Хятадын засгийн газар эх газрын оршин суугчдад Тайвань, Хонконг болон бусад газрын иргэдтэй санал бодлоо хуваалцах, илэрхийлэх, тэдэнтэй харилцах боломжийг олгож байсан Clubhouse аппликейшнг албан ёсоор блоклов. 

Олон мянган хүн ардчилал, Тайвань, Уйгур шашинтнуудыг хэлмэгдүүлж байгаа тухай болон бусад эмзэг сэдвүүдийн талаар ярихаар энэ апп-д цугласан байв. Олон хүмүүс аудио чат өрөөнд ярихаар олон цаг дараалалд ордог байв. Яриа нь эцэстээ алга болдог форматтай тул хүмүүс хувийн түүхээ хуваалцахад илүү их амар байсан аж. 

Одоогоор Clubhouse дээр Хятадын яг хэдэн хэрэглэгчид бүртгэгдсэн нь тодорхойгүй байна. Энэ програмыг эх газар блоклосон учраас уг аппликейшнийг зөвхөн Apple-ийн үйлдлийн систем дээр ашиглах боломжтой болжээ. Тиймээс Андройд ашигладаг хятад иргэдийн дийлэнх нь ашиглах боломжгүй байгаа аж. Clubhouse-ийг татаж авахын тулд хэрэглэгчид Apple-ийн China app store-оос гарах шаардлагатай болсон. Энэхүү аппликейшн нь зөвхөн урилгаар дамжиж нэвтрэх зориулалттай бөгөөд энэхүү урилгын кодыг солилцох жижиг хар зах маркын бизнес гарч ирэхэд хүргээд байгаа аж. Аппыг блоклохоос өмнө нэг кодын үнэ 300 юань буюу 46 орчим доллар байсан байна.

Өдий хэмжээний төлбөр нь олон мянган хятад хэрэглэгчдийн яриа дуусахад алга болдог аудио чат бүхий платформ руу хошуурахыг зогсоогоогүй юм. Сүүлийн өдрүүдэд хятад хэлээр ярьдаг хэд хэдэн чатлах өрөө 5000 хэрэглэгчийн багтаамжтай болсон байв.  Зарим нь эх газраас холбогдсон гэж байгаа бол нөгөө хэсэг нь гадаадад байрладаг хятад хүмүүс болохыг тогтоожээ. Олон хүмүүс өөрсдийгөө Хонконг, Тайванийн хүмүүс гэж хэлсэн байжээ.

Хятадын цензурын хар жагсаалтад орсон бүх сэдэв хэлэлцэгдсэн бололтой. Нэг чат өрөөнд оролцогчид 1989 онд Тяньаньмэний талбайг дараах ажиллагааг Хятадын аль удирдагчид хариуцаж байсан талаар маргалдав. Нөгөө нэг хэсэгт хэрэглэгчид Хятадын цагдаа, аюулгүй байдлын ажилтнуудтай уулзсан туршлагаа хуваалцаж байв.

Ерөнхийдөө тэнд өрнөсөн яриа хэлэлцүүлэг яагаад Хятадын засгийн газар онлайнаар үг хэлэх эрх чөлөөг хааж байгааг тойрч, нэг ойлголттой болоход дөхөм болж байсан. "Эдгээр чөлөөт урсгалын солилцоо нь төрийн хяналтанд байдаг хэвлэл мэдээллийн хэрэгслүүд Хятадын ард түмнийг байнга хянаж байдаг хүүхэлдэйн кинонуудыг устгах болно гэж заналхийлж байна" гэж Таймс сонины технологийн тоймч Ли Юань бичжээ.

Энэхүү аппликейшнийг өнгөрсөн жил Цахиурын хөндийн венчур капиталистууд бүтээсэн бөгөөд хурдан ашиглалтад оржээ. Өнгөрсөн сард Хятадад мөргөл үйлдэх дуртай технологийн тэрбумтан Илон Маск уг аппликейшнд гарч ирсэн нь Хятадын сонирхлыг ихэсгэхэд хүргэсэн юм.

Б.Бүжлхамаа

www.nytimes.com