x

А.Хүслэн: Эрэгтэй, эмэгтэй хүний хооронд тэнцүүгийн тэмдэг тавьж, жендер ярьж байгаа нь бидний алдаа

Өнөөдөр олон улсын гэр бүлийн өдөр. Энэ өдрийг угтаж Олон улсын Улаанбаатар их сургууль, Отгонтэнгэр их сургуультай хамтран зохион байгуулсан “21 дүгээр зууны Монгол гэр бүл” эрдэм шинжилгээний бага хурал зохион байгуулжээ. ЭШБХ-д “Гэр бүлийн хүчирхийллийг бууруулах талаар авч хэрэгжүүлж буй арга хэмжээ” сэдвээр илтгэл тавьсан "Улаанбаатар" ерөнхий боловсролын дунд сургуулийн түүх, нийгэм судлалын багш А.Хүслэнтэй цөөн хором ярилцлаа.

-Боловсролын салбар тэр дундаа ерөнхий боловсролын сурах бичиг, сургалтын хөтөлбөрт “гэр бүлийн хүчирхийлэл, жендер”-ийн тухай ойлголтыг ямар байдлаар тусгасан байдаг вэ?

-Бага болон суурь дунд боловсролын сургалтад “Жендерт суурилсан хүчирхийлэл” нэртэй хичээл болон агуулга шууд утгаараа байхгүй. Харин “хүний эрх”, “бие эрхтнээ нэрлэж сурцгаая”, “эрх зүй” гэсэн бүлэг сэдэвт дасгал, даалгавар, агуулгын баяжуулалтын түвшинд ордог. Ерөнхий боловсролын дунд сургуульд “Бизнес судлал” гэдэг хичээлийг сурах сонирхолтой сурагч багш нараараа заалгаад сонгон сурах боломжтой байдаг. Түүнтэй яг адилхан “Гэр бүл, жендерт суурилсан хүчирхийлэл"-ийн талаар тусгай хөтөлбөр боловсруулж сонгон сурах боломж сурагчдад олгох хэрэгтэй байна. Бид илтгэлээрээ энэ сэдвийг хөндөн гаргаж ирж байгаа юм.

-Таны илтгэл хамтын бүтээл юм байна. Хамтрагчдаа танилцуулах уу?

Нийслэлийн ерөнхий боловсролын 155 дугаар дунд сургуулийн багш Алтанцэцэгтэй хамтарч энэ илтгэлийг бэлтгэсэн. Бид нэг гэр бүлийн хүмүүс байгаа юм.

-Гэр бүлээрээ судлаачид байна. Гэхдээ таны гэр бүлийн хүн төрийн өмчийн дунд сургуульд та хувийн хэвшлийн дунд сургуульд багшилж байна. Хоёр өөр хэвшлийн сургуулийн орчинд ялгаа байдаг уу?

 -Сургалтын хүрээнд онцын өөрчлөлт байхгүй. Харин хоёр өөр эх үүсвэрээс санхүүждэг учраас түүнд бага зэргийн ялгаа байгаа нь ажиглагддаг.

-Таны илтгэлд сурах бичигт эрэгтэй хүүхдийг нийгэмд буруу ойлголт өгөхөөр дүрслэн үзүүлсэн талаар дурдсан. Түүнийг дэлгэрүүлэх үү?

-Хоёрдугаар ангийн иргэний сургалтын агуулгад “Хүн ба орчин” сурах бичигт эрэгтэй хүүхдийг “бяр чадалтай, зоригтой, аль эсвэл хэн нэгнийг зоддог гэх өнгө аясаар түлхүү гаргасан байдаг. Гэтэл эмэгтэй хүүхдийг гэрийн даалгавар сайн хийдэг ноомой хүлцэнгүй, цэвэр цэмцгэр байдлаар дүрслэн үзүүлэх" жишээний. Эрэгтэй хүүхэд угаасаа хөдөлгөөнтэй, түүнийг сахилгагүй, зодоонч, хүчирхийлэгч шинж чанартай агуулгаар сурах бичигт тусгасан байгааг бид буруу гэж үзэж байгаа.

-Бага ангийн сурах бичигт ийм байна. Харин 6-9 ангийн сурах бичиг хичээлийн хөтөлбөрт жендер, хүчирхийллийн тухай ямар байдлаар тусгасан байна?

-Яг энэ үг хэллэг шууд утгаараа байхгүй. Харин сэтгэл хөдлөлөө илэрхийлэх, сэтгэл хөдлөлөө хянах, асуудлыг эв найртай шийдвэрлэх гэсэн агуулгыг нь жендер, хүчирхийлэлтэй холбож тухайн багш өөрийнхөө арга хэлбэрээр зааж байгаа.

