x

Шинжлэх ухаанаар ажиллаад бас санхүүгээр амжилттай байхын тулд юу хийх ёстой вэ?

Францын химич Анри Муассан нүүрстөрөгч дээр зуу дахь туршилтаа хийсний дараа 1893  онд микроскопоор хатуу биетийн бичил хэсгийг олж харжээ. Алмаз! Тэр нь түүний аврал болов. Нээлт нь  пиелонефрит гэдэг өвөрмөц бус нянгийн үүсгэсэн бөөрний аяганцар төвшинцрийн салст бүрхэвч, завсрын эдийг хамарсан өрөвсөлт өвчтэй  хүүгээ эвчлүүлэх мөнгө олоход нь тус болов. Хиймэл алмаз нь  байгалийн хольцгүй учир  үнэт чулууны засал хийхэд  амар байдаг

«Байгаль ба хүмүүс»  сэтгүүлийн долоодугаар сарын дугаарт Муассанөөрийн туршилтын тухай бичжээ. Солирыг судалсан  франц эрдэмтэн  тэндээс  алмазын  хэсгийг олсон ба  металлд ууссан  нүүрстөрөгч   өндөр даралтын дор алмазын хэсгүүд болон хувирсан гэж тэр үзжээ. Тэгээд Муассан нүүрс төрөгчийн нэг хэлбэр болсон нүүрсийг аван  түүнийг  төмөр цилиндрт  шахан дүүргээд дараа нь  цилиндрийг  хайлуулан  усанд хийн хөргөжээ. Эрс хурдтайгаар хөргөсний хатуу металлын  гадрага үүсэн тэр нь  дотор нь байсан нүүрсэнд  хангалттай даралтыг   ханган өгсөн байв. Мауссан  хольцийг  хөргөөж  түүнийг  хлор, устөрөгчийн хүчлээр  боловсруулахад  хольцоос  нягт графит мэтийн бага  зэргийн  нүүрс төрөгч  ялгаран гарчээ. Хаан водка ба буцалсан  хүрийн хүчлийн боловсруулалтад оруулсны дараа тэр нь 0,2 мм-ийн диаметртай алмазын хэсгүүд болон талсжсан байна. Тэдний үнэт чулууны мастерүүд дуртайяа худалдан авч  байв. Ийнхүү тэр мөнгөтэй болоод  хүүгээ сайн эмнэлэгт хэвтүүлэн эмчлүүлсэн төдийгүй  Анригийн өөрийнх нь дуртай фтор  туршилт хийх  ажилдаа ч  хөрөнгө олжээ. Энэ ажиллаараа тэр 1906 оны Нобелийн химийн шагнал авчээ.

Япон, 1893 он
Сувд  ургуулахаар  эртнээс оролдсон Кокити Микимото  гэдэг япон наймаачин  туршилтынхаа нэг  зөөлөн биетийн хатуу  хальсыг 1893 оны долоодугаар сарын 11-нд   ээлт удаагаа нээгээд  түүнээс анхны  хиймэл сувдыг олж харжээ.

Микимото  сам хорхой зардаг наймаачнаар  эхлээд бизнесээ эрхэлжээ. Дараа нь тэр далай судлаач профессор Мицүкүритай  танилцсаны дараа амьдрал нь өөрчлөгдөв. Мицүкүри  түүнд  хатуу хальсанд  гадны ямар нэгэн биет ороход нялцгай биетэн өөрийн танан  шүүсээр түүнийг хучин авахад сувд  төрөн  өсдөг  гэдгийг ярьжээ. Профессор түүнд саяхны нээлтээ ярихдаа  худалдахаар үржүүлж байгаа  акоя гэдэг сам хорхой дээр туршилт хийж үзэхийг зөвлөжээ.  Микимото 1890 онд  ажилдаа оров. Тэр  элсний  янз бүрийн ширхгийг  шилэн аваад сам хорхойнхоо янз бүрийн хэсэгт нь наалдуулж,  усны  хэм ба давсны найруулгыг  орчин нь планктон гэх бичил амьтнаар хангагдсан байхыг анхаарч  хянаж ирэв. Гэтэл нялцгай биетнүүд  гадны  биетийг  гулиган түрж бас дээр нь планктоны өвчин  сам хорхойнуудыг нь хиаруулж байв.  Эцэст нь тэр  сам хорхойн дундаа танын жижг бөмбөлөг байрлуулав. Туршилт нь амжилттай  болов. Анхны 1893 оны  нь хагас бөөрөнхий байлаа.  Хожим тэр бөөрөнхий сувд ургуулах технологийг бүтээсэн юм. Хожим тэрээр  гоёл чимэглэлийн дэлгүүрийн сүлжээ нээж саятан болжээ. 

Хариулт: Шургуу буцашгүйгээр нэгэн туршилтыг давтах, 101 туршилт амжилт авчирна гэсэн найдлагатайгаар зүтгэх.

