x

Б.Хурцын эрх ба ХҮНИЙ ЭРХ

Уг хэргийг маш нууцын зэрэглэлээс гаргах хүсэлтийг ҮАБЗ-д хоёр удаа тавиад байна.

Тагнуулын ерөнхий газрын дарга асан Б.Хурц, Улсын ерөнхий прокурорын орлогч дарга асан Г.Эрдэнэбат нарт холбогдох давж заалдах шатны шүүх хурал хоёр өдөр үргэлжилж 2020 оны аравдугаар сарын 29-нд дууссан. Шүүхийн шийдвэр хачин жигтэй гарсан. Өөрөөр хэлбэл, хэргийг анхан шатны шүүхэд дахин хэлэлцүүлэхээр буцаасан ч тэднийг сулласангүй.

Шүүх хурлын үр дүнд анхан шатны шүүхийн шийдвэр буюу Б.Хурц, Ж.Мөнхгал, С.Баяр, Г.Эрдэнэбат нарт гурван жилийн хорих ял оноож, ялыг нээлттэй хорих ангид эдлүүлэхээр болсныг хэрэгсэхгүй болгосон. Гэтэл бие нь шоронд байх “ёстой” аж.

Шүүгчдийн энэ шийдвэрт хэн баярлах ёстой юм бол. “Шүүхийн магадлал бичгээр гарсны дараа 461-р ангид очих нь” гэж шүүгдэгчид, тэдний ар гэрийнхэн баярлах ёстой юу. Яагаад тэднээс бусад шүүгдэгчийн ар гэрийнхнээс саяын шүүх хуралд очоогүй юм бол. Энэ шийдвэр гарснаас хойш долоо хонож байна. 

Хуулиараа бол нийт есөн шүүгдэгч, 14 өмгөөлөгч, дээр нь хохирогчдын өмгөөлөгчид шүүхийн шийдвэр 14 хоногийн дотор эсэргүүцэл бичвэл энэ хэргээр Дээд шүүхэд хандаж болох юм. Гэвч хуулийн хугацаагаар сунжирсаар энэ онд лав асуудал шийдэгдэхгүй, шүүгдэгчид цагдан хоригдсоор байна гэсэн үг. Тиймээс эсэргүүцэл бичсэн тал одоогоор алга. Асуудал энд хүрээд гацлаа. Одоогоор шүүгдэгч Г.Эрдэнэбат 461 дүгээр ангид, Б.Хурц 409 дүгээр ангид хоригдож байгаа бөгөөд дээрх шүүх хурлын магадлан гарсны дараа түүнийг 461 дүгээр ангид шилжүүлэх юм байна.

Яагаад анхан шатны шүүхийн шийдвэрийг хэрэгсэхгүй болгосон мөртлөө шүүгдэгч нарыг батлан даалтад гаргасангүй вэ гэдгийн цаана мөн л улс төрийн утга агуулга харагдаж байна. Учир нь, олон нийт энэ ойлгомжгүй шийдвэрийн дараа Ерөнхийлөгчийн сонгуультай холбоотой юу, “Эрдэнэт” үйлдвэрийн 49 хувийн асуудал яах бол гэлцсээр тэдгээртэй холбоотой байх гэж таамаглаад үлдэв.

Эдүгээ Ерөнхий сайдын зөвлөхөөр ажиллаж буй ХЗДХ-ийн сайд асан Ц.Нямдорж сайдын тамгаа авсныхаа дараа тухайн үед “С.Зоригийн хэргийн захиалагчийг зарлана” гэсэн нь худлаа болсон. Засгийн газрын гишүүн, хууль зүйн салбарт удаа дараа сайдаар ажилласан хүн нь олон нийтийн өмнө гарч ирснээ “Би энэ хэргийг ингэж шийднэ” гэж амлаж байгаа нь шүүх эрх мэдэл рүү халдаад зогсохгүй, нөгөө “Төр бол би” гэдэг шиг “Шүүх эрх мэдэл бол би” гэж байгаатай адил сонсогдсоныг мэргэжилтнүүд ч шүүмжилж байв.

Г.Эрдэнэбат, Б.Хурц нарт холбогдох энэ хэрэг бол төрийн маш нууц зэрэглэлтэй. Тиймээс ч өмгөөлөгчдөөс нууцын баталгаа авчихсан. Зөрчвөл Эрүүгийн хуульд заасан ял оногдуулна гэдгийг анхааруулдаг.

