x

Шинжлэх ухаанаар ажиллаад бас санхүүгээр амжилттай байхын тулд юу хийх ёстой вэ?

Францын химич Анри Муассан нүүрстөрөгч дээр зуу дахь туршилтаа хийсний дараа 1893  онд микроскопоор хатуу биетийн бичил хэсгийг олж харжээ. Алмаз! Тэр нь түүний аврал болов. Нээлт нь  пиелонефрит гэдэг өвөрмөц бус нянгийн үүсгэсэн бөөрний аяганцар төвшинцрийн салст бүрхэвч, завсрын эдийг хамарсан өрөвсөлт өвчтэй  хүүгээ эвчлүүлэх мөнгө олоход нь тус болов. Хиймэл алмаз нь  байгалийн хольцгүй учир  үнэт чулууны засал хийхэд  амар байдаг

«Байгаль ба хүмүүс»  сэтгүүлийн долоодугаар сарын дугаарт Муассанөөрийн туршилтын тухай бичжээ. Солирыг судалсан  франц эрдэмтэн  тэндээс  алмазын  хэсгийг олсон ба  металлд ууссан  нүүрстөрөгч   өндөр даралтын дор алмазын хэсгүүд болон хувирсан гэж тэр үзжээ. Тэгээд Муассан нүүрс төрөгчийн нэг хэлбэр болсон нүүрсийг аван  түүнийг  төмөр цилиндрт  шахан дүүргээд дараа нь  цилиндрийг  хайлуулан  усанд хийн хөргөжээ. Эрс хурдтайгаар хөргөсний хатуу металлын  гадрага үүсэн тэр нь  дотор нь байсан нүүрсэнд  хангалттай даралтыг   ханган өгсөн байв. Мауссан  хольцийг  хөргөөж  түүнийг  хлор, устөрөгчийн хүчлээр  боловсруулахад  хольцоос  нягт графит мэтийн бага  зэргийн  нүүрс төрөгч  ялгаран гарчээ. Хаан водка ба буцалсан  хүрийн хүчлийн боловсруулалтад оруулсны дараа тэр нь 0,2 мм-ийн диаметртай алмазын хэсгүүд болон талсжсан байна. Тэдний үнэт чулууны мастерүүд дуртайяа худалдан авч  байв. Ийнхүү тэр мөнгөтэй болоод  хүүгээ сайн эмнэлэгт хэвтүүлэн эмчлүүлсэн төдийгүй  Анригийн өөрийнх нь дуртай фтор  туршилт хийх  ажилдаа ч  хөрөнгө олжээ. Энэ ажиллаараа тэр 1906 оны Нобелийн химийн шагнал авчээ.

Япон, 1893 он
Сувд  ургуулахаар  эртнээс оролдсон Кокити Микимото  гэдэг япон наймаачин  туршилтынхаа нэг  зөөлөн биетийн хатуу  хальсыг 1893 оны долоодугаар сарын 11-нд   ээлт удаагаа нээгээд  түүнээс анхны  хиймэл сувдыг олж харжээ.

Микимото  сам хорхой зардаг наймаачнаар  эхлээд бизнесээ эрхэлжээ. Дараа нь тэр далай судлаач профессор Мицүкүритай  танилцсаны дараа амьдрал нь өөрчлөгдөв. Мицүкүри  түүнд  хатуу хальсанд  гадны ямар нэгэн биет ороход нялцгай биетэн өөрийн танан  шүүсээр түүнийг хучин авахад сувд  төрөн  өсдөг  гэдгийг ярьжээ. Профессор түүнд саяхны нээлтээ ярихдаа  худалдахаар үржүүлж байгаа  акоя гэдэг сам хорхой дээр туршилт хийж үзэхийг зөвлөжээ.  Микимото 1890 онд  ажилдаа оров. Тэр  элсний  янз бүрийн ширхгийг  шилэн аваад сам хорхойнхоо янз бүрийн хэсэгт нь наалдуулж,  усны  хэм ба давсны найруулгыг  орчин нь планктон гэх бичил амьтнаар хангагдсан байхыг анхаарч  хянаж ирэв. Гэтэл нялцгай биетнүүд  гадны  биетийг  гулиган түрж бас дээр нь планктоны өвчин  сам хорхойнуудыг нь хиаруулж байв.  Эцэст нь тэр  сам хорхойн дундаа танын жижг бөмбөлөг байрлуулав. Туршилт нь амжилттай  болов. Анхны 1893 оны  нь хагас бөөрөнхий байлаа.  Хожим тэр бөөрөнхий сувд ургуулах технологийг бүтээсэн юм. Хожим тэрээр  гоёл чимэглэлийн дэлгүүрийн сүлжээ нээж саятан болжээ. 

Хариулт: Шургуу буцашгүйгээр нэгэн туршилтыг давтах, 101 туршилт амжилт авчирна гэсэн найдлагатайгаар зүтгэх.

