Олон нийтээс оноо цуглуулах овсгоотой гишүүн алга

2020/02/08

Эрх баригчдад ээлээ өгөх хуулийн хэрэгжилт гацсанаас нэр хүндээ өсгөх боломж нь нэгээр хасагдав
Нийгмийн даатгалын шимтгэлийн нэмэгдлийг цуцалсан үед малчин, хувиараа хөдөлмөр эрхлэгчээс авах шимтгэл орлогын "Цоорхойг" нөхөх учиртай

Парламент баталсан хууль, шийдвэрийнхээ хэрэгжилтэд хяналт тавих үүрэгтэй. Гэвч УИХ энэ үүргээ хангалтгүй биелүүлж байгааг ганцхан хуулийн хэрэгжилтээр жишээ татан дүгнэж болохоор байна. Өнгөрсөн онд УИХ 2020 оны улсын төсвийг батлахдаа Малчин, хувиараа хөдөлмөр эрхлэгчийн тэтгэврийн даатгалын шимтгэлийг нөхөн төлүүлэх тухай хуульд нэмэлт, өөрчлөлт оруулж хамт баталсан. Эл өөрчлөлтөөр хуулийн хэрэгжих хугацааг ганцхан жил байхаар тогтоосон юм. Өөрөөр хэлбэл 2020 оны эхнээс 2021 он хүртэл ганц жилийн хугацаатай хэрэгжих хууль гэсэн үг.

Харамсалтай нь хууль хэрэгжих хугацаанаас хоёр сар шахам өнгөрөөд байхад нэг ч малчин, хувиараа хөдөлмөр эрхлэгч шимтгэлээ нөхөн төлөөгүй байна. Холбогдох төрийн байгууллага журмаа баталж чадаагүйгээс төлөх боломж ч бүрдээгүй байгааг албаныхан тайлбарлаж буй. Энэ хууль салбарын харилцааг бус нийгмийг хамарсан үйл ажиллагааг зохицуулах учраас парламентаас гаргасан чухал шийдвэрт тооцогдоно. Цаашлаад улсын төсвийн орлого, тэр дундаа Нийгмийн даатгалын сангийн (НДС) орлогын бүрдүүлэлтэд чухал нөлөөтэй юм.

УИХ өнгөрсөн оны төгсгөлд Ерөнхийлөгчийн тавьсан НДШ-ийг хоёр хувиар нэмэхийн эсрэг хоригийг хүлээн авсан. Үүнтэй холбогдуулж тус сангийн зарим орлогыг бууруулж баталсан. Тухайлбал, ААН, байгууллагаас төлөх шимтгэлийн орлогыг 79 тэрбум, ажиллагсдаас төлөх шимтгэлийг 86 тэрбум, сайн дурынхыг найман тэрбум төгрөгөөр бууруулсан. Харин бусад орлогоос 74.7 тэрбум төгрөг олно гэж тооцсоныгоо 248.8 тэрбум болгон нэмэгдүүлсэн юм.

Бусад орлого гэдэг нь өнөөх малчин, хувиараа хөдөлмөр эрхлэгчдийн тушаах мөнгө болох нь тодорхой. Нийгмийн даатгалын шимтгэлийн нэмэгдлийг цуцалсан үед малчин, хувиараа хөдөлмөр эрхлэгчээс авах шимтгэл орлогын тодорхой “цоорхойг” нөхөх учиртай. Мөн УИХ 2020 оны төсвийг батлахдаа малчин, хувиараа хөдөлмөр эрхлэгчдийн тэтгэврийн даатгалыг нөхөн төлүүлэх хууль хэрэгжсэнээр 133.1 тэрбум олно гэж тооцоолсон. Гэвч энэ орлого хуулийн хэрэгжилтгүйгээс төлөвлөсөн хэмжээгээр бүрдэхгүй байх нөхцөл нэмэгдсээр байгааг харсаар сууна.

Үүний үр дүнд ирэх намар НДС-гийн алдагдал тойрсон маргаан улам ширүүснэ гэдгийг ч тооцоолох чадвар алга. Уг нь эрх баригчид энэ хуулийг хэрэгжүүлснээр ард түмэнд таалагдана хэмээн тооцож сонгуулиас өмнө хэрэгжүүлэх зорилт тавиад байсан юм. Гэвч хайхрамжгүй гишүүд, хайнга засгаасаа болж “их санасан газар есөн шөнө хоосон хоноход” хүрэх нь. УИХ-ын гишүүд хуулийн хэрэгжилтэд хяналт тавих үүргээ ухамсарладаггүй юмаа гэхэд сонгуульд оноо цуглуулах боломжийг ашиглахгүй байгаа нь сүйхээгүй гэдгийг илтгэж буй.

Овсгоотой бас олигтой түшээдтэй байсан бол нийгмийг хамарсан үйл ажиллагааг зохицуулах хуулийн хэрэгжилтийг Засгийн газраас нэхэж, салбарын сайдад асуулга хүргүүлэн үүргээ нэр төртэй гүйцэтгэх боломж дүүрэн байна. Шулуухан хэлэхэд УИХ-ынхаа нэрийг барьж, гишүүнийхээ эрх мэдлийг ашиглаад олон нийтээс оноо цуглуулах овсгоотой гишүүн энэ парламентад алга.

