x

Шинжлэх ухаанаар ажиллаад бас санхүүгээр амжилттай байхын тулд юу хийх ёстой вэ?

Францын химич Анри Муассан нүүрстөрөгч дээр зуу дахь туршилтаа хийсний дараа 1893  онд микроскопоор хатуу биетийн бичил хэсгийг олж харжээ. Алмаз! Тэр нь түүний аврал болов. Нээлт нь  пиелонефрит гэдэг өвөрмөц бус нянгийн үүсгэсэн бөөрний аяганцар төвшинцрийн салст бүрхэвч, завсрын эдийг хамарсан өрөвсөлт өвчтэй  хүүгээ эвчлүүлэх мөнгө олоход нь тус болов. Хиймэл алмаз нь  байгалийн хольцгүй учир  үнэт чулууны засал хийхэд  амар байдаг

«Байгаль ба хүмүүс»  сэтгүүлийн долоодугаар сарын дугаарт Муассанөөрийн туршилтын тухай бичжээ. Солирыг судалсан  франц эрдэмтэн  тэндээс  алмазын  хэсгийг олсон ба  металлд ууссан  нүүрстөрөгч   өндөр даралтын дор алмазын хэсгүүд болон хувирсан гэж тэр үзжээ. Тэгээд Муассан нүүрс төрөгчийн нэг хэлбэр болсон нүүрсийг аван  түүнийг  төмөр цилиндрт  шахан дүүргээд дараа нь  цилиндрийг  хайлуулан  усанд хийн хөргөжээ. Эрс хурдтайгаар хөргөсний хатуу металлын  гадрага үүсэн тэр нь  дотор нь байсан нүүрсэнд  хангалттай даралтыг   ханган өгсөн байв. Мауссан  хольцийг  хөргөөж  түүнийг  хлор, устөрөгчийн хүчлээр  боловсруулахад  хольцоос  нягт графит мэтийн бага  зэргийн  нүүрс төрөгч  ялгаран гарчээ. Хаан водка ба буцалсан  хүрийн хүчлийн боловсруулалтад оруулсны дараа тэр нь 0,2 мм-ийн диаметртай алмазын хэсгүүд болон талсжсан байна. Тэдний үнэт чулууны мастерүүд дуртайяа худалдан авч  байв. Ийнхүү тэр мөнгөтэй болоод  хүүгээ сайн эмнэлэгт хэвтүүлэн эмчлүүлсэн төдийгүй  Анригийн өөрийнх нь дуртай фтор  туршилт хийх  ажилдаа ч  хөрөнгө олжээ. Энэ ажиллаараа тэр 1906 оны Нобелийн химийн шагнал авчээ.

Япон, 1893 он
Сувд  ургуулахаар  эртнээс оролдсон Кокити Микимото  гэдэг япон наймаачин  туршилтынхаа нэг  зөөлөн биетийн хатуу  хальсыг 1893 оны долоодугаар сарын 11-нд   ээлт удаагаа нээгээд  түүнээс анхны  хиймэл сувдыг олж харжээ.

Микимото  сам хорхой зардаг наймаачнаар  эхлээд бизнесээ эрхэлжээ. Дараа нь тэр далай судлаач профессор Мицүкүритай  танилцсаны дараа амьдрал нь өөрчлөгдөв. Мицүкүри  түүнд  хатуу хальсанд  гадны ямар нэгэн биет ороход нялцгай биетэн өөрийн танан  шүүсээр түүнийг хучин авахад сувд  төрөн  өсдөг  гэдгийг ярьжээ. Профессор түүнд саяхны нээлтээ ярихдаа  худалдахаар үржүүлж байгаа  акоя гэдэг сам хорхой дээр туршилт хийж үзэхийг зөвлөжээ.  Микимото 1890 онд  ажилдаа оров. Тэр  элсний  янз бүрийн ширхгийг  шилэн аваад сам хорхойнхоо янз бүрийн хэсэгт нь наалдуулж,  усны  хэм ба давсны найруулгыг  орчин нь планктон гэх бичил амьтнаар хангагдсан байхыг анхаарч  хянаж ирэв. Гэтэл нялцгай биетнүүд  гадны  биетийг  гулиган түрж бас дээр нь планктоны өвчин  сам хорхойнуудыг нь хиаруулж байв.  Эцэст нь тэр  сам хорхойн дундаа танын жижг бөмбөлөг байрлуулав. Туршилт нь амжилттай  болов. Анхны 1893 оны  нь хагас бөөрөнхий байлаа.  Хожим тэр бөөрөнхий сувд ургуулах технологийг бүтээсэн юм. Хожим тэрээр  гоёл чимэглэлийн дэлгүүрийн сүлжээ нээж саятан болжээ. 

Хариулт: Шургуу буцашгүйгээр нэгэн туршилтыг давтах, 101 туршилт амжилт авчирна гэсэн найдлагатайгаар зүтгэх.