Эхсурвалж: Library of Congress via Wikimedia Commons

 

iСанал болгох
АНХААРУУЛГА: Та сэтгэгдэл бичихдээ хууль зүйн болон ёс суртахууны хэм хэмжээг хүндэтгэнэ үү. Хэм хэмжээ зөрчсөн сэтгэгдэлийг админ устгах эрхтэй.
iШинэ мэдээ
М.Наранцэнгэл: Эрчим хүчний хараат байдлаас гарахын тулд маневрлах чадвар өндөртэй цахилгаан хуримтлуур станцуудыг барих хэрэгтэй 1 цаг 44 мин УИХ-ын дарга С.Бямбацогт шинээр томилогдсон Элчин сайд нарыг хүлээн авч уулзлаа 3 цаг 23 мин Дотоодын үйлдвэрийн барааг төрийн цахим дэлгүүрт байршуулна 3 цаг 23 мин "Улаанбаатар марафон 2026" олон улсын гүйлтийн бүртгэл үргэлжилж байна 3 цаг 24 мин Эмч, ажилтнуудын цалинг нэмж, чанаргүй эмийг хөнгөлөлтийн жагсаалтаас хасна 3 цаг 25 мин Япон Улсын Элчин сайдын өргөмжлөлийг гурван эрхэмд гардууллаа 5 цаг 9 мин Япон улс АСЕАН-ы орнуудад 10 тэрбум ам.долларын санхүүжилт олгоно 5 цаг 11 мин Түүхийн багш нарын улсын анхдугаар зөвлөгөөн эхэллээ 5 цаг 14 мин Эрүүл мэндийн салбарын цалингийн тооцооны зөрүүг арилгалаа 5 цаг 19 мин Насанд хүрээгүй хүүхэд жолоо барьж осол гаргах хэрэг нэмэгдэж байна 5 цаг 20 мин Цахилгаан скүүтер, дугуйнаас үүдэлтэй осол гэмтэл 6 дахин өсжээ 5 цаг 21 мин Жижиг, дунд бизнес эрхлэх 146 төрлийн үйл ажиллагааг зөвшөөрлөөс чөлөөллөө 5 цаг 32 мин Уралдаанч хүүхдийн зөвшөөрлийг нотариатын цахим системд бүртгэж баталгаажуулна 5 цаг 37 мин УИХ-ын гишүүний бүрэн эрх нийтийн эрх ашгаас дээгүүр оршдог уу? 5 цаг 38 мин Сургуулийн үдийн хоол үйлдвэрлэлийг дэмжих төслийн дараагийн шатыг хэрэгжүүлнэ 7 цаг 45 мин Монголын волейболын эмэгтэйчүүдийн шигшээ багийн дасгалжуулагчаар Серби мэргэжилтэн томилогдлоо 7 цаг 46 мин Дэлхийн банк Ойрх Дорнодын дайнд өртсөн орнуудад 100 хүртэлх тэрбум ам.долларын санхүүжилт олгоно 7 цаг 47 мин Монгол Улсад цагаан будаа тариалах төслийг дахин эхлүүллээ 7 цаг 49 мин Дакар 2026: Залуучуудын Олимпын наадам эхлэхэд 200 хоног үлдлээ 7 цаг 49 мин Элчин сайд С.Сүхболд БНСУ-ын Үндэсний ассамблейн гишүүнтэй уулзав 7 цаг 51 мин
iИх уншсан
Х.Баасанжаргал: Ерөнхийлөгч У.Хүрэлсүх нэг ч удаа парламента... Чойбалсангийн сэжигтэй үхэл Толь руу нулимахаа больцгооё...  С.Нарангэрэл: УИХ ёс зүйгүй гишүүнийг хаацайлан дархлагч бол... Гаднах төрх бус, дотоод сэтгэлээ сайжруулъя Д.Цогтбаатар: Засгийн газар дутагдлаа шоу, пи-ар, магтаалаар... УИХ-ын гишүүний бүрэн эрх нийтийн эрх ашгаас дээгүүр оршдог ... Эрдэнэтээс эхэлбэл зохих санаачилга УИХ-ын дарга, МАН-ын дарга хоёр “Ерөнхийлөгчийн хуулийг дэмж... Э.Номуундарь боксын Азийн аварга шалгаруулах тэмцээнээс мөнг... Ж.Золжаргал: Хууль батлагдвал УИХ-ын гишүүд ард түмний биш, ... Ахлах ангийн сурагчдад инженер мэргэжлийг танилцуулах өдөрлө... Баянгол дүүргийн Чингүнжавын гудамжийг тохижууллаа Теслагийн инженер асны үүсгэн байгуулсан стартап зэсийн уурх... АНУ Ираны эргийн дагуу далайн бүслэлт хийж эхэллээ Н.Учрал: COP-17 нь Монголд хөрөнгө оруулалт татах том боломж... Төв аймагт "Монголын археологи, угсаатны үндэсний музей" бар... Ж.Цэвээнжав: Шатахууны үнийг чөлөөлж, тусгай зөвшөөрлийг цуц... Ардчилсан намын Үндэсний бодлогын хорооны 68 дугаар хурал бо... Сагсан бөмбөгийн “Хүслийн цом” тэмцээнд 52 дугаар сургуулийн...
Top