x

УИХ-ын гишүүнийг намын жагсаалтаар биш, шууд сонгох зарчмыг Үндсэн хуульд оруулна гэв

Монгол Улсын Үндсэн хуульд оруулах нэмэлт, өөрчлөлтийн төслийг хоёр, гурав дахь хэлэлцүүлэгт бэлтгэх таван дэд хэсэг бүхий Ажлын хэсэг зургаадугаар сарын 21-нээс өнөөдрийг хүртэл хуралдаад зарчмын зөрүүтэй 16 санал гарсан талаар УИХ-ын гишүүн Д.Лүндээжанцан өнөөдөр мэдээллээ. 

Зарчмын зөрүүтэй эдгээр саналыг өнөөдрөөс эхлэн УИХ-ын байнгын хороодоор хэлэлцүүлж эхлээд байна. Нийт найман байнгын хороогоор зарчмын зөрүүтэй саналуудыг хэлэлцээд хамгийн сүүлд Төрийн байгуулалтын байнгын хороогоор хэлэлцэж, нэгтгээд УИХ-ын нэгдсэн чуулганаар хоёрдугаар хэлэлцүүлгийг хийх юм. Тэр болтол хуулийн өөрчлөлттэй холбоотой иргэдийн саналыг авсаар байгаа гэдгийг тэрбээр дурдлаа. 

Зарчмын зөрүүтэй саналуудаас дурдвал:

Үндсэн хуулийн 6.2-т буюу Монгол Улсын иргэдэд өмчлүүлснээс бусад газар, түүнчлэн газрын хэвлий, түүний баялаг, ой, усны нөөц, ан амьтан төрийн өмч мөн гэсэн заалтыг хөндөөгүй, харин “Байгалийн баялгийг тогтвортой хөгжлийн бодлогод тулгуурлан үндэсний эдийн засгийн аюулгүй байдлыг бататгах, хүрээлэн байгаа орчны тэнцвэрт байдлыг хадгалах, одоо ба ирээдүй үеийн эрүүл аюулгүй орчинд амьдрах эрхийг баталгаажуулах зорилгоор баялгийн сан байгуулж, иргэн бүрт тэгш, шударга хүртээх зарчмаар Монголын ард түмний сайн сайхны зорилгод нийцүүлэн ашиглана. Иргэд байгалийн баялаг ашиглахтай холбоотой аливаа үйл ажиллагааны талаар бусдын эрх, хууль ёсны ашиг сонирхлын эрхийг хөндөхгүйгээр мэдээлэл авах, мэдэх эрхтэй” хэмээн нэмж оруулж байгаа аж. 

Бас нэг онцлох заалт бол сонгуультай холбоотой. Тодруулбал, сонгууль болохоос нэг жилийн өмнө Сонгуулийн тухай өөрчлөлт оруулахгүй байх зохицуулалтыг Үндсэн хуулийн өөрчлөлтөд тусгах нь. Мөн гишүүд намын жагсаалтаар сонгогдох боломжгүй, зөвхөн ард түмнээс шууд сонгогдох зарчмыг тусгаж байгаа аж. 

Мөн УИХ-ын гишүүнийг эгүүлэн татах талаар оруулахдаа УИХ-ын гишүүн Үндсэн хуульд өөрөөр заагаагүй бол албан үүрэгт нь үл хамаарах албан тушаал хавсарч болохгүй. УИХ-ын гишүүн бүрэн эрхээ хэрэгжүүлэхдээ Үндсэн хууль зөрчсөнийг Үндсэн хуулийн цэц тогтоож, эгүүлэн татах үндэслэлтэй гэсэн дүгнэлт гаргасан бол тухайн эгүүлэн татах асуудлыг УИХ-аар хэлэлцэн шийдвэрлэхээр тусгаж байна. 

Энэ мэтчилэн зармын зөрүүтэй шинэ саналуудаас гадна ерөнхийдөө тусгасан зарим заалтуудыг онцлов.

Тухайлбал, УИХ-ын хариуцлагын хүрээнд УИХ-ыг тараах, Ерөнхийлөгч зарлиг гаргаж тараах зохицуулалтыг оруулж буйг Д.Лүндээжанцан гишүүн дурдав. Тодруулбал, сонгууль болсноос хойш 45 хоногт Ерөнхий сайдаа томилж чадахгүй бол, мөн Ерөнхий сайдад итгэл үзүүлэлгүй огцорсон тохиолдолд 30 хоногийн дотор дараагийн Ерөнхий сайдыг томилж чадахгүй бол УИХ-ыг тараах, УИХ үйл ажиллагаа явуулах боломжгүй гэж үзвэл Ерөнхийлөгч УИХ-ын даргатай зөвшилцөж, УИХ-ын гуравны хоёрын саналаар тарах механизмуудыг суулгаж өгчээ. 

