x

Үндсэн хуулийн өөрчлөлтөд сонгуулийн шинэчлэл багтсангүй

64 гишүүнтэй УИХ дахь МАН-ын бүлэг дангаараа Үндсэн хуулийн нэмэлт өөрчлөлтийг баталлаа. 2000 онд МАХН 72 суудалтай байхдаа Үндсэн хуульд нэмэлт өөрчлөлт оруулсан яг тар зарчмаар явлаа. Сүүлчийн санал хураалтад УИХ дахь АН-ын зөвлөл болон МАХН-ын төлөөлөл оролцсонгүй.

УИХ дахь АН-ын зөвлөлөөс Ерөнхий сайд өөрөө мэдэж танхимынхаа гишүүдийг томилдог, чөлөөлдөг байх, сонгуулийн холимог тогтолцоог хуульчлах, мөн Ерөнхийлөгчийг УИХ-аас сонгодог сонгодог парламентын засаглал руу явах гэсэн гурван зарчмын саналыг Зөвшилцлийн ажлын хэсэгт тавьж, гуравдугаар хэлэлцүүлэгт орсон авч нэгээс бусад нь дэмжигдсэнгүй.

Ерөнхий сайд өөрийн танхимынхаа гишүүдийг өөрөө томилж чөлөөлөх заалтыг Үндсэн хуулийн нэмэлт өөрчлөлт оруулахдаа МАН “Засгийн газрын гишүүд УИХ-д тангараг өргөнө” гэсэн бас нэг илүү зүүлт хийж орхилоо. Ерөнхий сайд танхимынхаа өмнөөс хариуцлага хүлээж байгаа тохиолдолд тэд Ерөнхий сайддаа захирагдана уу болохоос юун УИХ-ын гишүүдийн өмнө тангараг өргөж амлалт авах. Бас нэг хоосон хэлбэрдэлт л юм даа.   

Сонгуулийн холимог тогтолцоог хуульчлах АН-ын саналыг ажлын хэсэг хүлээж авсан нэр зүүж, Төрийн байгуулалтын байнгын хороо дэмжсэн ч нэгдсэн чуулган дээр ирээд бас л уналаа. Ингэхдээ ажлын хэсэг хувь тэнцүүлсэн /пропорциональ/ тогтолцоог авахдаа намд биш, нэр дэвшигчид санал өгдөг нээлттэй жагсаалтыг сонголоо гэсэн ч парламент дээр гишүүдийн 4/3-ын босго давж чадсангүй. Ингээд О.Баасанхүү гишүүний хэлсэнчлэн МАН-ын бүлэг АН-ын зөвлөлд дахин “молиго” үмхүүлж, АН-ын зөвлөл хэлэлцүүлгээс гарлаа.

Процпорциональ тогтолцоо бол сонгогчдын санал гээгддэггүй хамгийн зөв тогтолцоо юмаа гэж Ажлын хэсгийн дарга Д.Лүндээжанцан ярьсаар байгаад унагана лээ. Ядаж УИХ-ын 62 гишүүний өмнө өргөн барьсан “Сонгуулийн тогтолцоог УИХ хуулиар батлах” төслийн саналаараа эргэж орж ирсэн бол дэмжигдэх байсан ч юм бил үү, хэн мэдлээ. Ер нь бол сонгуулийнхаа тогтолцоог Үндсэн хуульдаа хийдэг улс орон байдаггүй, парламент нь тогтоох ёстой гэдэг зарчим нэлээд дээрээс яригдаж байсан ч нүд нь хаалттай, чих нь дүлий УИХ-д тэр ямар хамаатай билээ. Дахиад энэ хэвээрээ тойргоо услаад, сонгогчдоо худалдаж аваад явахыг МАН илүүд үзлээ л дээ.