Одоо уг хэргийг эцэслэн шийдвэрлэх ганцхан арга бий. Энэ нь ҮАБЗ-ийн нууцаас гаргах явдал юм. Эс тэгвээс тодорхойгүй байдлаар мэдээлэлтэй болчихоод, үнэн худал нь мэдэгдэхгүй иргэдийн толгойг эргүүлж, шүүхэд нөлөөлсөөр удлаа. Үүнийг өмгөөлөгчид залруулах гэхээр төрийн нууц гэсэн шахалтад орчихоод, үйлчлүүлэгчдийнхээ эрх ашгийг хамгаалж чадахгүй, харилцан тэнцвэргүй нөхцөл байдал бий болсон. Тиймээс аль аль хэргийг нь нээлттэй болгож байгаад хэргийг шийдүүлэх зорилгоор ҮАБЗ-д хоёр удаа хандсан боловч одоо болтол хариу өгөөгүй өдий хүрэв.

Аливаа мэдээллийг тодорхой зорилготойгоор л төрийн нууцад хамааруулдаг. Өөрөөр хэлбэл, улс төрийн хэрэг учраас хөндлөнгийн нөлөөлөл орох болон бусад шалтгаанаар хэргийг илрүүлэхэд саад болохоос сэргийлж, С.Зориг агсныг хөнөөсөн хэргийг төрийн маш нууцад хамааруулсан. Эсрэгээрээ зорилго нь биелж, нөхцөл байдал өөрчлөгдсөний дараа төрийн нууцыг ил болгодог хуультай. Онолын хувьд ч тийм. С.Зоригийн хэргийн хувьд гурван шатны шүүхээр эцэслэн шийдэж, гэм буруутай этгээдүүд ялаа эдэлж байна. Өөрөөр хэлбэл, төрийн нууцад хамааруулсан зорилгодоо хүрчихсэн гэсэн үг. Нөгөөтэйгүүр, өнгөрсөн хугацаанд эрх мэдэл бүхий улстөрчид л тэрхүү маш нууцаас задалж олон нийтэд яриад байсан. Харин өмгөөлөгч олон нийтэд мэдээлэл өгөхөөр ямар нэг эрх, боломжийг хасдаг, анхааруулга өгдөг. Энэ бол тэнцвэртэй бус байдал үүсгэсэн гэсэн үг.

Хэрэв энэ хэрэгтэй холбоотой асуудлуудыг төрийн нууцаас гаргачихвал шүүх хуралдаанаа ч нээлттэй хийх боломж нээгдэж, улстөрчийн амиар 20 гаруй жил шоудсан бохир ажиллагаа төгсгөл болно. Тэгээд ч энэ тохиолдолд шүүгдэгчид, хохирогчид хэн, хэн нь маргаангүй, сэтгэл хангалуун үлдэж болох хамгийн зөв хувилбар болно гэдэгтэй санал нийлэх хүн олон. Учир нь, Монгол Улсад хүний эрх ба “Б.Хурцын эрх” гэж тусдаа байх боломжгүй. Шүүхийн хүчин төгөлдөр шийдвэргүй буюу хэрэгсэхгүй болгосон шийдвэртэйгээр биеийг нь шоронд хорих нь тэдгээр иргэний эрхийг зөрчиж байгаа хэрэг биш гэж үү.

У.Оргилмаа

iСанал болгох
АНХААРУУЛГА: Та сэтгэгдэл бичихдээ хууль зүйн болон ёс суртахууны хэм хэмжээг хүндэтгэнэ үү. Хэм хэмжээ зөрчсөн сэтгэгдэлийг админ устгах эрхтэй.

Сэтгэгдэл (1)