Эхсурвалж: Library of Congress via Wikimedia Commons

 

iСанал болгох
АНХААРУУЛГА: Та сэтгэгдэл бичихдээ хууль зүйн болон ёс суртахууны хэм хэмжээг хүндэтгэнэ үү. Хэм хэмжээ зөрчсөн сэтгэгдэлийг админ устгах эрхтэй.
iРедакцийн сонголт
iШинэ мэдээ
З.Мэндсайхан: Миний хувьд Оюу толгойн ногдол ашгийг олж ирэх нь чухал байна 3 цаг 52 мин Чингис хааны эш хөргийг архи, тамхинд ашиглахгүй байх саналыг дэмжив 3 цаг 57 мин Маяачуудын мөхөлд мөнгөн усны бохирдол нөлөөлсөн байж магадгүй гэж дүгнэжээ 4 цаг 6 мин Хоошёорюү С.Бямбасүрэн 2026 оны сүүлийн башёд барилдана 4 цаг 13 мин Мазаалайд зориулан 3.6 тонн тэжээл байршууллаа 5 цаг 51 мин Италийн хөлбөмбөгчид өрсөлдөгчөө талбайд нь 9:1-ээр хожлоо 5 цаг 54 мин Х.Жеффрис Төлөөлөгчдийн танхимын даргад нэрээ дэвшүүлжээ 5 цаг 58 мин Их Монгол Улс байгуулагдсаны 820 жилийн ойд зориулсан хүндэтгэлийн хуралдаан болно 6 цаг 3 мин Улаанбаатарын авто зогсоолын төлбөрийг байршлаас нь хамаарч ялгаатай тогтооно 6 цаг 10 мин Ерөнхийлөгчийг сөрсөн Ерөнхий сайдын шийдвэр зохиолын дагуу юу, зам салсны шинж үү 6 цаг 16 мин “Суралцагчдын цүнхний жингийн судалгаа-2026” хэлэлцүүлэг болно 6 цаг 38 мин Улаанбаатарт өдөртөө 6 хэм хүйтэн 6 цаг 44 мин Сэлэнгийн 70 МВт дулааны цахилгаан станцын төсөл 95 хувийн гүйцэтгэлд хүрлээ 20 цаг 29 мин Оюу толгой: Зэсийн баяжмалын экспорт хэвийн горимд орлоо 20 цаг 35 мин Говийн бүсийн математикийн олимпиадад Дундговь аймгийн баг тэргүүллээ Өчигдөр 08 цаг 28 мин Азийн хөгжлийн банкны буцалтгүй тусламжийн хэлэлцээрт гарын үсэг зурлаа Өчигдөр 08 цаг 23 мин Монголд анх удаа желатины үйлдвэрийг ашиглалтад орууллаа Өчигдөр 08 цаг 23 мин Их Британид байнга оршин суух зөвшөөрөл авах журмыг чангатгана Өчигдөр 08 цаг 13 мин Д.Ганбат: Нийгмийн шаардлага, хүлээлтийг хангаж чадах цөөхөн улстөрчийн нэг нь би... Өчигдөр 07 цаг 56 мин Хурдан морины цоллооч нар өв соёлоороо өрсөлдөв Өчигдөр 07 цаг 48 мин
iИх уншсан
Их тэнгэрийн мэдээ: АН-ыг засагт урих албан бус шийдвэр баас... Зеленский Путинтэй Туркт уулзахад бэлэн гэж мэдэгдэв Олешкид гал зогсоох хугацаа дуусжээ МУГТ Т.Тулга ДАШТ-нээс хүрэл медаль хүртлээ Ахмадууд суурь тэтгэвэр авч эхэллээ Д.Үүрийнтуяа: Оюу толгойн ногдол ашгаас төлөвлөж байсан хөрө... Европын орнуудын өрийн хэмжээ 95 их наяд ам.доллароос давжээ... Увс аймагт сураггүй болсон 26 настай эмэгтэйг эрэн хайх ажил... Нөмрөгийн ДЦГ-ын түймэрт өртөөгүй хэсэгт төвлөрсөн амьтдад ө... 16 настай охины амийг хөнөөсөн хэрэгт Э.Номин-Эрдэнэ, Х.Энхс... Энхийг сахиулах ажиллагаанд оролцсон алба хаагчид эх орондоо... Оюутолгойн далд уурхайд гарсан осолтой холбогдуулан газар дэ... Пакс Глобалика (Pax Globalica) Пап Лео Конгрессын завсрын сонгуульд саналаа өгчээ АСТАНА-2026: Бөхийн ДАШТ-ий медалийн хүснэгт Польшийн Үндсэн хуулийн шүүхийг тойрсон олон жилийн маргаан ... УИХ-ын асуулгын цагаар төсөв, санхүү, сахилга хариуцлагын ас... 2027 оны төсвийн тухай хуулийн төслүүдийг дараагийн хэлэлцүү... Төрөлт 3,9 хувиар буурч, нас баралт 1,3 хувиар нэмэгджээ Холбооны нөөцийн сан бодлогын хүүгээ хэвээр хадгалахаар шийд...
Top