Мажоритари тойргийн хамгийн муу тал нь сонгогчдын санал хамгийн ихээр гээгддэг, 51 хувийн санал авсан нам парламентыг 100 хувь бүрдүүлж, 49 хувийн саналтай нам парламентад суудалгүй үлдэх боломжтой тогтолцоо. УИХ-ын гишүүн Д.Хаянхярваа энэ талаар “2016 оны УИХ-ын сонгуульд 35 хувийн санал авсан АН-аас 20 гишүүн ороод ирсэн байхад хүчний харьцаа тэнцвэржиж, парламентын төлөвшил, залгамж чанарын хувьд ч илүү дээр  байлаа” хэмээн ярьсан байна лээ. Гэвч нэгэнт жижиг мажоритари тойргоос нэг удаа сонгогдсон гишүүдийн хувьд тойргийг томсгох талаар ямар ч хүчин чармайлт гаргахгүй гэдэг нь ойлгомжтой болов.

Д.Лүндээжанцан даргын “уг нь зөв юм байгаа юм даа” гэж хэлээд унагасан бас нэг зүйл нь Ерөнхийлөгчийг парламентаас сонгох” АН-ын санал. Сонгодог парламентын засаглалыг бий болгоё гэвэл Ерөнхийлөгчийг парламентаасаа сонгох нь уг нь зөв юм гэж Ажлын хэсгийн дарга нь хэлж байгаа боловч уг санал дээр ч гэсэн ямар нэг зөвшилцөл явсангүй. Шалтгаан нь “ард түмэн хүлээж авахгүй байна” гэх шалтаг. Энэ санал анхнаасаа УИХ-ын 62 гишүүний өргөн барьсан төсөлд ч байгаагүй, сүүлд УИХ-ын хэлэлцүүлгийн явцад ч орж ирээгүй, төслийн гуравдугаар хэлэлцүүлгийн үеэр сүүлд шинээр орж ирсэн байхад “Ард түмэн дэмжихгүй байна” гэдэг үгийг хаанаас гаргаж ирээд ярьж байгаа нь бас л ойлгомжгүй.

Нэг иймэрхүү үл ойлголцолтойгоор Монголын парламент Үндсэн хуульдаа нэмэлт өөрчлөлт орууллаа. Хамгийн зовлонтой нь Үндсэн хуулийг нэг удаа өөрчилсөн бол дахиад хоёр парламентын бүрэн эрхийн хугацаанд гар хүрэх боломжгүй.  Нэг удаа баталсан өөрчлөлтийн заалтуудаас гадна нэг удаа хэлэлцээд унасан саналуудыг ч гэсэн дахин хэлэлцэх боломжгүй болж байгаа. Тийм учраас энэ асуудал дээр улс төрийн намууд болоод нийгмийн зүгээс маш том зөвшилцлийг шаарддаг. Харин энэ удаа тийм хэмжээний зөвшил хийж чадсангүй дээ.

Тийм зөвшилцөл явж чадаагүй учраас өчигдөр ТЕГ-ын дарга арга хэмжээ авч, "Монголын үндэсний фронт"-ын өнөөдрийн жагсаалыг болиулах шиг боллоо. Үндсэн хуулийн өөрчлөлтөөс үүдэж үймээн самуун дэгдэх вий гэж болгоомжилсны үүднээс.

Б.СЭМҮҮН

iСанал болгох
АНХААРУУЛГА: Та сэтгэгдэл бичихдээ хууль зүйн болон ёс суртахууны хэм хэмжээг хүндэтгэнэ үү. Хэм хэмжээ зөрчсөн сэтгэгдэлийг админ устгах эрхтэй.

Сэтгэгдэл (1)

