x

"Цагаан алт" үндэсний хөдөлгөөн – Мал аж ахуйн хөнгөн үйлдвэрлэлийг сэргээх шинэ боломж

Монгол Улсын Ерөнхийлөгчийн санаачилсан "Цагаан алт" үндэсний хөдөлгөөн-ий хүрээнд төр, хувийн хэвшлийн зөвлөлдөх уулзалт Төрийн ордонд болж, салбарын санхүүжилт, бодлогын чиглэл, ноос ноолуур, арьс ширний салбарын хөгжлийн асуудлаар хэлэлцлээ. Ерөнхийлөгч У.Хүрэлсүх уг уулзалтыг нээж хэлсэн үгэндээ "Мал аж ахуйн түүхий эдийг бүрэн боловсруулах нь эдийн засгийн хөгжилд чухал түлхэц үзүүлнэ" гэж онцлон тэмдэглэв.


Монгол Улс яагаад "Цагаан алт" хөдөлгөөнийг эхлүүлэв?

Монгол Улсад 60 гаруй сая малтай хэдий ч ноос, ноолуур, арьс ширний боловсруулалт хангалтгүй түвшинд байсаар байна. Тухайлбал, жилд 30 мянган тонн хонины ноос бэлтгэдэг ч 70 гаруй хувийг нь нэмүү өртөг шингээлгүй угаагаад экспортолдог. Хэрэв энэ түүхий эдийг дотооддоо бүрэн боловсруулбал салбарын орлого 2-3 дахин өсөж, иргэд, малчдын орлого нэмэгдэх боломжтой юм.

1990-ээд оны шилжилтийн үед мал аж ахуйн гаралтай түүхий эдийн үйлдвэрлэл буурч, аж үйлдвэрийн салбар сулран, ноос ноолуур, арьс ширний боловсруулалт хязгаарлагдсан. Үүний улмаас Монгол Улс жил бүр 190 сая ам.долларын өртөгтэй арьс ширэн эдлэл, савхин гутал, ноос ноолууран бүтээгдэхүүнийг импортолж байна.


Хөдөлгөөний гол зорилтууд

"Цагаан алт" үндэсний хөдөлгөөн нь 4 жилийн хугацаанд ноос, ноолуур, арьс ширний боловсруулалтын түвшинг 2 дахин нэмэгдүүлэх зорилготой. Энэ хүрээнд:

  • Үйлдвэрлэл, экспортыг 2-3 дахин нэмэгдүүлж, 8,000 гаруй ажлын байр бий болгох.
  • 2.2 их наяд төгрөгийн өртөгтэй татвар, хөнгөлөлттэй зээл, санхүүжилтийн дэмжлэгийг аж ахуйн нэгжүүдэд олгох.
  • Төрийн 12 байгууллага хамтран, 27 төрлийн арга хэмжээг хэрэгжүүлэхээр төлөвлөж буй.

2025 онд гэхэд 800 тэрбум төгрөгийн хөнгөлөлттэй зээл олгож, зээлийн хүүгийн хөнгөлөлтөд зориулан 66 тэрбум төгрөгийг улсын төсөвт тусгасан. Өнгөрсөн нэг сарын хугацаанд 90 гаруй тэрбум төгрөгийн зээлийг ноос, ноолуур, арьс ширний зургаан аж ахуйн нэгжид олгохоор шийдвэрлээд байна.


Дэлхийн зах зээлд өрсөлдөх боломж

Ноос, ноолуур, арьс ширний салбар нь зөвхөн дотоодын зах зээлд бус, дэлхийн хэмжээнд өрсөлдөхүйц байх ёстой. Одоогоор Монголын ноос ноолуурын бүтээгдэхүүн олон улсын зах зээлийн 3 хувийг эзэлдэг. Хэрэв хөдөлгөөнийг амжилттай хэрэгжүүлбэл энэ тоог 2 дахин нэмэгдүүлэх боломжтой.

Хөдөлгөөнийг хэрэгжүүлэх гол бодлогууд:

  • "Эмээлт" аж үйлдвэрийн парк зэрэг бүсчилсэн хөгжлийн төслүүдийг эрчимжүүлэх.
  • Ноос, ноолуурын нэмүү өртөг шингэсэн бүтээгдэхүүний экспортыг өсгөх, шинэ зах зээлд нэвтрэх.
  • Мэргэжлийн боловсон хүчин бэлтгэх, техник технологийн шинэчлэл хийх.
  • Үйлдвэрүүдийг орчин үеийн дэд бүтцээр хангах, байгальд ээлтэй үйлдвэрлэлийг дэмжих.

Эдийн засгийн үр ашиг ба хүлээлт

"Цагаан алт" үндэсний хөдөлгөөн амжилттай хэрэгжсэн тохиолдолд:

  • Ноос ноолууран бүтээгдэхүүний үйлдвэрлэл 2 дахин нэмэгдэж, нийт экспортыг 3 дахин өсгөнө.
  • Ажлын байр нэмэгдэж, малчид болон үйлдвэрлэл эрхлэгчдийн орлого тогтмолжино.
  • Монгол Улсын эдийн засгийн голлох салбарын нэгийг шинэ шатанд гаргана.

