Өнгөрсөн амралтын өдрүүдийн гол дуулиан хотын дарга Х.Нямбаатарыг албан тушаалаас нь чөлөөлөх эсэх тухай байлаа. Чөлөөлөх ёстой үндэслэл, шалтгаан маш олон байвч шалтаг нь нийслэлийн есөн дүүргийн татварын албаны дарга нар шинэ оны эхний өдрүүдэд ажлаа хаян зугаацсан Дубайн аялал.

Энэ удаагийн аялалд ямар нэгэн албан томилолт байхгүй, аялагчид амралтаа аваагүй, дээр нь уг аяллыг хаанаас санхүүжүүлсэн нь тодорхойгүй байсан явдал асуудлын гол учиг болов. Дубайн аялал "гэрэл цохьсоны" дараа Сангийн сайд Б.Жавхлан хамгийн түрүүнд нэрээ цэвэрлэсэн. "Аяллын талаар би юу ч мэдээгүй, би байтугай ТЕГ-ын дарга нь ч өөрөө мэдээгүй байсан" хэмээн мэдэгдсэн. Харин ТЕГ-ын дарга Б.Цогтнаран "Аяллыг цуцалсныг дүүргүүдийн Татварын дарга нарт дуулгаж, хариу мэдэгдэхийг Нийслэлийн татварын газрын даргад үүрэг болгосон ч маргааш нь Дубай руу ниссэн байсан" гэжээ.

Нийслэлийн Татварын газрын дарга М.Болдбаатар "Аяллын зардлыг төсвөөс санхүүжүүлээгүй, хувиасаа гаргаагүй, нийслэлээс зохион байгуулсан" гэх боловч нийслэлийн төсвөөс ч бас мөнгө гараагүй гэсэн болохоор асуудал "но"-той болоод явчихаж байгаа юм. Эх сурвалж нь тодорхойгүй энэ мөнгө шууд хотын дарга Х.Нямбаатар луу хөтөлсөн хэрэг. Харин хотын дарга өнөөдрийг хүртэл таг чиг. Гэхдээ бас чимээгүй байна уу гэтэл чимээ гаргаад байх юмаа. Нийгмийн сүлжээгээр дүүрэн Х.Нямбаатарын троллууд оволзож байна. Х.Нямбаатар шиг хотын дарга урьд өмнө байгаагүй л гэнэ. Хятадаас мидлинг авч нийслэлийг утаанаас салгасан, AI камераар түгжрэлийг ялсан л гэнэ. Татварын дарга нарыг ч гэсэн санаатайгаар Дубай явуулаад, Х.Нямбаатарыг золиос болголоо л гэжээ. 

Х.Нямбаатар ч гэсэн өөрөө зүгээр суусангүй, өчигдөр орой жишээ нь өөрийг нь шүүмжилсэн иргэнтэй нийгмийн сүлжээгээр хэрэлдэж, "Ах нь чамайг бодвол хувьд ч ажилласан, төрд ч ажилласан, бүтээсэн түүхтэй, бүтээх төлөвлөгөөтэй, шилдэг багтай. Монгол Улс 40 жил мөрөөдөөд чадаагүй ТЭЦ-5 гэх мэт олон төслүүдээ урагшлуулах гээд хуцаж байгаа ноход руу чулуу шидэх завгүй явна" гэж томорчээ. Тэрийг нь яасан ч олон шэйрлэдэг юм. Нэгдүгээрт, энэ бол их л бачимдсан хүний үг байх. Хоёрдугаарт энэ мессежийг эгэл жирийн иргэдэд бас шууд хаяглаагүй ч юм шиг. 

Өмнө хэлсэнчлэн, Х.Нямбаатарыг огцруулах үндэслэл, шалтгаан ганц хоёроор тогтохгүй. Бордюрын шахаа, Сэлбийн далан, ТҮЦ-ийнхэнтэй хийсэн дажин гэх мэтчилэн иргэдийг чирэгдүүлсэн, эд хөрөнгө сүйтгэсэн олон ч ажил бий бий. Гэхдээ татварынхны саяын аялал "авилгын шинж чанартай" гэж үзсэнд гол учир байгаа юм. Яг нөгөө орлогоо нотолж чадаагүй Л.Оюун-Эрдэнийн хэрэг шиг.

Учир нь Нийслэлийн татварын газрын нийслэлд харьяалагддаггүй. Нийслэлд үйл ажиллагаа явуулж байгаа аж ахуйн нэгжүүдийн татварыг цуглуулдаг болохоос биш нийслэлийн Засаг даргад шууд хамаарахгүй. Өөрөөр хэлбэл, босоо удирдлага нь ТЕГ, Сангийн яам.

Тэгэхээр нийслэлээс энэ нөхдийг аялал зугаалганд явуулах нь авилгын шинж чанартай гэж тооцох бүрэн боломжтой. Нийслэлийн төсвөөс мөнгө гараагүй /тэр нь ч гэсэн хууль бус/ гэж үзвэл аль нэг ААН-ээс авилга авсан байж таарна. Тэгээд тэрийг нь "нийслэлээс зохион байгуулсан арга хэмжээ" гэхээр хотын дарга шууд холбогдож таараад байна. Энэ бол үндэслэл мөн.

Гэвч Х.Нямбаатарыг албанаас чөлөөлөх бол үндсэндээ ял биш, шагнал юм. Хоёр жилийн дараа мань хүн "Хотын дарга байхдаа ийм их ажил хийсэн, ингэж ажилласан хүнийг золиосонд гаргасан" гээд УИХ-д нэр дэвшинэ. Харин нийслэлийнхэнд учруулсан хор хохирол нь бахь байдгаараа үлдэнэ. Арыг нь цэвэрлэх гэж бас нэг хүн гарч ирээд "ялгадас" дээр нь хэдэнтээ халтирна. Яг одоогийн Ерөнхий сайд шиг. 

Тийм болохоор шударгаар хэлэхэд одоо бол Х.Нямбаатарын хувьд уйлан гоншигонох, уурлаж ундууцах цаг ерөөсөө биш. Угаасаа үнэмшилгүй. Харин ч баярлаж талархах ёстой юм. Өөрөө ч өмнө нь /2025.12.20/ "2028 оны УИХ-ын сонгуульд инженер нэртэй сүгэнцрийн дэвшсэн тойрогт нэр дэвшинэ" хэмээн УИХ-ын гишүүн Ж.Золжаргалыг ам авсан. Одоо тэр зорилго нь ч биелж байх шиг байна.

Х.Нямбаатар хотын даргаар ажилласан сүүлийн хоёр жилийн гаруйн хугацаанд нийслэлийн төсөв бараг дөрөв дахин нэмэгдсэн. 2026 онд зарцуулах төсөв нь гэхэд 11 их наяд. Атал нийслэлчүүдэд юу наалдсан бэ? Энэ их ялаас өөрөөр яаж мултрах вэ, тэр хүн?!

Зарим хүмүүс "МАН-ын улс төрийн зодоон, нам доторх тэмцэл, Ерөнхийлөгчийн сонгууль" энэ тэр гээд улс төрийн том том гаргалгаанууд хийж байх шиг л байна. Гэхдээ нийслэлчүүд, ер нь хүн болгон МАН дотор амьдардаггүй гэдгийг л сана. МАН-ын асуудал МАН-даа, манийн асуудал маньдаа л үлдэнэ.

Б.СЭМҮҮН