  • DR. UROLOGIST
    Та бөөрийг худалдахыг хүсч байна уу? Та санхүүгийн хямралын улмаас бөөрийг зарж борлуулах боломжийг эрэлхийлж байна уу, юу хийхээ мэдэхгүй байна уу? Дараа нь бидэнтэй холбоо бариад хаягаар бид танд бөөрнийх нь хэмжээгээр санал болгох болно. Яагаад гэвэл манай эмнэлэгт бөөрний дутагдалд орж, имэйл: DR.PRADHAN.UROLOGIST.LT.COL@GMAIL.COM whatsapp: 15733337443 Үнэ: $780,000 USD Та бөөрийг худалдахыг хүсч байна уу? Та санхүүгийн хямралын улмаас бөөрийг зарж борлуулах боломжийг эрэлхийлж байна уу, юу хийхээ мэдэхгүй байна уу? Дараа нь бидэнтэй холбоо бариад DR.PRADHAN.UROLOGIST.LT.COL@GMAIL.COM хаягаар бид танд бөөрнийх нь хэмжээгээр санал болгох болно. Яагаад гэвэл манай эмнэлэгт бөөрний дутагдалд орж, 91424323800802. เว็บไซต์:
    2019 оны 11 сарын 17 | Хариулах
iШинэ мэдээ
Хот хоорондын чиглэлд зорчигч тээврийн хөдөлгөөн хэвийн явагдаж байна 4 минутын өмнө Газрын дарга нарын нээлттэй сонгон шалгаруулалт зарлагджээ 33 минутын өмнө Угаарын хийнд хордсон гэх дуудлагыг 36 өрх өгчээ 43 минутын өмнө Хүүхдээ асарсан эцэг, эхэд ЦАЛИНТАЙ ЧӨЛӨӨ олгоно 53 минутын өмнө ЕБС-ийн цахим болон теле хичээлийн хуваарийг лхагва гаригт зарлана 1 цаг 22 минутын өмнө МАН-ын бүлгийн хуралдааны төгсгөл Н.Номтойбаярын хувь заяаг шийднэ 1 цаг 39 минутын өмнө Б.Галдаа: Монголд эрүү шүүлт байгаа, байгаа юмыг үгүйсгэх аргагүй 2 цаг 48 минутын өмнө ДЭМБ: Шинэ коронавирус мутацид орсныг нотлох мэдээлэл байхгүй 3 цаг 1 минутын өмнө "Томоохон захуудыг шаардлагатай тохиолдолд тодорхой хугацаагаар түр хаана" 3 цаг 7 минутын өмнө “Grammy” наадмын шагнал гардуулах ёслол эхэллээ 3 цаг 11 минутын өмнө Хүүхдээ гадуур гаргахгүй, замын хөдөлгөөнд оролцуулахгүй байхыг анхааруулав 3 цаг 19 минутын өмнө Австри улс өндөр түвшний айлчлал хүлээн авахад бэлэн гэв 4 цаг 14 минутын өмнө Коронавирусийн халдварын улмаас 80 хүн нас баржээ 4 цаг 22 минутын өмнө Зэрлэг амьтдын мах, эд эрхтэнг хүнсэнд хэрэглэхгүй байхыг анхаарууллаа 4 цаг 35 минутын өмнө Сагсан бөмбөгийн од Коби Брайант нисдэг тэрэгний ослоор амиа алджээ 5 цаг 34 минутын өмнө Сонгуулийн тойрог, түүний мандатын тоог хэрхэн хуваах вэ? 5 цаг 35 минутын өмнө УИХ энэ 7 хоногт: УИХ-ын сонгуулийн тойргийн мандатын тоог тогтооно 5 цаг 44 минутын өмнө БНХАУ-д байгаа монгол иргэд өөрт ойр дипломат төлөөлөгчийн газарт хандаж, бүртгүүлээрэй 5 цаг 47 минутын өмнө Лхагва гаригаас хүйтний эрч чангарна 5 цаг 56 минутын өмнө Ухань хотод буй 31 монгол оюутны асуудлыг БНХАУ-ын талтай хамтран шийднэ Өчигдөр 13 цаг 34 минутад Сайн мэдээ: Коронавирусийн халдвараар өвчилсөн 49 хүн бүрэн эдгэрчээ Өчигдөр 13 цаг 10 минутад