x

Гуравдагч хөршийн бодлого: Төрийн алтан аргамжийг бөхлөх нь

ОХУ-ын алс дорнодод явуулсан цэргийн сургуулилтад цэргийн бие бүрэлдэхүүнээ оролцуулснаас болж олон улсын тавцанд “оноо алдаад” байсан Монгол Улсын нэр хүндийг олон улсын тавцанд өргөж болохуйц томоохон үйл явдлууд ирэх өдрүүдэд болох гэж байна. Ерөнхий сайд Л.Оюун-Эрдэнэ энэ долоо хоногт Их Британи Умард Ирландын Нэгдсэн Хаант Улсыг зорино. Ирэх даваа гаригт Лондонд болох Хатан Хаан II Элизабеттай салах ёс хийх төрийн ёслолд уригдсан гадаад орнуудын өндөр дээд түвшний төлөөлөгчид дотор Монголын Ерөнхий сайд багтсан явдал нь Украинтай хийж буй дайнаас болж хоригт орсон Орос, Белорустай харьцуулбал манайх шиг жижиг улсын хувьд “нэр төрийн” хэрэг юм.

Нөгөө талаас барууны орнуудаас хамгийн түрүүнд (1963.01.23) манайхтай дипломат харилцаа тогтоосон Их Британи улс нь Монгол Улсад сүүлийн 30 гаруй жил өрнөсөн ардчилал, шинэчлэлтийн үйл явцыг анхнаас дэмжиж ирсэн байдаг. Их Британитай дипломат харилцаа тогтоосноос хойш Австри, Финлянд, Швейцари, Швед, Франц гээд Европын хөгжингүй орнууд ар араасаа Монгол Улсын өмнө үүд хаалгаа нээсэн билээ.

Айлчлалын үеэр Ерөнхий сайд Цог Жавхлант Хаан III Чарльзтай мэндчилж, улсынхаа нэрийн өмнөөс Хааны гэр бүл болон Британийн ард түмэнд эмгэнэл илэрхийлж, хүндэтгэл үзүүлнэ. Хэдхэн хоногийн өмнө хааны титэм хүлээж авсан III Чарльзтай мэндчилэх нь ёслолын ажиллагаанд уригдсан төлөөлөгчдийн хувьд нэг төрлийн хүндэтгэл юм. Ялангуяа Монголын Ерөнхий сайдын хувьд Европын хаант засаглалтай улсуудын язгууртнууд, дэлхийн хөгжингүй орны төрийн тэргүүнүүд, Ерөнхий сайд нар, Японы эзэн хаан Нарүхитотой нэг танхимд уулзах ховор боломж тохиож буйг аз завшаан гэхээс өөрөөр яаж үнэлэх билээ. Энэ талаас нь харвал Ерөнхий сайдын энэ удаагийн айлчлал Монгол Улсын хувьд маш утга учиртай үйл явдал болж байна.

Үүний дараа Ерөнхий сайд Л.Оюун-Эрдэнэ Японы Ерөнхий сайд асан Абэ Шинзог оршуулах төрийн ёслолд оролцохоор Япон улсыг зорино. Энэ нь түүний хувьд Монгол Улсын Ерөнхий сайдаар томилогдсоноосоо хойш тус улсад хийж буй хоёр дахь айлчлал болж байна. Эхний удаад өнгөрөгч 2021 оны долдугаар сард болсон “Токио 2020” олимпийн нээлтэд оролцсон билээ. Коронавирусийн хадвараас болж хорио цээрийн дэглэмтэй байхад улс орноо орхив хэмээн дотооддоо багагүй шүүмжлэл дагуулсан ч япончууд эсрэгээрээ энэ айлчлалыг “хүнд цаг үед сэтгэлийн дэмжлэг үзүүлэв” хэмээн талархан хүлээж авсан байдаг. Харин энэ удаа Монгол Улс Япон улстай дипломат харилцаа тогтоосны 50 жилийн ой тохиож, Японы парламентын Төлөөлөгчдийн танхимын гишүүд, бизнесийнхэн, найрамдлын нийгэмлэгийн гишүүд зэрэг 80 гаруй хүнтэй том бүрэлдэхүүн манайд айлчилсны дараа Ерөнхий сайд хариу айлчлал хийж байна.

