x

Арчилсан нам ба Лу.Гантөмөр

2012 онд АН анх удаагаа парламентад хамгийн олон суудал авч, Засгийн газраа байгуулсны дараа АН-ын дарга, Монгол Улсын Ерөнхий сайд Н.Алтанхуягийн хэлсэн нэг үг одоо ч оройноос гардаггүй юм. Намаасаа том намын дарга байж болохгүй ээ гэж. Энэ бол намын дарга жижиг, том байх тухай биш. Харин намын, гишүүдийнх нь эрх ашиг, итгэл үнэмшил эрэмбийн нэгдүгээрт байна аа л гэсэн үг. Өөрөөр хэлбэл, том намын жижиг даргын тухай. Нам нь хүчтэй байхад намын дарга хэн байх хэнд хамаатай.

Ерөнхийдөө манайхан намын дарга гэхээр намаасаа илүү зангарагтай, илүү тодорсон, товойсон нөхрийн тухай мөрөөддөг. Энэ л АН-ын, МАН-ын дарга болчихвол энэ нам яг “алах” гээд байна гэдэг ч юм уу. Харин энэ хүн намын дарга болбол АН, МАН-д ямар өөрчлөлт бий болох, яаж төлөвших тухай барагтай боддоггүй. Намаасаа тохой урд явах, намыг удирдан чиглүүлэх, шуудхан хэлбэл дарангуйлах тийм лидерийг хүсэмжилдэг.

Гурван сарын Л.Гантөмөрийг АН-ын дарга болоход олон хүн “Сул  штээ, бөөрөнхий л дөө. АН ингээд МАН-ын атганд орчихлоо л доо” гэх мэтээр басангуй хандаж байсан. Намын гэрчилгээ ч үгүй, тамга ч үгүй гурван сар явахад нь бас олон хүн “Ингэх гээд байсан юм аа. Ингээд АН гурав тасарчихлаа л даа” хэмээн алга ташиж байв. Гэсэн ч Л.Гантөмөр гэдэг хүн тэр бүхнийг хайхраагүй. Намынхаа жирийн гишүүд, орон нутгийн намуудтайгаа уулзсаар, ярилцсаар, ятгасаар л явсан. С.Эрдэнэ, Х.Баттулга гэдэг хоёр хүнийг дагаад АН үндсэндээ, сууриараа хоёр хуваагдчихаад байсныг эвлүүлэх, нэгтгэж нийлүүлэх нь түүний эхний зорилго байсан байх.

Шүүхэд нэг удаа нэхэмжлэл гаргасан, АН-ын тамга,тэмдэгийг гаргуулж өгнө үү гэж. Шүүх мэдээж хүлээж аваагүй. Цагдаадаа өг өө... гээд хаясан. Тамгагүй дарга, гэрчилгээгүй нам гэж хаа байсан юм... дахиад л бөөн элэг доог. Үүнийг ч гэсэн Л.Гантөмөр дарга нэг удаа “ёо” гэлгүй даваад гарсныг гайхдаг юм. Хэлдэг ганц үг нь “Болно доо, болно штээ”...

Эцэст нь С.Эрдэнэ, Х.Баттулга гэдэг хоёр өөрсдөө намынхаа тамга, гэрчилгээг хадган дээр тавиад Л.Гантөмөрт авчирч өглөө. Хүлээн зөвшөөрөгдөнө гэдэг нь энэ. Л.Гантөмөр хэрвээ АН-ын даргаар сонгогдонгуутаа л шүүх, цагдаа болоод, “Алив, миний тамгыг аваад ир” гэсэн бол мэдээж цаг хожих л байсан байх. Албан ёсоор намын тамгатай, гэрчилгээтэй “гоё” харагдах л байсан байх. Тэглээ гээд юу хожих вэ? АН-ыг жинхэнээсээ гурав хуваах л байсан болов уу.

