Ерөнхийлөгч Х.Баттулга МАН-ыг тараах захирамж гаргаж, ҮДШ-д хүргүүлээд хоёр хонов. Тус намыг "Үндэсний эв нэгдлийг задлан бутаргасан үйл ажиллагаа явуулж, Yндсэн хуулийн бус аргаар төрийн эрхийг авах гэсэн, улс төрийн намыг цэргийн болон цэрэгжсэн хэлбэрт шилжүүлсэн" гэдэг үндэслэлээр тараах захирамж гаргасан байдаг. Захирамж гарсан орой МАН-ын Удирдах зөвлөл хуралдаж, Ерөнхийлөгчийн гаргасан уг захирамж нь "Үндсэн хууль болон бусад хууль, тогтоомжийг зөрчиж байна" хэмээн үзэж, үүний эсрэг улс төрийн бүх намууд нэгдэж ажиллахыг уриалав. 

Гэвч улс төрийн бүх намуудаас ганц ХҮН үүнд нэгдэж, Ерөнхийлөгч Х.Баттулгад хариуцлага тооцох асуудлыг УИХ-аас шаардаж ажиллахаа мэдэгджээ. Ингэхдээ, "Ерөнхийлөгчийн удаа дараагийн үйлдлүүдийг эрх баригчид хуулийн дагуу таслан зогсоохгүй нүд анин эвлэрч" байгаад МАН-ыг буруутгаж, "хуулийн дээгүүр алхаж, иргэдээ хагалан хуваах аливаа үйлдлийг ХҮН хэрхэвч хүлээн зөвшөөрөхгүй" гэсэн билээ. Товчхондоо "Илүү чанга зодох байсан. Алаач, манайхаан" л гэж байгаа хэрэг.

Байгуулагдсан цагаасаа хойш /2011 он/ арав шахуу жил "гуравдагч хүчин" гэгдэж гудамжинд явсан ХҮНам арай гэж парламентад ганц суудал авмагцаа ах намын гутлыг өнгөлдөг алчуур болчихно чинээ хэн саналаа.

Сануулахад, одоогоос хоёр жилийн өмнө буюу 2019 оны дөрөвдүгээр сарын 4-нд Ерөнхий сайд У.Хүрэлсүх "Монгол цэргийн нэгдсэн холбоо" ТББ-ын анхдугаар хуралдааныг  Төрийн ордонд зохион байгуулж, өөрөө тэргүүнээр нь сонгогдож байв. Үүгээр зогсохгүй холбооны салбар зөвлөлүүдийг бүх аймагт байгуулж, аймаг, дүүргийн намын дарга болон Засаг дарга нарыг тухайн шатны Цэргийн нэгдсэн холбооны дарга, удирдлагаар томилсон билээ. Улс төрийн намыг цэрэгжүүлэх буюу цэрэгжсэн намыг байгуулах ажил ингэж эхэлсэн. 

Харамсалтай нь тухайн үед Ерөнхийлөгч Х.Баттулга Зэвсэгт хүчний Ерөнхий командлагчийн хувиар амжилт хүсч, илгээлт явуулсан байдаг юм. Илгээлтийг нь тухайн үеийн ЕТГ-ын дарга З.Энхболд өөрийн биеэр очиж, уншиж өгч байв. Магадгүй тэр үеийн Ерөнхийлөгч, Ерөнхий сайд нарын зам өнөөдөр энэ хүрээд зам салах тухай бодож амжаагүй байх л даа.

Улс төрийн намын тухай хуулийн 23.2-р зүйлд "... шашны, цэргийн болон цэрэгжсэн, фашист намын хэлбэрт шилжсэн бол УДШ намыг тараах тухай шийдвэр гаргаж, уг намыг энэ хуулийн 23.1-т заасан хугацаанд улсын бүртгэлээс хасна" гэсэн байна. Тэгэхээр МАН-ын тараах буюу татан буулгах үндэслэл нь бүр хоёр жилийн өмнө бий болчихсон байсан гэсэн үг. Мөн хуульд зааснаар улс төрийн нам нь "намын эрх барих дээд байгууллагын шийдвэрээр" үйл ажиллагаагаа зогсоох ёстой.

Гэвч эрх барьж байгаа намын эрх барих дээд байгууллага сайн дураараа тарах шийдвэр гаргана гэж байхгүй. Тиймээс үүний хариуцлагыг МАН хүлээх үү, У.Хүрэлсүх хүлээх үү? гэдэг л өнөөдрийн ярих яриа. 

Нэг зүйлийг сануулахад, ЗХЖШ-ын дарга, хошууч генерал Д.Ганзориг өчигдөр сэтгүүлчдэд мэдээлэл хийхдээ "Монгол Цэргийн Нэгдсэн холбоог анх байгуулахдаа цэргийн алба хаагчдын нийгмийн баталгааг хангах асуудлаар эвлэлдэн нэгдэж байгуулсан. Өдгөө эргээд харахад улс төрөөс шууд хамааралтай буюу МАН-ын дарга ахлаад явж байна. Дүрмийн дагуу Ерөнхий сайд удирдах ёстой" гэж хэлсэн. Мэргэжлийн цэргийнхэн лав У.Хүрэлсүхийн тоглоомд оролцохгүй гэдгээ хэлж эхэллээ. Мэдээж ард нь Ерөнхийлөгч бий.

Тэгэхээр МАН-ын дарга У.Хүрэлсүхийг Цэргийн нэгдсэн холбооноос холдуулах, эсвэл МАН-аас У.Хүрэлсүхийг холдуулах ёстой гэсэн үг. Мэдээж орон нутагт тус холбооны салбар зөвлөлийг удирдаж байгаа бүх шатны намын дарга нартай нь хамт зайлуулах ёстой. Тэгж улс төрийн намыг цэрэгжүүлсэн буюу цэрэгжсэн намын тухай яриа алга болно.

Тиймээс Ерөнхийлөгчийн захирамжаар МАН-ыг тарааж чадахгүй ч гэлээ МАН-аас У.Хүрэлсүхийг явуулах шалтгаан болж мэдэх юм...

Б.ЗАЯА