Ялангуяа ОХУ-ын Алс дорнодод явуулсан цэргийн хээрийн сургуулилтад бие бүрэлдэхүүнээ оролцуулсан шалтгаанаар хоёр улсын харилцаанд эгзэгтэй нөхцөл байдал үүссэн ийм үед Монголын Ерөнхий сайд Япон улсад айлчилж байгаа нь гурав дахь хөршийн харилцаа, төрийн алтан аргамжийг бөхлөхөд хэмжээлшгүй хувь нэмэр оруулах юм даа. Монгол Улс ардчилсан чөлөөт нийгмийн тогтолцоонд шилжсэн 1990 оноос төрийн гадаад бодлогодоо “гуравдагч хөрш”-ийн бодлогыг гаргаж ирж, хүний эрх, эрх чөлөөг үнэт зүйлээ болгосон өрнө, дорнын өндөр хөгжилтэй улс орнуудтай харилцаа, хамтын ажиллагаа өрнүүлж эхэлсэн билээ.

Тэдгээр улсуудын нэг нь Япон улс бөгөөд Монгол Улс “гуравдагч хөрш”-үүдээсээ анхлан Япон улстай стратегийн түншлэлийн харилцаа тогтоосон байдаг. Монголчууд ардчилсан шинэчлэлт өөрчлөлтийн төлөө тэмцсэн шилжилтийн жилүүдэд гадаад улсууд, олон улсын байгууллагаас манайд үзүүлсэн нийт тусламжийн 50-иас илүү хувийг Япон улс дангаараа үзүүлж, уг тусламж нь шилжилтийн үеийн санхүү, эдийн засгийн хүндрэлийг давах туулах, шинэ хөгжлийн суурийг тавихад үлэмж их хувь нэмэр оруулсныг мартах ёсгүй.

Энэ бүхний учир шалтгаан, урьдач нөхцөл нь Монгол Улсын олон тулгуурт гадаад бодлого. Хөрш орнуудтайгаа сайн хөршийн найрсаг харилцаа, хамтын ажиллагааг  эрхэмлэхийн зэрэгцээ “гуравдагч хөрш"-ийн бодлогын хүрээнд дэлхийн өндөр хөгжилтэй, ардчилсан улсуудтай олон талт хамтын ажиллагаа явуулах нь Монгол Улсын гадаад бодлого, төрийн алтан аргамж юм.

Сануулахад, Ерөнхий сайд Л.Оюун-Эрдэнэ өнгөрөгч долоо хоногт ОХУ-ын Владивасток хотод болсон Дорнын эдийн засгийн чуулганд оролцоод ирсэн. Энэ үеэр улс  төр, эдийн засгийн тодорхой асуудлуудаар Ерөнхийлөгч Путины өмнө өөрийн орны ашиг сонирхол, байр суурийг тов тодорхой илэрхийлсэн нь дэлхийн олон орны нүд, чихэнд хүрсэн нь лавтай. Монгол Улс хоёр том хөрштэй. “Хөршөө сонгож болдоггүй” гэдэг шиг хөрш улсынхаа ашиг сонирхлыг ч бас хүндэтгэн үзэх, хүндэтгэлтэй хандах нь ч бас манай гадаад бодлогын нэг хэсэг.

Ялангуяа экспорт, импортын хувьд өмнөд хөршөөсөө хэт хамааралтай, эрчим хүч, газрын тосны бүтээгдэхүүнээр хойд хөршөөсөө бүрэн хараат байгаа нөхцөлд хоёр хөршөөсөө давсан “гуравдагч хөрш”-ийн бодлого гэж байх боломжгүй. Үүний алтан дундажийг олох, тэнцвэрийг хадгалах нь Монголын төрийн гадаад бодлого юм даа. Он гарсаар хөрш орнуудын дунд төрийн дээд түвшинд хийгдсэн харилцан айлчлалууд үүний нэг баталгаа.     