Монголчууд олон зуун жилийн турш мал аж ахуйн үйлдвэрлэлд түшиглэж ирсэн. Энэ өв уламжлалаа орчин үеийн эдийн засагтай уялдуулан хөгжүүлж чадвал Монгол Улс ноос, ноолуур, арьс ширний бүтээгдэхүүний дэлхийн зах зээлд гол тоглогчдын нэг болох бүрэн боломжтой.

iСанал болгох
АНХААРУУЛГА: Та сэтгэгдэл бичихдээ хууль зүйн болон ёс суртахууны хэм хэмжээг хүндэтгэнэ үү. Хэм хэмжээ зөрчсөн сэтгэгдэлийг админ устгах эрхтэй.
iРедакцийн сонголт
iШинэ мэдээ
З.Мэндсайхан: Оюу Толгойн хэлэлцээрийн баг удахгүй ирнэ 2 цаг 44 мин Мэдээж “Ар нь түүз!” 2 цаг 55 мин И-спорт болон оюуны спортын Азийн анхдугаар наадмыг 2027 онд зохион байгуулна 3 цаг 13 мин Улаанбаатарт өдөртөө 8 хэм хүйтэн 3 цаг 20 мин Аймгуудын өрсөлдөх чадварын 2026 оны тайлангийн үр дүнг танилцуулна 3 цаг 24 мин Д.Трамп Хятадад Ким Жөн Унтай уулзаж магадгүй гэв 3 цаг 29 мин Тайванийн Гадаад хэргийн сайд АНУ-д хоёр дахь удаагаа очжээ 3 цаг 34 мин Хятадын арбитр: Манай төрийн өмчит банкуудаас татсан зээлүүдийг “Болдтөмөр Ерөө гол” ХХК-ийн төмрийн хүдрийн уурхайд зохих ёсоор ашигласан байна 3 цаг 39 мин Д.Медведев улирлын хаалтын тэмцээнийг хожлоор эхлүүллээ 18 цаг 38 мин “Вояжер-1” сансрын төхөөрөмж түүхэн дээд амжилт тогтооход ойрхон байна 18 цаг 42 мин Голомт банк “Euromoney Awards”-ын дөрвөн төрөлд шилдгээр шалгарлаа 22 цаг 27 мин А.Ганбаатар: Сүүлийн арваад жил төсөв 4 дахин тэлсэн ч хэт үрэлгэн, хүнийхээ төлөө биш байна 22 цаг 41 мин У.Хүрэлсүх: Гүтгэлэг худал болохыг нотлохын тулд ажлаа өгч байгаад шалгуулна 22 цаг 53 мин “Тавантолгой түлш” ХХК 51.2 мянган тонн түлшний нөөцтэй байна Өчигдөр 08 цаг 47 мин Энэ онд 51 байршилд 63.47 км авто замыг шинэчлээд байна Өчигдөр 08 цаг 36 мин Монгол, НҮБ-ын харилцаа: Энхийг сахиулах ажиллагаанаас дэлхийн бодлого тодорхойлох оролцоо руу Өчигдөр 08 цаг 31 мин Ерөнхий сайд Н.Учрал 2027 оны улсын төсвийн онцлох шийдвэрүүдийг танилцууллаа Өчигдөр 08 цаг 22 мин Ерөнхийлөгч У.Хүрэлсүх энхийг сахиулагчдыг төрийн одон, медалиар шагналаа Уржигдар 16 цаг 21 мин Хуситууд Йемений түр нийслэл Аден хот руу давшиж эхэлжээ Уржигдар 16 цаг 15 мин Оюутны гольфийн ДАШТ-д М. Буян-Эрдэнэ амжилттай оролцлоо Уржигдар 16 цаг 10 мин
iИх уншсан
Аймгийн заан Ц.Гонгорын нэрэмжит УАШТ-д Р.Омар түрүүллээ Ж.Шагжийн нэрэмжит олон улсын эрдэм шинжилгээний хурал болно... Монголын мөсөн сийлбэрчид Мадридын тэмцээнд түрүүллээ УИХ-ын дарга С.Бямбацогт БНСВУ-ын Үндэсний ассамблейн гишүүн... АН дотор угсарсан МАН-ын схем Д.Жаргалсайханыг Барилга, хот ... Э.Өлзийбаяр: Намын дотоод сонгуулийг МАН-тай нийлж луйвардса... НҮБ-ын Ерөнхий Ассамблейн 81 дүгээр чуулганы Дөрөвдүгээр хор... Монголын музейн үзмэрүүд олон улсын үзэсгэлэнд тавигдлаа Хууль зөрчиж хэрэг буцаасаар байгаа Дээд шүүхийг “байцаах” х... 1926-1930 онд Герман улсад суралцсан монгол залуучуудын боло... З.Мэндсайхан: Тэтгэвэр, цалингийн нэмэгдлээр дамжуулан ажлын... Мотоцикл, мопедын хөдөлгөөнийг төв суурин газарт түр хугацаа... Цагаачд иргэдийн шинэ цуваа АНУ-ын хилийг чиглэв У.Хүрэлсүх: Гүтгэлэг худал болохыг нотлохын тулд ажлаа өгч б... “Герман, Франц улсад суралцсан анхны эмэгтэйчүүд” үзэсгэлэнг... Гавьяат тамирчин Э.Цэндбаатар 16 дараалан яллаа Элсэн манханыг тогтворжуулах, элсний нүүдлийг зогсоохоор ажи... УИХ-ын чуулганаар 2027 оны төсвийг эцэслэн баталлаа Улаанбаатарт өдөртөө 4 хэм хүйтэн Дундаж давхаргын эсрэг хийж буй Монгол төрийн ужиг дайн
Top