Дэлхийн дулаарал, уур амьсгалын өөрчлөлт, цөлжилтөөс шалтгаалан Монгол орны олон гол, мөрний усны түвшин буурч байгаагийн тод жишээ нь Завхан аймгийн Эрдэнэхайрхан сумын нутагт орших Мухартын гол болж байна. Сүүлийн жилүүдэд тус газрыг зорин очсон аялагчид элсэн манхны оройгоос гулгаж, голын ундаргыг элсээр дарснаар урсац жилээс жилд хумигдаж, эх хэсэг нь нуралтад өртөж байна. Энэ байдал үргэлжилбэл Мухартын голын унаган экосистем алдагдах эрсдэлтэй тул Байгаль орчин, усны сайд тус голын ундаргыг хамгаалах, урсацыг нэмэгдүүлэх, тэжээгдэх тогтолцоог тогтоон барих чиглэлээр Усны газарт тодорхой ажил зохион байгуулах үүрэг өгчээ.
Мухартын гол нь Эрдэнэхайрхан сумын Алтан багийн нутагт, сумын төвөөс зүүн хойд зүгт 30 км, аймгийн төвөөс 110 км зайд орших үзэсгэлэнт газар юм. Бор хярын элсний өмнө хэсгийн 450 метр өндөр элсэн манханаас эх авч, 8.2 км урссаны дараа элсэн манхан доогуур шурган алга болдог онцлогтой. Хөвөөгөөрөө бургас, гоньд, дэгд, улаалзгана, нохойн хошуу зэрэг ургамал ургаж, байгалийн өвөрмөц тогтоцыг бүрдүүлдэг.
Хяргас нуур-Завхан голын сав газрын захиргаа 2021-2024 онд хийсэн судалгаагаар Мухартын голын дунд хэсгийн усны түвшин 5 см-ээр, урсгалын хурд 0.2-0.4 м/с-ээр багассан нь тогтоогдсон байна. Мөн эх аван урсаж буй элсэн манхны өндөр 3.5 метрээр өөрчлөгдөж, манхны түрэлт дунджаар 5.2 метр урагшилсан нь онцгой анхаарал татах үзүүлэлт болжээ.