Б.СЭМҮҮН 

iСанал болгох
АНХААРУУЛГА: Та сэтгэгдэл бичихдээ хууль зүйн болон ёс суртахууны хэм хэмжээг хүндэтгэнэ үү. Хэм хэмжээ зөрчсөн сэтгэгдэлийг админ устгах эрхтэй.
iРедакцийн сонголт
iШинэ мэдээ
З.Мэндсайхан: Оюу Толгойн хэлэлцээрийн баг удахгүй ирнэ 4 цаг 14 мин Мэдээж “Ар нь түүз!” 4 цаг 26 мин И-спорт болон оюуны спортын Азийн анхдугаар наадмыг 2027 онд зохион байгуулна 4 цаг 43 мин Улаанбаатарт өдөртөө 8 хэм хүйтэн 4 цаг 51 мин Аймгуудын өрсөлдөх чадварын 2026 оны тайлангийн үр дүнг танилцуулна 4 цаг 54 мин Д.Трамп Хятадад Ким Жөн Унтай уулзаж магадгүй гэв 4 цаг 59 мин Тайванийн Гадаад хэргийн сайд АНУ-д хоёр дахь удаагаа очжээ 5 цаг 4 мин Хятадын арбитр: Манай төрийн өмчит банкуудаас татсан зээлүүдийг “Болдтөмөр Ерөө гол” ХХК-ийн төмрийн хүдрийн уурхайд зохих ёсоор ашигласан байна 5 цаг 9 мин Д.Медведев улирлын хаалтын тэмцээнийг хожлоор эхлүүллээ 20 цаг 8 мин “Вояжер-1” сансрын төхөөрөмж түүхэн дээд амжилт тогтооход ойрхон байна 20 цаг 12 мин Голомт банк “Euromoney Awards”-ын дөрвөн төрөлд шилдгээр шалгарлаа 23 цаг 57 мин А.Ганбаатар: Сүүлийн арваад жил төсөв 4 дахин тэлсэн ч хэт үрэлгэн, хүнийхээ төлөө биш байна Өчигдөр 14 цаг 08 мин У.Хүрэлсүх: Гүтгэлэг худал болохыг нотлохын тулд ажлаа өгч байгаад шалгуулна Өчигдөр 13 цаг 56 мин “Тавантолгой түлш” ХХК 51.2 мянган тонн түлшний нөөцтэй байна Өчигдөр 08 цаг 47 мин Энэ онд 51 байршилд 63.47 км авто замыг шинэчлээд байна Өчигдөр 08 цаг 36 мин Монгол, НҮБ-ын харилцаа: Энхийг сахиулах ажиллагаанаас дэлхийн бодлого тодорхойлох оролцоо руу Өчигдөр 08 цаг 31 мин Ерөнхий сайд Н.Учрал 2027 оны улсын төсвийн онцлох шийдвэрүүдийг танилцууллаа Өчигдөр 08 цаг 22 мин Ерөнхийлөгч У.Хүрэлсүх энхийг сахиулагчдыг төрийн одон, медалиар шагналаа Уржигдар 16 цаг 21 мин Хуситууд Йемений түр нийслэл Аден хот руу давшиж эхэлжээ Уржигдар 16 цаг 15 мин Оюутны гольфийн ДАШТ-д М. Буян-Эрдэнэ амжилттай оролцлоо Уржигдар 16 цаг 10 мин
iИх уншсан
Аймгийн заан Ц.Гонгорын нэрэмжит УАШТ-д Р.Омар түрүүллээ Ж.Шагжийн нэрэмжит олон улсын эрдэм шинжилгээний хурал болно... Монголын мөсөн сийлбэрчид Мадридын тэмцээнд түрүүллээ УИХ-ын дарга С.Бямбацогт БНСВУ-ын Үндэсний ассамблейн гишүүн... АН дотор угсарсан МАН-ын схем Д.Жаргалсайханыг Барилга, хот ... Э.Өлзийбаяр: Намын дотоод сонгуулийг МАН-тай нийлж луйвардса... Хууль зөрчиж хэрэг буцаасаар байгаа Дээд шүүхийг “байцаах” х... З.Мэндсайхан: Тэтгэвэр, цалингийн нэмэгдлээр дамжуулан ажлын... 1926-1930 онд Герман улсад суралцсан монгол залуучуудын боло... Цагаачд иргэдийн шинэ цуваа АНУ-ын хилийг чиглэв У.Хүрэлсүх: Гүтгэлэг худал болохыг нотлохын тулд ажлаа өгч б... “Герман, Франц улсад суралцсан анхны эмэгтэйчүүд” үзэсгэлэнг... Гавьяат тамирчин Э.Цэндбаатар 16 дараалан яллаа УИХ-ын чуулганаар 2027 оны төсвийг эцэслэн баталлаа Улаанбаатарт өдөртөө 4 хэм хүйтэн Дундаж давхаргын эсрэг хийж буй Монгол төрийн ужиг дайн Хуулийн төслүүдийн хэлэлцэх эсэх хэлэлцүүлгийг явууллаа Баруун болон төвийн аймгуудын ихэнх нутгаар цасан шуурга шуу... “Ерөнхийлөгчтэй, дээр нь эрх барьж байвал нам хагардаг” гэсэ... Монголын баг тамирчид “Дакар-2026” залуучуудын олимпоос хоёр...
Top