Олон улсын бүжгийн өдрийг ЮНЕСКО-гийн шийдвэрээр 1982 оноос тэмдэглэж байна. Бүжгийн урлагийн онолч, шинэчлэгч ба түүхэнд “орчин үеийн бүжгин жүжгийн эцэг” гэж бичигдсэн Францын балетмейстер Жан Жорж Новеррагийн төрсөн өдрөөр уг баярыг тэмдэглэдэг. Жан Жорж Новерра (29.4.1727-19.10.1810) балетмейстер Л.Дюпрегийн шавь бөгөөд Лондоны “Друри-Лейн” театрын балетын труппыг толгойлж, бүжиглэж байлаа. Новерра баатарлаг бүжгийн жүжиг ба эмгэнэлт бүжгийн жүжгийн зарчмыг  үндэслэжээ. Тэрээр 1759 онд бичсэн “Бүжиг ба бүжгийн жүжгийн тухай захидал” гэсэн алдартай номондоо бүжгин жүжгийн зарчмуудыг зааж өгчээ. 

Новеррагаас эхлэн бүжиг зөвхөн нүд баясгаад зогсохгүй бодож сэтгэхийн  жинхэнэ хоол нь болсон гэж Мариус Петипа тэмдэглэсэн байдаг. Новеррагийн драмын балетын зарчим нь өнөөдөр ч чуахал хэвээр. Гэхдээ өнөөдөр энэ олон улсын бүжгийн өдөр улс төр, соёл, угсаатан зүйн ямар нэгэн саадгүй хореографын урлагийн энэ чиглэлийг шүтэн бишрэгч бүгдийн баяр юм.

Баярын санаачлагчид энэ өдөр нь бүжгийн бүх чиглэлийг нэгтгэн бүжгийн гэсэн нийтлэгээр хэлээр ярих боломжийг өгнө гэж найдсан байна. Дөрөвдүгээр сарын 29-нд балетын Оскар гэж нэрлэгдсэн "Бенуа де ла данс" шагналыг Москвад гардуулна. Шагналын хореографын олон улсын холбоо 1991 онд бий болгон 1992 оноос хойш гардуулж иржээ.  Анхны жилд нь уг шагналыг ЮНЕСКО ивээлдээ аван зөвхөн Москвад ч биш Парис, Варшав, Берлин, Штутгард хотуудад ээлжлэн гардуулахаар шийдсэн байдаг. “Балетын Бенуа” шагналыг хореографын салбарын хамгийн авъаяслаг  бүтээлд олгодог ба шагнал нь бүжиглэж буй хосын стильжүүлсэн баримал юм. Алдартай зураач Бенуагийн удмын барималч Игорь Устинов түүнийг хийжээ. Тэгээд л шагналыг Бенуа гэсэн нэртэй болгосон байна.

"Бенуа де ла Данс" одоо зөвхөн Оросынх биш олон улсын статустай шагнал болсон байна.

М.ЦОГТ