"Засгийн газрын мэдээ" сонин

iСанал болгох

Улаанбаатарт шөнөдөө 30 хэм хүйтэн

Буруу орчуулгаас буруу ухагдахуун

Х.Нямбаатарыг хотын даргаас чөлөөлөх нь ял биш, шагнал юм

АНХААРУУЛГА: Та сэтгэгдэл бичихдээ хууль зүйн болон ёс суртахууны хэм хэмжээг хүндэтгэнэ үү. Хэм хэмжээ зөрчсөн сэтгэгдэлийг админ устгах эрхтэй.

iРедакцийн сонголт

Орос улсад Халимаг монгол сэхээтнийг баривчиллаа

iШинэ мэдээ

АНУ-ын Элчин сайдын яамны төлөөлөл “Монгол сайхан бичигтэн”-д амжилттай оролцжээ 4 цаг 57 мин “Ерөнхий сайдаас асууя” шууд ярилцлага маргааш 17:00–20:00 цагт болно 4 цаг 59 мин Бага боловсролын шинэчилсэн хөтөлбөрийг баталлаа 5 цаг 0 мин Нийслэл стартап, инновацлаг төслүүдийг бодлогоор дэмжинэ 5 цаг 1 мин Цагдаа, дотоодын цэргийн алба хаагчдын нийгмийн баталгаанд анхаарна 5 цаг 2 мин СОР17 хурлыг зохион байгуулах дэд хороодын 2026 оны төлөвлөгөөг хэлэлцлээ 5 цаг 4 мин “Чингис хаан” нисэх буудлыг түшиглэсэн олон улсын транзит зочид буудал барина 5 цаг 6 мин НҮБ, Монгол Улс дижитал шилжилтийн чиглэлээр хамтын ажиллагаагаа бэхжүүлнэ 6 цаг 45 мин Монголбанк хэрэглээний зээлийн өр орлогын харьцааны дээд хязгаарыг 45 хувь болголоо 6 цаг 46 мин Монголын үндэсний спортын өвлийн наадмын шигшээ тэмцээн нэгдүгээр сарын 22-25-нд болно 6 цаг 48 мин БНСУ-ын Ерөнхийлөгч асан Юн Сүг Ёльд таван жилийн хорих ял оноов 6 цаг 48 мин Канад улс дэлхийд анхны зорчигч, ачаа тээврийн Boeing 737-800 онгоцтой болов 7 цаг 57 мин Б.Дамдиндорж: Монгол анагаах ухааны нэр хүндийг олон улсад таниулахыг зорьж байна 7 цаг 59 мин Хацү башёд өрсөлдөж буй Монгол сүмочдын давааны байдал 8 цаг 0 мин Улаанбаатарт шөнөдөө 30 хэм хүйтэн 8 цаг 1 мин Онцгой байдлын байгууллага АХБ-тай хамтран гамшгийн эрсдэлийг бууруулах төсөл хэрэгжүүлнэ 8 цаг 2 мин Хан-Уул дүүргийн Нэгдсэн эмнэлэг түргэн тусламжийн машинтай боллоо 8 цаг 7 мин Венесуэлийн сөрөг хүчний удирдагч Д.Трамптай уулзаж, Нобелийн шагналаа гардуулжээ 10 цаг 14 мин Австралид 16-гаас доош насны хүүхдийн 5 сая орчим сошиал хаягийг устгажээ 10 цаг 15 мин Ерөнхийлөгч уламжлалт анагаах ухааныг хөгжүүлэх тухай зарлиг гаргалаа 10 цаг 17 мин

iИх уншсан

Х.Нямбаатарыг хотын даргаас чөлөөлөх нь ял биш, шагнал юм Оюутолгойн хэлэлцээн дээр С.Баярцогтыг томилчих Буруу орчуулгаас буруу ухагдахуун Үндсэн хуульт түүхийн зуун Г.Занданшатар Та Засгийн газрын тэргүүн юм уу, “зарц” нь юм ... Ерөнхий шууд сайдаас асууя. Хотын даргыг хэзээ чөлөөлөх вэ? Их Д.Нацагдоржоо төгрөг дээр залъя! Ираны ард түмэн тэмцэж байна Оноо цуглуулах гэж яваад осгоод "мажийвал" яанам бэ Орос улсад Халимаг монгол сэхээтнийг баривчиллаа Үндсэн хуулийн ойд зориулсан хүчит бөхийн барилдаан болно "Алтан бөмбөрцөг" наадмын шилдгүүд тодорлоо Хөрөнгө оруулагчдын эрх ашгийг хамгаалах төв нээгдлээ Д.Трамп: Украинд энхийн хэлэлцээр байгуулахад Зеленский саад... Ерөнхий сайд Дорноговь аймгийн хямд өртөгтэй орон сууцны хөт... Саран дээр цөмийн реактор барина Дээрэлхэлт үйлдсэн сурагчийн хувийн хэрэгт тэмдэглэл хөтөлнө... Венесуэлийн сөрөг хүчний удирдагч Д.Трамптай уулзаж, Нобелий... Улаанбаатарт шөнөдөө 22 хэм хүйтэн АНУ-ын Төрийн департмент 75 улсын иргэдэд цагаачлалын виз ол...