар чиглэлийн хилийн боомтын нэвтрэлтийг сайжруулах төслүүд хэрэгжиж байна.

ОХУ ч мөн адил дотооддоо ложистикийн томоохон төслүүдийг хэрэгжүүлж байна.

Москва хотын Бизнес эрхлэгчдийн эрхийг хамгаалах байгууллагын Ачаа тээврийн хөгжил, муж хоорондын тээврийн асуудал хариуцсан бүрэн эрхт төлөөлөгч Екатерина Еремина ДЭЗФ-2023-ын үеэр хэлсэн үгэндээ “Шинэ цагийн ложистикийг түүхэн богино хугацаанд шинээр бүрдүүлж чадлаа. Оросын зах зээлд хэдэн 10 жилийн турш ашиглаж байсан ложистикийн олон улсын гинжин хэлхээ бүрэн өөрчлөгдлөө. Байнгын тогтвортой ажиллагаатай тээвэр ложистик, транзит тээврийн хэлхээг богино хугацаанд бий болголоо” хэмээн онцлон тэмдэглэлээ.

Төрийн Думын спикерийн хэлснээр ОХУ-ын дэд бүтцийн магистралийг 2030 он хүртэл сайжруулах, өргөжүүлэх цогц төлөвлөгөөг хэрэгжүүлж эхлээд байна. Уг төлөвлөгөөнд тээврийн болон эрчим хүчний дэд бүтцийг сайжруулах, хөгжүүлэх бүхий л төслүүдийг тусгажээ. Эдгээр төсөл хэрэгжсэнээр “Запад-Восток” (“Баруун-Дорно”) болон “Север-Юг” (“Умард-Өмнөд”) гэсэн төмөр зам, агаарын зам, далайн болон гол мөрний усан зам, автозамын тээврийн коридор бий болох төдийгүй эдгээр дэд бүтцийн сүлжээ эрчим хүчний найдвартай хангамжтай болох юм. Ингэснээр ОХУ-ын газар нутаг дахь эдийн засгийн уялдаа холбоо сайжирч, ачаа тээврийн эргэлт нэмэгдэнэ.

Өнгөрсөн 2023 онд Монгол-Оросын худалдааны эргэлт 40 гаруй хувиар нэмэгдэж 2,6 тэрбум ам.долларт хүрсэн бөгөөд энэ 2023 онд 3 тэрбум ам.долларт хүрэх төлөвтэй байна.

Шинжээчдийн үзэж байгаагаар Монгол, Оросын дотоод дахь ложистикийн хөгжлийн бодлогын хэрэгжилт, ложистикийн хамтарсан төслүүд нь хоёр улсын хоорондох худалдааны эргэлтийг улам нэмэгдүүлэх боломжийг олгоно.

С.ПАЛАМ