Унгар Улсын “Шударга ёсны байгууллага” 2024 оны үйл ажиллагааныхаа тайланг парламентад өргөн барьжээ. Тайланд дурдсанаар тус байгууллага хиймэл оюун ухаанд суурилсан системийг ашиглан мөрдөн шалгах ажиллагааны үр нөлөөг нэмэгдүүлж, төрийн байгууллагуудаас гаргасан зөрчилтэй шийдвэрийг хүчингүй болгох саналын тоог хоёр дахин өсгөсөн байна. Мөн төрийн худалдан авалтад хяналт тавих шинэ дэд бүтэц, бие даасан мэдээллийн технологийн суурийг бүрдүүлж эхэлжээ.
Тус байгууллага өнгөрсөн онд авлигын сэжигтэй тохиолдлыг илрүүлэх, Европын холбооны санхүүжилтийг үр ашигтай зарцуулах талд бодит үр дүнд хүрсэн хэмээн тайланд онцолсон байна. Нийт 25 хэргийг мөрдөн шалгаж, 21-ийг нь хаасан бөгөөд үүнээс 13 тэрбум форинт буюу ойролцоогоор 129 тэрбум төгрөгтэй тэнцэх санхүүжилт нь ЕХ-ны хөрөнгөөр хамааралтай байжээ. Мөн 26 зөрчил, 9 гомдлын хэрэг нээж, Эдийн засгийн өрсөлдөөний газарт 3 хэргийг шилжүүлэн, нийт 89 зөвлөмжийг төрийн байгууллагуудад хүргүүлсэн байна.
2022 оны арваннэгдүгээр сард байгуулагдсан уг байгууллага өнөөг хүртэл ЕХ-ны санхүүжилттэй холбоотой 171 тэрбум форинт буюу 1.7 их наяд төгрөгийн хэргийг шалгажээ. 2023 онтой харьцуулахад шалгуулах хүсэлтийн тоо хоёр дахин өссөн бөгөөд 658 шийдвэрийг дахин нягтлан, 12 хэргийн мөрдөн шалгах ажиллагааг сэргээх санал гаргасан байна.
Мөн төрийн худалдан авалтын маргаан шийдвэрлэх хороонд 4 удаагийн гомдол гаргаж, бодит хяналтыг хэрэгжүүлж байгаагаа мэдээлжээ. “Шударга ёсны байгууллага”-ыг үүсгэн байгуулах нь Европын холбооны санхүүжилтэд бүрэн хамрагдах зорилгын нэг хэсэг байсан ч мэдээлэлд хандах эрх, дэд бүтцийн дутагдал зэрэг сорилт байсаар байгаа аж.
Тайланд дурдсанаар 2024 онд хиймэл оюун ухаанд суурилсан аргачлалыг илүү боловсронгуй болгосноор ЕХ-ны санхүүжилттэй холбоотой хууль бус зөрчлийг илүү хурдан илрүүлэх боломжтой болжээ. Жишээ нь, 2024 онд эхлүүлсэн мөрдөн шалгалтын хүрээнд 57 тэрбум форинт буюу 567 тэрбум төгрөгийн хууль бус зарцуулалт илэрсэн байна.
Энэхүү шинэ аргачлалд автомат таамаглалын систем, төрийн худалдан авалтыг бодитоор хянах, нотлох баримтыг үр дүнтэй боловсруулах интерактив платформууд багтаж байгаа нь зөрчил үйлдэгч этгээдүүдийг урьдчилан илрүүлэх боломжийг олгож буйг тайланд дурджээ.
Нэмж дурдахад, шударга ёсны соёлыг түгээн дэлгэрүүлэх зорилгоор “Integrity Academy” хөтөлбөрийг эхлүүлж, Дебрецений их сургуультай хамтран сургалт, эрдэм шинжилгээний ажлуудыг эхлүүлсэн байна.
Байгууллагын ерөнхийлөгч Ференц Паль Биро “хуульд заасан чиг үүргийн хүрээнд үр дүнтэй, тогтвортой ажиллаж, ЕХ-ны санхүүжилтийг илүү хариуцлагатай ашиглах нөхцөлийг бүрдүүлнэ” хэмээн мэдэгдэж, Европын холбооны болзолт санхүүжилтийн шалгуурт нийцэх алхмуудыг онцлон дурджээ.
Эх сурвалж: www.hungarytoday.hu