-Та багш судлаачийн хувьд энэ яриад байгаа зүйлийг сурах бичиг, сургалтын хөтөлбөрт яаж тусгах ёстой гэж үзэж байгаа вэ?

-Зөвхөн нийгмийн ухааны хичээл гэхгүйгээр математик, англи хэл, байгалийн ухаан боловсролын бүх хичээлээр жендерт суурилсан хүчирхийлэл, эрэгтэй эмэгтэй хүний бие физиологийн ялгаатай холбоотой зүйлийг заах хэрэгтэй болжээ. Ингэхгүй бол гудамжинд явж байгаад эмэгтэй хүүхэд, эрэгтэй хүүхдийг цохиж унагаах нь жендерийн тэгш байдал хэмээн үзэх байдалд хүрээд байна. Эрэгтэй, эмэгтэй хүний бие физиологиос үүдэлтэй ялгаатай байдлыг харгалзаж жендерийн талаар зөв зохистой мэдлэгийг бага наснаас нь олгож хүүхдийг төлөвшүүлэх хэрэгтэй.

-Жендер суурилсан, гэр бүлийн хүчирхийллийн талаар бага, дунд боловсролын сурах бичиг, сургалтын хөтөлбөрт бодит мэдээлэл, ойлголт зөв бүтээлч ажил хэрэгч байдлаар сууж өгсөнгүй гэж та үзэж байгаа хэрэг үү?

-Жендерт суурилсан, гэр бүлийн хүчирхийлэлтэй холбоотой тухайлаад авчихсан нэг сэдэвтэй хичээл өнөөдөр байхгүй л байна. Нийгмийн эрх зүй, зөрчлийн тухай хууль, иргэний болон захиргааны эрх зүйтэй холбоотой хичээлийг ахлах ангийнхан судалдаг. Ийм хичээлийг тэд судлахдаа гэр бүлийн хүчирхийлэл үйлдэх юм бол тийм ийм ял шийтгэлтэй гэдгийг л үзэж байгаа.

-Сурагчдад хүчирхийллийг үйлдэж болохгүй гэдэг сэдлийг өгөх талаар сурах бичигт ямар хэмжээнд суулгасан байдаг юм бол?

-Ер нь, 6-9-р ангийн сурах бичигт энэ талаар бусад ангийн сурах бичгээс арай илүү суулгаж өгсөн байдаг гэж ойлгож болно. 1-5 дугаар ангид бие физиологийн ялгаатай байдал талаас нь тайлбарласан байдаг. Уг нь энэ ялгаатай байдлаас жендерийн ямар ямар ялгаатай байдал үүсдэг талаар 6-9 дүгээр ангид орох хэрэгтэй байгаа юм.

-Та одоо яг хэд хэддүгээр ангид хичээл зааж байна?

 -Би 6-12 дугаар ангид хичээл заадаг.

-Сурах бичиг, хичээлийн хөтөлбөрөөс хальсан ямар асуулт 6 дугаар ангийн хүүхдүүдээс гардаг юм бол?

-Эрэгтэй, эмэгтэй хоёр хүн тэнцүүгийн тэмдэг шиг ижилхэн байх нь жендер үү? гэдэг асуулт хүүхдүүд гаргаж ирдэг. Эрэгтэй, эмэгтэй хоёр хүүхэд хувинтай ус авч явах болоход эрэгтэй хүүхдийн булчин түрүүлж хөгждөг учраас хувинтай усыг өргөөд явах нь зүйн хэрэг биз дээ. Гэтэл жендерийн тухай мэдлэг мэдээлэл сургалтын түвшинд хангалттай бус болохоор манай хүүхдүүд эрэгтэй, эмэгтэй хоёр хүүхэд адилхан, чи наад хувинтай усаа бариад яв гэж эрэгтэй нь эмэгтэйдээ хэлэх жишээтэй болсон байна. Эрэгтэй, эмэгтэй хүүхдийн бие физиологийн ялгаатай байдлыг харгалзан үзэж үүргийн хуваарилалтыг ярьж жендерийн тухай зөв ойлголт өгөх ёстой. Гэтэл ийм ойлголтгүйгээр жендерийн тухай эрэгтэй, эмэгтэй хүний хооронд шууд тэнцүүгийн тэмдэг тавьж жендер ярьж байгаа нь бидний алдаатай ойлголт. 