Яагаад гэвэл өнгөрсөн хугацаанд АН-д хүссэн хүсээгүй “лидер дагасан төлөвшил” гэдэг юм бий болчихсон. Дотооддоо Элбэгдоржийн хүмүүс, С.Эрдэнийн фракц, Х.Баттулгын фанатууд гэдэг хуваагдал бий болчихсон. Үүн дээр дахиад “Л.Гантөмөрийн АН” гэдэг хуваагдал ямар хэрэгтэй юм. Хэрэггүй гэдгийг нь мэдэж байсан учраас энэ хүмүүсийг АН гэдэг нэг дээвэр дор нэгтгэх нь Л.Гантөмөрийн хийх ёстой эхний ажил байлаа. Энийгээ ч хийж чадсан учраас өнөөдөр АН тамга тэмдэгтэй, улс төрийн намын хувьд улсын бүртгэлийн гэрчилгээтэй боллоо. Ус хэдий зөөлөн ч хадыг элээдэг гэдэг дээ. Угаас Л.Гантөмөр гэдэг хүний өөрийнх нь мөн чанар, төрмөл араншин ийм юм.

Сая баруун аймгаар явахдаа С.Ганбаатар гэдэг бүр нэг адгийн популистыг дагуулаад явсан байна лээ. Харахаас нүд хальтирмаар. Гэхдээ л тэр хүн нэгд АН-ын гишүүн. /хоёр жилийн өмнө, 2021 онд АН-д элссэн/ Тэр хүний АН-ын гишүүнээр элссэн ашиг сонирхол, хүсэл зориг юу байсныг мэдэхгүй ч ялсан намд биш, ялагдал хүлээгээд гудамжинд гарчихсан намыг сонгосон нь бас л “гайхамшиг”. АН-ын гишүүн гэхээрээ бүгд алттан цээжтэй, мөнгөн бөгстэй байдаг ч юм биш. Гол нь энэ намын нэг эд эс нь байхыг хүссэн тэр хүсэл эрмэлзлийг боож хаах эрх хэнд ч байхгүй. Ардчилсан нам гэдэг чинь ардчилалсан байх, алагчлалгүй байхын нэр биз дээ. Хувь хүн хэн байх нь чухал биш. Харин АН-ын дүрэм, үзэл баримтлал, үнэт зүйлийг хүлээн зөвшөөрөөд дагаж байгаа нь чухал.

Учир нь АН-д, ер нь аливаа намд гишүүнээр элсэх нь угаасаа Үндсэн хуулиар олгогдсон иргэний улс төрийн эрх. Бүр эрүүгийн элемент байсан ч ялгаагүй, иргэнийхээ хувиар үзэл бодол, үнэт зүйлээ чөлөөтэй сонгох эрхтэй. Үүнд хориг, хязгаар тавих эрх лав АН-д, АН-ын даргад байхгүй. Тиймээс С.Ганбаатар гэдэг хүн АН-ын гишүүн байгаа нь АН-ыг муухай харагдуулахаасаа гадна “ардчилсан” гэдэг нэрийн мөн чанарыг харууллаа. Нэг үе намын даргыгаа хүртэл намаасаа хөөж байсан нам шүү дээ. Харин Л.Гантөмөр АН-ын дарга болоод “АН-ын нэг ч гишүүнийг хөөхгүй, хасахгүй” гэж хэлсэн. Бас л хол "үсэрсэн" байгаа биз. Ядаж үүнийх нь төлөө ч болов АН-ын даргад баяр хүргэе!    

