x

УИХ-ын сонгуулийн тухай хуулийн төслийг өргөн барилаа

УИХ-ын гишүүн Л.Энх-Амгалан, Ё.Баатарбилэг, Ж.Ганбаатар, Д.Оюунхорол, Б.Энх-Амгалан нарын зэрэг нэр бүхий 10 гишүүн УИХ-ын сонгуулийн тухай хуулийн төслийг энэ сарын 2-ны өдөр УИХ-ын дарга Г.Занданшатарт өргөн барилаа.

Монгол Улсад УИХ-ын сонгуулийн үйл ажиллагаатай холбоотой харилцааг анх 1992 онд батлагдсан УИХ-ын сонгуулийн тухай хуулиар зохицуулж эхэлсэн бөгөөд 2005, 2011 онуудад шинэчлэн баталж байв.

Хамгийн сүүлд 2015 онд батлагдсан Сонгуулийн тухай хуулиар өмнө нь тусдаа, бие даасан хуулиар зохицуулагдаж байсан Монгол Улсын Ерөнхийлөгчийн, УИХ-ын болон орон нутгийн иргэдийн Төлөөлөгчдийн Хурлын төлөөлөгчдийн сонгуулийг зохион байгуулж явуулах журмыг хамтад нь нэг хуулиар зохицуулсан бөгөөд уг хуульд 2016 онд 4 удаа, 2017 онд 2 удаа, нийт 6 удаа нэмэлт, өөрчлөлт оруулжээ.

Хуулийн дагуу УИХ-ын, аймаг, нийслэлийн болон сум, дүүргийн иргэдийн Төлөөлөгчдийн Хурлын 2016 оны ээлжит сонгууль, Монгол Улсын Ерөнхийлөгчийн 2017 оны ээлжит сонгуулийг явуулах явцад хууль хэрэглээний олон төрлийн хүндрэл үүсэж байсныг сонгууль зохион байгуулсан бүх шатны сонгуулийн байгууллага, сонгогч, нэр дэвшигчид, сонгуульд оролцогч нам, эвслээс илэрхийлж байсан байна.

Дээрх 3 төрлийн сонгууль нь тус тусын зохион байгуулалтын онцлог шинж чанартай бөгөөд тухайн сонгуулийн онцлогт тохирсон хуулийн зохицуулалттай байх шаардлагатай байдаг. Гэтэл нэг хуулиар зохицуулсан нь хууль хэрэглээний хувьд хүндрэл үүсгэж, улмаар Сонгуулийн тухай хуулийн зарим зүйл, заалтыг сонгуульд оролцогчид өөр өөрийнхөөрөө тайлбарлаж хэрэглэх, үүнээс үүдэн сонгуульд оролцогч талуудын хооронд маргаан үүсэх, иргэд, сонгогчдод ойлгомжгүй байдал бий болох зэрэг цөөнгүй хүндрэлд хүргэж байсан гэж төслийн үзэл баримтлалд дурджээ.

Иймээс УИХ-ын сонгуулийн үйл ажиллагаатай холбогдсон харилцааг бүхэлд нь эргэн харж, боловсронгуй болгох шаардлагын үүднээс энэхүү хуулийн төслийг боловсруулжээ.

Төсөлд УИХ-ын сонгуулийн тогтолцоог Монгол Улсын тогтвортой хөгжлийг хангах, улс орны эдийн засгийн болон нийгмийн хөгжилд эергээр нөлөөлөх байдлыг үндсэн шалгуур болгон тодорхойлжээ. Өөрөөр хэлбэл том, жижиг тойрог хосолсон мажоритар тогтолцоог сонгон авсан байна. Ингэхдээ 50+26 буюу 50 гишүүн нь жижиг тойргийн сонгогчдоос шууд санал авах, 26 нь том тойрог буюу Монгол Улсын нийт иргэдээс санал авч сонгогдох юм. Ингэснээр нам дугуйлах хэлбэрээс хүнээ сонгож дугуйлах хэлбэрт шилжиж, ард түмэн өөрийнхөө элч төлөөлөгчийг өөрсдөө шууд сонгох Үндсэн хуулийн суурь зарчим хэрэгжинэ. Түүнчлэн,

- Сонгууль товлон зарласан өдрөөс өмнө Улсын Дээд шүүхэд бүртгүүлсэн нам сонгуульд оролцох эрхтэй байх;

- Нам, эвсэл сонгуульд оролцохоо илэрхийлэхдээ ээлжит сонгуулийн өмнөх жилийн 1-р сарын 1-ний өдрөөс ээлжит сонгуулийн жилийн 4-р сарын 1-ний өдрийг хүртэлх хугацаанд тухайн намд иргэн, хуулийн этгээдээс өгсөн хандивын төрийн аудитын байгууллагаар хянуулж баталгаажуулсан тайланг ирүүлэх;