Сүүлийн гурван парламент дамжиж буй Үндсэн хуулийн шинэчлэлийг энэ удаа хийхдээ 2000 оны дордуулсан долоон заалтаа эргүүлэн сэргээж байгааг дурдах хэрэгтэй. Энэ хүрээнд тухайлбал, УИХ-ын 20 гишүүн хууль баталчихдаг байсан гажуудлыг залруулж, нийт гишүүдийн олонх буюу 39-өөс доошгүй гишүүн хууль батлах нөхцөлийг бүрдүүлэх нь.

iСанал болгох
АНХААРУУЛГА: Та сэтгэгдэл бичихдээ хууль зүйн болон ёс суртахууны хэм хэмжээг хүндэтгэнэ үү. Хэм хэмжээ зөрчсөн сэтгэгдэлийг админ устгах эрхтэй.
iШинэ мэдээ
Хаврын шар усны үерийн аюулаас сэрэмжлүүлж байна 18 цаг 20 мин Эрүүл мэндийн сайд Ж.Чинбүрэн Ховд аймагт ажиллаж байна 18 цаг 22 мин Дэлхий дахинд өнгөрсөн долоо хоногт өрнөсөн онцлох үйл явдлууд 18 цаг 23 мин ХХААХҮ-ийн сайд услалтын системийн төслийг тавдугаар сарын 20-нд дуусгахыг үүрэг болгов 18 цаг 24 мин Катарт саатсан жуулчдын зочид буудалд үнэгүй байрлах хугацааг сунгалаа 18 цаг 25 мин Төрийн ордонд Алдарт эхийн одонт 1000 ээжид хүндэтгэл үзүүллээ 18 цаг 25 мин Гадаад харилцааны сайд Б.Батцэцэг "Инновац Норвег" байгууллагын удирдлагатай уулзлаа 18 цаг 26 мин Ерөнхий сайд Г.Занданшатар эмэгтэйчүүд, гэр бүлийг дэмжих бодлого, хөтөлбөрүүдийг танилцууллаа 18 цаг 27 мин БОУАӨЯ-наас гадаад томилолтын асуудлаар гаргасан албан ёсны мэдэгдэл Уржигдар 18 цаг 55 мин "Их хотын бүсгүйчүүд 2026" арга хэмжээний шилдгүүдийг тодрууллаа Уржигдар 18 цаг 15 мин Зөвшөөрлийн тухай хуулийн хэрэгжилт, өөрчлөлтийн талаар хэлэлцлээ Уржигдар 18 цаг 13 мин ХУД-ийн 8 дугаар хороонд хэрэгжих "Шүншиг гэгээн" төслийн нээлт боллоо Уржигдар 18 цаг 12 мин Монгол, Норвегийн Гадаад хэргийн яамд хамтран ажиллах санамж бичиг байгууллаа Уржигдар 18 цаг 10 мин Улаанбаатар метроны төсөлд ажиллах долоон оюутан БНСУ-д суралцахаар боллоо Уржигдар 16 цаг 33 мин Жендэрийн үндэсний хороо хуралдаж, 2026 оны төлөвлөгөөгөө баталлаа Уржигдар 16 цаг 30 мин Согтуу эмэгтэйн гар утсыг дээрэмдсэн этгээдийг баривчилжээ Уржигдар 16 цаг 25 мин Шар усны үерийн аюулаас сэрэмжлүүлж, ойрын өдрүүдийн цаг агаарын мэдээг хүргэж байна Уржигдар 16 цаг 24 мин Дархан-Уул аймагт хөдөлмөр эрхэлж буй эмэгтэйчүүдийг чадавхижуулах төсөл эхэллээ Уржигдар 16 цаг 24 мин Д.Трамп: Ираны дараа Кубын талаарх бодлогоо боловсруулна Уржигдар 16 цаг 15 мин О.Алтангэрэл: Ерөнхийлөгчийн санаачлах эрхтэй хуульд хамаарах уу гэдгийг харна Уржигдар 16 цаг 05 мин
iИх уншсан
Г.Гантулга: Дотоод сонгуулиа шударга явуулж байж АН-д эв нэг... Намаа цэгцэл. Нам дээрээ эхлээд цэгцэр Ираны удирдагч нас барлаа, Иран цаашид яах бол? Сарнай идсэн ямааны шөл Игавахара Масарү: Эзэн хааны айлчлал амжилттай болсон нь хоё... Т.Сумъяабазар: Гурван шатны шүүхээр гэм буруутай нь тогтоогд... Орон байрны архидалтын онцгүй түүх Буриад Монголын тусгаар тогтнолын төлөө тэмцэл Ерөнхийлөгчийн санаачилсан хууль ба “парламентын дархлаа” хэ... 2026 оны Элсэлтийн шалгалт болон Монгол хэл, бичгийн шалгалт... Аутизмтай хүүхдэд тэгш боловсрол олгох хөтөлбөрийг 2026-2030... Казахстаны Хөдөө аж ахуйн яамны төлөөлөгчид Баян-Өлгий аймаг... АНУ-ын гурван сөнөөгч онгоцыг андуурч сөнөөжээ Говийн байгаль, түүхийн музей иргэдэд үнэ төлбөргүй үйлчилж ... Умард Солонгосоос ОХУ руу 33 мянган чингэлэг зэвсэг илгээжээ... Ираны дараагийн дээд удирдагчаар Можтаба Хаменеиг сонгожээ Таван шарын нүхэн гарцаар хоногт дунджаар 42,830 тээврийн хэ... Х.Нямбаатар: Гандангийн дэнжийг нийслэлийн хамгийн том цэцэр... "Сүүн дархлаа" хөтөлбөрийн ажлын хэсэг хуралдлаа Катарт саатсан жуулчдын зочид буудалд үнэгүй байрлах хугацаа...
Top