Шүүхийн ерөнхий зөвлөл өнөөдөр (2026.02.12) хэвлэлийн бага хурал зохион байгуулж, Монгол Улсын шүүхийн 2025 оны шүүн таслах ажиллагааны статистик, 2025 онд шүүгчдээс хөтлөн ирүүлсэн нөлөөллийн мэдүүлгийн шийдвэрлэлтийн дүн мэдээг олон нийтэд танилцуулав.

 Хэвлэлийн бага хуралд Шүүхийн ерөнхий зөвлөлийн дарга П.Золзаяа, Гүйцэтгэх нарийн бичгийн дарга Б.Эрдэнэтулга, Шүүгчийн хараат бус, шүүхийн аюулгүй байдлыг хангах газрын дарга Х.Билгүнзаяа, Мэдээллийн төвийн дарга Б.Баттүвшин, референт П.Ангарагсайхан, Н.Алтантүлхүүр, ахлах шинжээч Ц.Гүнзаяабаяр, анхан болон давж заалдах шатны шүүхийн Тамгын газрын олон нийттэй харилцах мэргэжилтнүүд, хэвлэл мэдээллийн байгууллагын төлөөллүүд оролцлоо.

Монгол Улсын шүүх 2025 онд 240538 хэрэг, маргааныг хүлээн авснаас 176136 хэрэг, маргааныг хянан шийдвэрлэснээс анхан шатны шүүх 2025 онд 228116 хэрэг, маргааныг хүлээн авснаас 167990 хэрэг, маргаан буюу 73.6 хувийг хянан шийдвэрлэсэн байна. Үүнээс эрүүгийн 15712 хэрэг, иргэний 95408 хэрэг, захиргааны 2132 хэрэг, зөрчлийн 54738 хэрэг нийт 167990 хэргийг хянан шийдвэрлэж, 1641 хүнд цагдан хорих таслан сэргийлэх арга хэмжээ авчээ.

Анхан шатны шүүхээр хянан шийдвэрлэсэн эрүүгийн хэрэг өмнөх оноос 1030 хэргээр буюу 7.0 хувиар, иргэний хэрэг 21681 хэргээр буюу 29.4 хувиар, зөрчлийн хэрэг 9555 хэргээр буюу 21.1 хувиар тус тус өссөн бол захиргааны хэрэг 304 хэргээр буюу 12.5 хувиар буурсан үзүүлэлттэй байна.

Давж заалдах шатны шүүх 2025 онд 9550 хэрэг хүлээн авснаас 7670 хэрэг буюу 80.3 хувийг хянан шийдвэрлэсэн байна. Үүнээс эрүүгийн 2681 хэрэг, иргэний 3010 хэрэг, захиргааны 804 хэрэг, зөрчлийн 1175 хэрэг нийт 7670 хэргийг хянан шийдвэрлэжээ. Давж заалдах шатны шүүхээр хянан шийдвэрлэсэн эрүүгийн хэрэг өмнөх оноос 70 хэргээр буюу 2.7 хувиар, иргэний хэрэг 36 хэргээр буюу 1.2 хувиар, зөрчлийн хэрэг 346 хэргээр буюу 41.7 хувиар тус тус өссөн бол захиргааны хэрэг 5 хэргээр буюу 0.6 хувиар буурчээ.

 Хяналтын шатны шүүх 2025 онд 2872 хэрэг хүлээн авснаас хяналтын шатны шүүх хуралдаанаар 476 хэрэг буюу 16.6 хувийг хянан шийдвэрлэсэн байна. Үүнээс эрүүгийн 122 хэрэг, иргэний 236 хэрэг, захиргааны 118 хэрэг нийт 476 хэргийг хянан шийдвэрлэсэн байна. Хянан шийдвэрлэсэн эрүүгийн хэрэг өмнөх оноос 22 хэргээр буюу 15.3 хувиар, иргэний хэрэг 85 хэргээр буюу 26.5 хувиар, захиргааны хэрэг 20 хэргээр буюу 14.5 хувиар тус тус буурсан дүн гарчээ.

Шүүгч, шүүх бүрэлдэхүүнээс 2025 онд Шүүхийн ерөнхий зөвлөлд 7 нөлөөллийн мэдүүлэг хөтлөн ирүүлсэн байна. Үүнээс хяналтын шатны шүүхийн 1, давж заалдах шатны шүүх 1, анхан шатны шүүх 5 нөлөөллийн мэдүүлэг хөтлөн ирүүлжээ.

Нөлөөллийн мэдүүлгийг Шүүхийн ерөнхий зөвлөл хэлэлцэж, мэдүүлэгт дурдсан асуудал нь гэмт хэрэг, зөрчлийн шинжтэй эсэхийг шалгуулахаар цагдаагийн байгууллагад шилжүүлж, холбогдох арга хэмжээнүүдийг авч хэрэгжүүлэв.

Шүүхээс нэр бүхий этгээдийг өөрт ашигтай шийдвэр гаргуулах зорилгоор шүүгч болон шүүгчийн туслахад хахууль өгөхийг оролдож нөлөөлөхийг оролдсон гэж үзэн Эрүүгийн хуулийн тусгай ангийн 22.5-1 дэх хэсэгт зааснаар 6 сарын хугацаагаар хорих ялаар, мөн нэр бүхий этгээдээс шүүгчийг хэрэг хянан шийдвэрлэх ажиллагаа явуулсантай холбогдуулан дайрч давшлан, зүй бус авирлах зэргээр нөлөөлөхийг оролдсон гэж үзэн Зөрчлийн тухай хуулийн 5.2-1.1, 1.4 дэх хэсэгт зааснаар торгох шийтгэл оногдуулж шийдвэрлэсэн байна.