- Нэр дэвшигч нь төрийн жинхэнэ албан хаагч болон төрийн үйлчилгээний албаны удирдах албан тушаалтан, төрийн болон орон нутгийн өмчит, төрийн болон орон нутгийн өмчийн оролцоотой хуулийн этгээдийн дарга, дэд дарга, захирал, дэд захирал, Засгийн газраас байгуулсан хамтын удирдлагын байгууллагын орон тооны болон орон тооны бус гишүүн бол нэр дэвшүүлэх ажиллагаа эхлэхээс өмнө эрхэлсэн ажил, албан тушаалаас чөлөөлөгдсөн байх;

- Сонгуулийн сурталчилгаа явуулах арга, хэлбэрийг сонгуулийн зардал багасгах зорилготой уялдуулан тогтоох;

- Сонгуулийн зардлын гүйцэтгэлд тавих хяналтыг илүү сайжруулах, үр дүнтэй болгох талаар төрийн аудитын байгууллагын эрх хэмжээг нэмэгдүүлэх зэрэг онцлог зохицуулалтуудыг тусгасан байна.

Энэхүү хуулийн төсөл батлагдсанаар УИХ-ын сонгуулийг зохион байгуулж явуулах эрх зүйн орчин боловсронгуй болж, хуулийн хэрэглээ болоод зохион байгуулалт нэг мөр, ойлгомжтой болохоос гадна хууль хоорондын уялдаа хангагдаж, хэрэгжилтийг хангах нөхцөл бүрдэнэ гэж хууль санаачлагчид үзэж байна.