Их, дээд сургуулийн үйл ажиллагааг зогсоох шийдвэр гаргалаа Өчигдөр 12 цаг 53 минутад Австралид коронавирусийн анхны тохиолдол илэрчээ Уржигдар 20 цаг 31 минутад Монгол улс, БНХАУ-ын хилийн авто замын боомтуудыг түр хаалаа Уржигдар 19 цаг 37 минутад Гуравдугаар сарын 2-ныг хүртэл олон нийтийн арга хэмжээ зохион байгуулахыг хориглолоо Уржигдар 19 цаг 22 минутад Шанхайд коронавирусаар халдварласан өвчтөн эдгэжээ Уржигдар 19 цаг 11 минутад Коронавирусийн халдвараас сэрэмжлүүлсэн зөвлөмж гаргалаа Уржигдар 14 цаг 14 минутад Хууль, эрх зүйн үнэ төлбөргүй зөвлөгөө өгөх өдөрлөг боллоо Уржигдар 13 цаг 42 минутад The Hu хамтлаг: Монгол соёл урлагаа дэлхий даяар түгээхийг хүсэж байна Уржигдар 13 цаг 13 минутад Хот хогноосоо салж эхэллээ Уржигдар 13 цаг 02 минутад Н.Номтойбаяр: Надад хууль зөрчсөн үйлдэл байхгүй, Их хурлыг нээлттэй явуулах хэрэгтэй Уржигдар 12 цаг 41 минутад Коронавирусийн тохиолдол илэрвэл Японы халдварт өвчний үндэсний төвд шинжилгээгээ явуулна Уржигдар 12 цаг 24 минутад Манай улс ирэх долоо хоногт коронавирусийн ОНОШЛУУРТАЙ болно Уржигдар 12 цаг 12 минутад Халдварт өвчний сэжигтэй тохиолдол илрээгүй Уржигдар 10 цаг 36 минутад Франц улсад коронавирусийн халдвар бүртгэгдлээ Уржигдар 10 цаг 10 минутад Дэлхийн усны нөөцийн групп манай улсын Усны хуулийн өөрчлөлт, үр дүнг судлана Уржигдар 09 цаг 29 минутад Коронавирус нь хүнд, хөнгөн хэлбэрийн өвчлөл үүсгэдэг Уржигдар 09 цаг 05 минутад Хүйтний эрч суларч, цаг агаар тогтуун байна Уржигдар 08 цаг 38 минутад Дэд хороо Н.Номтойбаярын бүрэн эрхийг түдгэлзүүлье гэв 2020-01-24 19:43 Сургууль, цэцэрлэгийг гуравдугаар сарын 2 хүртэл хаахаар боллоо 2020-01-24 17:44 Монгол, ОХУ-ын ГХЯ-дын Бодлогын зөвлөлдөх уулзалт болов 2020-01-24 17:37 Д.Сарангэрэл: Хилээр орж ирж байгаа хүмүүс халуурч байвал шууд тусгаарлаж байгаа 2020-01-24 17:27 Тагнуулын ажилтнуудын өдүүлсэн хэрэг дээр ТЕГ цагдаатай хамтарч ажиллана 2020-01-24 16:51 БНСУ-д коронавирусийн хоёр тохиолдол бүртгэгдэж, Манжуурт нэг хүн нас баржээ 2020-01-24 16:41 Эрдэм шинжилгээний ажилтнуудад оюуны өмчийн эрхийг хамгаалах цогц сургалт явуулна 2020-01-24 15:54 У.Хүрэлсүх: Н.Номтойбаяр гишүүн өөрөө өргөдлөө өгөөд шалгуулсан нь дээр юм биш үү  2020-01-24 15:26 Нөхөр рүү нь дайрсан чоныг гурилын элдүүр, сүхээр цохиж алжээ 2020-01-24 14:33 У.Хүрэлсүх: Төрийн тахилгат, ард түмний шүтээн "Отгонтэнгэр" хайрханыг ухуулахгүй 2020-01-24 14:18 Ноолуурын дөрөв дэх том хэрэглэгч Германд монголчуудыг жигшиж эхэлжээ 2020-01-24 14:08 Монгол улсын гурван сая дахь иргэн Х.Монголжин охин таван нас хүрлээ 2020-01-24 13:40
iШинэ мэдээ
ЦААШ ҮЗЭХ
Top