montsame.mn

iСанал болгох
АНХААРУУЛГА: Та сэтгэгдэл бичихдээ хууль зүйн болон ёс суртахууны хэм хэмжээг хүндэтгэнэ үү. Хэм хэмжээ зөрчсөн сэтгэгдэлийг админ устгах эрхтэй.
iШинэ мэдээ
Цаг агаарын аюултай үзэгдлээс сэрэмжлүүлж байна 3 цаг 44 мин Хууль зөрчиж хэрэг буцаасаар байгаа Дээд шүүхийг “байцаах” хүсэлтийг УИХ-ын 70 гишүүн гаргалаа 3 цаг 49 мин Ерөнхий сайд Н.Учрал: Нөөцийн мах бэлтгэн нийлүүлэх тогтолцоог үндсээр нь шинэчилж байна 4 цаг 43 мин Аймгийн заан Ц.Гонгорын нэрэмжит УАШТ-д Р.Омар түрүүллээ 4 цаг 48 мин Энэ 7 хоногт Монгол Улсад 4 цаг 52 мин Ван Гогийн зургийг дуудлага худалдаанаас татахыг шаарджээ 4 цаг 58 мин Монголын театрууд 48 орны 188 байгууллагатай хамтран ажиллах боломж нээгдлээ 5 цаг 2 мин 1926-1930 онд Герман улсад суралцсан монгол залуучуудын боловсрол эзэмшсэн түүхэн нөхцөл байдал 5 цаг 18 мин “Герман, Франц улсад суралцсан анхны эмэгтэйчүүд” үзэсгэлэнг нээнэ 5 цаг 26 мин Гавьяат тамирчин Э.Цэндбаатар 16 дараалан яллаа 5 цаг 29 мин НӨАТ-ын урамшууллын сугалааны тохирол энэ лхагва гаригт болно 5 цаг 36 мин АИ-95 бензин дээр оочергүй байгаа нь ард түмэн мөнгөгүй байна гэсэн үг 5 цаг 41 мин Улаанбаатарт өдөртөө 4 хэм хүйтэн Уржигдар 09 цаг 54 мин Э.Өлзийбаяр: Намын дотоод сонгуулийг МАН-тай нийлж луйвардсан О.Цогтгэрэл АН-ын дарга байх эрхгүй Уржигдар 09 цаг 47 мин Монголын баг тамирчид “Дакар-2026” залуучуудын олимпоос хоёр хүрэл медальтай буцлаа 2026-11-13 Цагаачд иргэдийн шинэ цуваа АНУ-ын хилийг чиглэв 2026-11-13 УИХ-ын чуулганаар 2027 оны төсвийг эцэслэн баталлаа 2026-11-13 Дундаж давхаргын эсрэг хийж буй Монгол төрийн ужиг дайн 2026-11-13 Хуулийн төслүүдийн хэлэлцэх эсэх хэлэлцүүлгийг явууллаа 2026-11-13 УИХ-ын дарга С.Бямбацогт БНСВУ-ын Үндэсний ассамблейн гишүүн Чинь Вьет Хунгийг хүлээн авч уулзав 2026-11-13
iИх уншсан
С.Бямбадорж: Төрийн тамганы хөшөөг нурааж, АН тугаа тайрч ог... Б.Баяраа: Шүүх яллах сэтгэл зүйгээсээ татгалзаж чадахгүй, “я... “Чингис хаан” тэргүүн зэргийн одонг Шинжлэх ухааны академид ... “Нүүдлийн соёл иргэншлийн түүх” цувралын олон улсын шинжээчд... УИХ-ын дарга С.Бямбацогт БНСВУ-ын Үндэсний ассамблейн гишүүн... Ж.Шагжийн нэрэмжит олон улсын эрдэм шинжилгээний хурал болно... АН дотор угсарсан МАН-ын схем Д.Жаргалсайханыг Барилга, хот ... НҮБ-ын Ерөнхий Ассамблейн 81 дүгээр чуулганы Дөрөвдүгээр хор... Э.Өлзийбаяр: Намын дотоод сонгуулийг МАН-тай нийлж луйвардса... Монголын музейн үзмэрүүд олон улсын үзэсгэлэнд тавигдлаа Мотоцикл, мопедын хөдөлгөөнийг төв суурин газарт түр хугацаа... Шинжлэх ухааны академид “Чингис хаан” тэргүүн зэргийн одон г... Элсэн манханыг тогтворжуулах, элсний нүүдлийг зогсоохоор ажи... Цагаачд иргэдийн шинэ цуваа АНУ-ын хилийг чиглэв УИХ-ын чуулганаар 2027 оны төсвийг эцэслэн баталлаа Дундаж давхаргын эсрэг хийж буй Монгол төрийн ужиг дайн “Ерөнхийлөгчтэй, дээр нь эрх барьж байвал нам хагардаг” гэсэ... Баруун болон төвийн аймгуудын ихэнх нутгаар цасан шуурга шуу... Хуулийн төслүүдийн хэлэлцэх эсэх хэлэлцүүлгийг явууллаа Улаанбаатарт өдөртөө 4 хэм хүйтэн
Top