iСанал болгох
АНХААРУУЛГА: Та сэтгэгдэл бичихдээ хууль зүйн болон ёс суртахууны хэм хэмжээг хүндэтгэнэ үү. Хэм хэмжээ зөрчсөн сэтгэгдэлийг админ устгах эрхтэй.
iШинэ мэдээ
Машин жолоодоод баригдсан хүүхдүүд удаа дараа хулгай хийснийг тогтоожээ 5 цаг 13 минутын өмнө Ч.Содномцэрэн: Туршилтаар УИХ-ын сонгуулийн саналын хуудас дөрвөн хуудас болсон 5 цаг 45 минутын өмнө Оны эхний 10 сард Хятад улс Монголд 662 сая долларын эрчим хүч нийлүүлжээ 7 цаг 5 минутын өмнө ЗТХЯ-ны нэрээр иргэдийг БНСУ руу явуулна хэмээн залилах явдал гарч болзошгүйг анхаарууллаа 7 цаг 16 минутын өмнө 10-12 насны хүүхдүүд автомашин жолоодож хөдөлгөөнд оролцоод баригджээ 7 цаг 26 минутын өмнө Д.Сүхбаатарын талбайд “Бидний хот” сэдэвт мөсөн хотхон байгуулах уралдаан зарлагдлаа 11 цаг 12 минутын өмнө ХАА-н салбарт 7.9 тэрбумын хөрөнгө оруулалт, дэмжлэг үзүүлнэ 11 цаг 28 минутын өмнө Ж.Бат-Эрдэнэ: ЖДҮ-ийн зээл жинхэнэ эзэддээ хүрч чадахгүй байгаа нь ил тод биш байдалтай холбоотой 11 цаг 42 минутын өмнө Б.Махбалд холбогдох эрүүгийн хэрэгт бүх насаар нь хорих ял төлөвлөжээ 11 цаг 57 минутын өмнө "Өвлийн идэш" махны өргөтгөсөн худалдаа эхэллээ 12 цаг 15 минутын өмнө Энэтхэгийн Засгийн газрын 2020-2021 оны тэтгэлэгт хөтөлбөр зарлагдлаа 12 цаг 24 минутын өмнө "Эмэгтэйчүүдийн улс төрийн оролцоог дэмжих нь ардчилалын төлөвшилд чухал" 12 цаг 48 минутын өмнө Сургуулийн орчинд зарагдаж буй бүтээгдэхүүн хяналтгүй байна 13 цаг 27 минутын өмнө “Улс төрийн санхүүжилтийн хяналтын тогтолцоо: Олон улсын туршлага” хэлэлцүүлэг болно 13 цаг 47 минутын өмнө Жорлонгийн детектив 14 цаг 20 минутын өмнө Цас орохгүй, өдөртөө хүйтний эрч суларна 14 цаг 28 минутын өмнө Ц.Амгаланбаатарт 500 сая төгрөг амлаж, Б.Содномдаржаа, Т.Чимгээ нарыг гүтгэсэн гэх гүтгэлэг Өчигдөр 17 цаг 05 минутад Нийслэлд байшин, орон сууцны тооллого явагдаж байна Өчигдөр 16 цаг 48 минутад “Чамайг даа” хүүхэлдэйн киноны шинэ цуврал гарна Өчигдөр 16 цаг 38 минутад Д.Одбаярыг Солонгос дахь монголчуудаас уучлалт гуйж, Цэцийн гишүүнээс огцрохыг шаардав Өчигдөр 15 цаг 49 минутад Ашиглалтын шаардлага хангахгүй барилгыг буулган, шинээр барих төсөлд урьж байна Өчигдөр 15 цаг 17 минутад Шүүгч С.Төмөрбатыг АНУ-аас авчирахаар АТГ ажиллаж байна Өчигдөр 15 цаг 12 минутад Ашиг сонирхол нийлсэн улстөрчдийг Үндсэн хууль ч дийлэхээ больсон шүү! Өчигдөр 14 цаг 36 минутад Ахмад тамирчин Ц.Раднаа Ази тивийн рекордыг шинэчлэн тогтоожээ Өчигдөр 14 цаг 04 минутад 800 Хятад хийгээд Л.Оюун-Эрдэнэ даргын “ПОП” шийдэл Өчигдөр 13 цаг 18 минутад Х.Баттулга: Бид мэдээллийн технологийг нийгмийн сүлжээний хэрэглээнээс өөрөөр дорвитой ашиглахгүй байна Өчигдөр 12 цаг 52 минутад Тэргэнцэртэй иргэдэд зориулан автобусыг хүлээлгэн өглөө Өчигдөр 12 цаг 35 минутад ОХУ-аас БНХАУ-руу хий дамжуулах хоолойг Монголоор дамжуулан барих төслийг Оросын тал дэмжжээ Өчигдөр 11 цаг 01 минутад Танилц: Ерөнхий сайдын айлчлалын хүрээнд үзэглэсэн 12 баримт бичиг Өчигдөр 10 цаг 14 минутад Хараагүй иргэдийн нийгмийн харилцаанд тэгш оролцох эрх баталгаажлаа Өчигдөр 09 цаг 27 минутад “Хөх тэнгэрийн орон” гэрэл зургийн үзэсгэлэн Бээжин хотноо нээгдлээ Өчигдөр 09 цаг 22 минутад Гэмт хэргийн улмаас нас барсан, гэмтсэн хүний тоо буурчээ Өчигдөр 09 цаг 09 минутад ОХУ, Монгол Улс эрчим хүчний салбарт хамтран ажиллах гэрээ байгууллаа Өчигдөр 08 цаг 59 минутад Монгол, ОХУ стратегийн иж бүрэн түншлэлийн гэрээ байгууллаа Өчигдөр 08 цаг 46 минутад Ерөнхийлөгчийн болон Аймаг, нийслэл, сум, дүүргийн ИТХ-ын сонгуулийн тухай хуулиудын төслийг өргөн барив Өчигдөр 08 цаг 40 минутад Тамхинаас татгалзах “ХОР БАЯРТАЙ” үндэсний аяны нээлт болно Өчигдөр 08 цаг 37 минутад Зарим нутгаар хүйтэрч, явган шуурга шуурна Өчигдөр 08 цаг 13 минутад Сайд Л.Оюун-Эрдэнэ Сингапурын орон сууцжуулалтын хөтөлбөртэй танилцжээ Уржигдар 19 цаг 05 минутад Монгол залууг Австрали улс "Эр зориг"-ийн одонгоор шагнана Уржигдар 18 цаг 52 минутад Өмгөөллийн тухай хууль болон түүнийг дагалдан батлагдсан зарим хуульд хориг тавилаа Уржигдар 18 цаг 35 минутад Ерөнхийлөгч Х.Баттулга 2020 оны төсвийн тухай хуульд хэсэгчлэн хориг тавилаа Уржигдар 18 цаг 05 минутад Мобиком корпораци Хөгжлийн бэрхшээлтэй иргэдийг дэмжин ажиллана Уржигдар 17 цаг 32 минутад Э.Бат-Үүл: Хэн нэгэн хүнд бололцоо олгоогүй бол тэр нийгэм үнэ цэнэгүй Уржигдар 17 цаг 04 минутад Ерөнхий сайд У.Хүрэлсүхийн ОХУ-д хийх албан ёсны айлчлал эхэллээ Уржигдар 16 цаг 11 минутад Сургуулийн цайны газрын мантуун буузанд нэг ангийн хүүхдүүд хордож ХХСҮТ-д хүргэгджээ Уржигдар 15 цаг 53 минутад "Номин"-гийн БНСУ-аас импортлосон алимнаас амьд хачиг илэрчээ Уржигдар 14 цаг 22 минутад Сайжруулсан зуухыг ногоон зээлээр авах боломж бүрджээ Уржигдар 13 цаг 57 минутад Хүний амь насыг аварсан түргэн тусламжийн эмч, жолооч нарыг шагнав Уржигдар 13 цаг 53 минутад Сайд С.Чинзориг цаг үеийн асуудлаар мэдээлэл хийлээ Уржигдар 13 цаг 47 минутад Он гарсаар 1658 хүний амь насыг авран хамгаалжээ Уржигдар 13 цаг 07 минутад
iШинэ мэдээ
ЦААШ ҮЗЭХ
iРедакцийн сонголт
Top