Б.СЭМҮҮН

iСанал болгох
АНХААРУУЛГА: Та сэтгэгдэл бичихдээ хууль зүйн болон ёс суртахууны хэм хэмжээг хүндэтгэнэ үү. Хэм хэмжээ зөрчсөн сэтгэгдэлийг админ устгах эрхтэй.
iРедакцийн сонголт
iШинэ мэдээ
З.Мэндсайхан: Оюу Толгойн хэлэлцээрийн баг удахгүй ирнэ 3 цаг 30 мин Мэдээж “Ар нь түүз!” 3 цаг 41 мин И-спорт болон оюуны спортын Азийн анхдугаар наадмыг 2027 онд зохион байгуулна 3 цаг 59 мин Улаанбаатарт өдөртөө 8 хэм хүйтэн 4 цаг 6 мин Аймгуудын өрсөлдөх чадварын 2026 оны тайлангийн үр дүнг танилцуулна 4 цаг 10 мин Д.Трамп Хятадад Ким Жөн Унтай уулзаж магадгүй гэв 4 цаг 15 мин Тайванийн Гадаад хэргийн сайд АНУ-д хоёр дахь удаагаа очжээ 4 цаг 20 мин Хятадын арбитр: Манай төрийн өмчит банкуудаас татсан зээлүүдийг “Болдтөмөр Ерөө гол” ХХК-ийн төмрийн хүдрийн уурхайд зохих ёсоор ашигласан байна 4 цаг 25 мин Д.Медведев улирлын хаалтын тэмцээнийг хожлоор эхлүүллээ 19 цаг 24 мин “Вояжер-1” сансрын төхөөрөмж түүхэн дээд амжилт тогтооход ойрхон байна 19 цаг 28 мин Голомт банк “Euromoney Awards”-ын дөрвөн төрөлд шилдгээр шалгарлаа 23 цаг 13 мин А.Ганбаатар: Сүүлийн арваад жил төсөв 4 дахин тэлсэн ч хэт үрэлгэн, хүнийхээ төлөө биш байна 23 цаг 27 мин У.Хүрэлсүх: Гүтгэлэг худал болохыг нотлохын тулд ажлаа өгч байгаад шалгуулна 23 цаг 39 мин “Тавантолгой түлш” ХХК 51.2 мянган тонн түлшний нөөцтэй байна Өчигдөр 08 цаг 47 мин Энэ онд 51 байршилд 63.47 км авто замыг шинэчлээд байна Өчигдөр 08 цаг 36 мин Монгол, НҮБ-ын харилцаа: Энхийг сахиулах ажиллагаанаас дэлхийн бодлого тодорхойлох оролцоо руу Өчигдөр 08 цаг 31 мин Ерөнхий сайд Н.Учрал 2027 оны улсын төсвийн онцлох шийдвэрүүдийг танилцууллаа Өчигдөр 08 цаг 22 мин Ерөнхийлөгч У.Хүрэлсүх энхийг сахиулагчдыг төрийн одон, медалиар шагналаа Уржигдар 16 цаг 21 мин Хуситууд Йемений түр нийслэл Аден хот руу давшиж эхэлжээ Уржигдар 16 цаг 15 мин Оюутны гольфийн ДАШТ-д М. Буян-Эрдэнэ амжилттай оролцлоо Уржигдар 16 цаг 10 мин
iИх уншсан
Аймгийн заан Ц.Гонгорын нэрэмжит УАШТ-д Р.Омар түрүүллээ Ж.Шагжийн нэрэмжит олон улсын эрдэм шинжилгээний хурал болно... Монголын мөсөн сийлбэрчид Мадридын тэмцээнд түрүүллээ УИХ-ын дарга С.Бямбацогт БНСВУ-ын Үндэсний ассамблейн гишүүн... АН дотор угсарсан МАН-ын схем Д.Жаргалсайханыг Барилга, хот ... Э.Өлзийбаяр: Намын дотоод сонгуулийг МАН-тай нийлж луйвардса... Хууль зөрчиж хэрэг буцаасаар байгаа Дээд шүүхийг “байцаах” х... З.Мэндсайхан: Тэтгэвэр, цалингийн нэмэгдлээр дамжуулан ажлын... 1926-1930 онд Герман улсад суралцсан монгол залуучуудын боло... Цагаачд иргэдийн шинэ цуваа АНУ-ын хилийг чиглэв У.Хүрэлсүх: Гүтгэлэг худал болохыг нотлохын тулд ажлаа өгч б... “Герман, Франц улсад суралцсан анхны эмэгтэйчүүд” үзэсгэлэнг... Гавьяат тамирчин Э.Цэндбаатар 16 дараалан яллаа УИХ-ын чуулганаар 2027 оны төсвийг эцэслэн баталлаа Улаанбаатарт өдөртөө 4 хэм хүйтэн Дундаж давхаргын эсрэг хийж буй Монгол төрийн ужиг дайн Хуулийн төслүүдийн хэлэлцэх эсэх хэлэлцүүлгийг явууллаа Баруун болон төвийн аймгуудын ихэнх нутгаар цасан шуурга шуу... “Ерөнхийлөгчтэй, дээр нь эрх барьж байвал нам хагардаг” гэсэ... Монголын баг тамирчид “Дакар-2026” залуучуудын олимпоос хоёр...
Top