Эхсурвалж: Library of Congress via Wikimedia Commons

 

iСанал болгох
АНХААРУУЛГА: Та сэтгэгдэл бичихдээ хууль зүйн болон ёс суртахууны хэм хэмжээг хүндэтгэнэ үү. Хэм хэмжээ зөрчсөн сэтгэгдэлийг админ устгах эрхтэй.
iШинэ мэдээ
Зургаадугаар сарын цаг агаарын урьдчилсан төлөв 17 цаг 0 мин 129 дүгээр цэцэрлэгийн өргөтгөлийн барилгын ажил 80 хувийн гүйцэтгэлтэй байна 17 цаг 10 мин УИХ-ын дарга С.Бямбацогт бизнес эрхлэгчидтэй уулзаж, эдийн засгийн орчны талаар санал солилцлоо 17 цаг 11 мин Улаанбаатар хот ЕСБХБ-ны "Ногоон хотуудын хөтөлбөр"-ийн нөлөөллийн судалгаанд оролцоно 17 цаг 12 мин Азийн аварга шалгаруулах шатрын тэмцээн 2026 онд Улаанбаатар хотноо болно 17 цаг 13 мин УДШ-ийн Ерөнхий шүүгчийг нэг удаа томилох заалтыг хүчингүй болголоо 18 цаг 37 мин С.Бямбацогт: УИХ-ын дарга нам бус байна гэдэг нь дэлхийд байхгүй жишиг 19 цаг 2 мин “Эрдэнэс Монгол” нэгдлийг “Чингис хаан Үндэсний баялгийн сан корпораци” болгон өөрчиллөө 19 цаг 20 мин Улаанбаатарт шөнөдөө 6 хэм дулаан 19 цаг 21 мин Монголын тамирчид U23 чөлөөт бөхийн Азийн аваргаас таван медаль хүртлээ 19 цаг 22 мин Сэлбэ голын түшиц хана болон тохижилтын ажил 75 хувьтай үргэлжилж байна 19 цаг 22 мин Сурагч бүрийг компьютер, анги бүрийг ухаалаг самбартай болгох тогтоол баталлаа 19 цаг 24 мин Шөнийн автобус 22:00-02:00 цагийн хооронд үйлчилж байна 19 цаг 25 мин Мансууруулах бодистой холбоотой хэргээр 8 хүнд хорих ял оногдуулжээ 19 цаг 25 мин U18 насны эрэгтэй волейболын шигшээ баг Хонконгыг зорилоо 20 цаг 47 мин Улсын дээд шүүх "Акуа гарден"-ы хэргийг давж заалдах шатны шүүхэд буцаав 20 цаг 48 мин 13-аас доош насны хүүхэд нийгмийн сүлжээнд бүртгүүлэхийг хориглох хуулийн төслийг хэлэлцэж эхэллээ 20 цаг 50 мин ХЗДХ-ийн сайд С.Амарсайхан БНСУ-ын Хууль зүйн сайдтай уулзаж, визний нөхцөлийг хөнгөвчлөх талаар хэлэлцлээ 20 цаг 50 мин Монгол, Хятадын залуучуудын эрдэм шинжилгээ, соёлын солилцооны арга хэмжээ БНХАУ-д боллоо 20 цаг 51 мин Барилгын салбарын даатгалын хууль эрх зүйн орчныг сайжруулах асуудлыг хэлэлцлээ 20 цаг 51 мин
iИх уншсан
Нийслэлийг удирдах хүн сайн “намчин” биш, сайн менежер байх ... А.Баатархуяг: Дараагийн Ерөнхийлөгч С.Баярцогт байх магадлал... Нүдний булай болж ханахгүй юм аа, энэ Путин Д.Энхтүвшин: Эдийн засаг дахь төрийн оролцоог хумьж байж тат... Улс төрийн зарим үйл явдлын талаарх тамхины цэгийн тайлбар м... Улстөрчдийн “зодооны цус” хууль хяналтын байгууллагууд руу “... Э.Бат-Үүл: Нийслэлийн бүх хариуцлагыг улаанбаатарчууд Н.Учра... Парламент өөрсдийнхөө тухай хуулийг хэлэлцэж эхэллээ Өрхийн сарын дундаж орлого 2.9 сая, зарлага 2.8 сая төгрөгт ... Т.Даваадалайгийн цагдан хориог цуцлуулахаар шүүхэд ханджээ Нью-Йоркчууд хөл бөмбөгийн ДАШТ-ий тасалбарыг 50 доллароор а... НАСА Саран дээр бааз байгуулах төлөвлөгөөгөө танилцууллаа “Хасын Хүлэгүүд” баг Азийн аваргуудын лигээс хүрэл медаль хү... Испанийн шигшээ багийн бүрэлдэхүүнд анх удаа "Реал Мадрид"-ы... Өмнөговь аймаг жилд 500,000 тарьц бойжуулах хүчин чадалтай д... Кими Антонелли Формула-1-ийн Канадын Гран-Прид түрүүллээ Монголын тамирчид U23 чөлөөт бөхийн Азийн аваргаас таван мед... Эрчим хүчний бодлогын зөвлөл хуралдаж, шилжилтийн стратегийн... "Улаанбаатар марафон 2026"-тай холбоотойгоор нийтийн тээврий... “Куад” эвслийн орнууд эрчим хүч, ашигт малтмалын нийлүүлэлтэ...
Top