  • Зочин (202.9.40.5)
    Яг үнэн нууцын зэрэглэлтэй гэчихээд улс төрч нэртэй попрогчид нэ санаатай ч юм шиг мэдчихээд хэлж яриад байгаа ч юм шиг ард түмний толгой эргүүлсэн асуудлыг цэгцлэх цаг нь болсон баймаар юи
    2020 оны 11 сарын 06 | Хариулах
iРедакцийн сонголт
iШинэ мэдээ
Юун Ялта, юун дэлхийг хуваах! 56 мин Шөнийн автобус 22:00-02:00 цагийн хооронд үйлчилж байна 1 цаг 2 мин Ж.Баярмаа: Гэмт хэрэгт холбогдсон төрийн өндөр албан тушаалтнуудаас байнга хариуцлага нэхэх нь чухал 1 цаг 6 мин Засгийн газар: Төрийн өмчит компанийн тоог 85 болгон цөөлнө 1 цаг 51 мин ТББХ Ерөнхийлөгчийн чөлөөлөгдөх хүсэлтийг дэмжлээ 2 цаг 4 мин З.Мэндсайхан: Оюу Толгойн хэлэлцээрийн баг удахгүй ирнэ 8 цаг 21 мин Мэдээж “Ар нь түүз!” 8 цаг 32 мин И-спорт болон оюуны спортын Азийн анхдугаар наадмыг 2027 онд зохион байгуулна 8 цаг 50 мин Улаанбаатарт өдөртөө 8 хэм хүйтэн 8 цаг 57 мин Аймгуудын өрсөлдөх чадварын 2026 оны тайлангийн үр дүнг танилцуулна 9 цаг 1 мин Д.Трамп Хятадад Ким Жөн Унтай уулзаж магадгүй гэв 9 цаг 6 мин Тайванийн Гадаад хэргийн сайд АНУ-д хоёр дахь удаагаа очжээ 9 цаг 11 мин Хятадын арбитр: Манай төрийн өмчит банкуудаас татсан зээлүүдийг “Болдтөмөр Ерөө гол” ХХК-ийн төмрийн хүдрийн уурхайд зохих ёсоор ашигласан байна 9 цаг 16 мин Д.Медведев улирлын хаалтын тэмцээнийг хожлоор эхлүүллээ Өчигдөр 18 цаг 11 мин “Вояжер-1” сансрын төхөөрөмж түүхэн дээд амжилт тогтооход ойрхон байна Өчигдөр 18 цаг 07 мин Голомт банк “Euromoney Awards”-ын дөрвөн төрөлд шилдгээр шалгарлаа Өчигдөр 14 цаг 22 мин А.Ганбаатар: Сүүлийн арваад жил төсөв 4 дахин тэлсэн ч хэт үрэлгэн, хүнийхээ төлөө биш байна Өчигдөр 14 цаг 08 мин У.Хүрэлсүх: Гүтгэлэг худал болохыг нотлохын тулд ажлаа өгч байгаад шалгуулна Өчигдөр 13 цаг 56 мин “Тавантолгой түлш” ХХК 51.2 мянган тонн түлшний нөөцтэй байна Өчигдөр 08 цаг 47 мин Энэ онд 51 байршилд 63.47 км авто замыг шинэчлээд байна Өчигдөр 08 цаг 36 мин
iИх уншсан
Аймгийн заан Ц.Гонгорын нэрэмжит УАШТ-д Р.Омар түрүүллээ Ж.Шагжийн нэрэмжит олон улсын эрдэм шинжилгээний хурал болно... Монголын мөсөн сийлбэрчид Мадридын тэмцээнд түрүүллээ УИХ-ын дарга С.Бямбацогт БНСВУ-ын Үндэсний ассамблейн гишүүн... АН дотор угсарсан МАН-ын схем Д.Жаргалсайханыг Барилга, хот ... Э.Өлзийбаяр: Намын дотоод сонгуулийг МАН-тай нийлж луйвардса... З.Мэндсайхан: Тэтгэвэр, цалингийн нэмэгдлээр дамжуулан ажлын... Хууль зөрчиж хэрэг буцаасаар байгаа Дээд шүүхийг “байцаах” х... 1926-1930 онд Герман улсад суралцсан монгол залуучуудын боло... У.Хүрэлсүх: Гүтгэлэг худал болохыг нотлохын тулд ажлаа өгч б... Цагаачд иргэдийн шинэ цуваа АНУ-ын хилийг чиглэв “Герман, Франц улсад суралцсан анхны эмэгтэйчүүд” үзэсгэлэнг... Гавьяат тамирчин Э.Цэндбаатар 16 дараалан яллаа Улаанбаатарт өдөртөө 4 хэм хүйтэн УИХ-ын чуулганаар 2027 оны төсвийг эцэслэн баталлаа Дундаж давхаргын эсрэг хийж буй Монгол төрийн ужиг дайн Хуулийн төслүүдийн хэлэлцэх эсэх хэлэлцүүлгийг явууллаа Баруун болон төвийн аймгуудын ихэнх нутгаар цасан шуурга шуу... “Ерөнхийлөгчтэй, дээр нь эрх барьж байвал нам хагардаг” гэсэ... Оюутны гольфийн ДАШТ-д М. Буян-Эрдэнэ амжилттай оролцлоо
Top