Улсын дээд шүүхийн бүх шүүгч зургадугаар сарын 3-нд хуралдаж Ерөнхий шүүгчээ сонгосон. Захиргааны танхимын тэргүүн Ц.Цогтыг дараагийн Ерөнхий шүүгчээр тодруулсан. Нэрийг нь Ерөнхийлөгчид илгээгээд зарлиг хүлээж байна. Хуульд: Ерөнхийлөгч 14 хоногийн дотор томилохоор зааж. Гэтэл нь Ерөнхийлөгчийн зарлигаас наана хаанаас, хэн юм бантан хутгаад эхэлж. Тэр нь: Тодорхой нэр бүхий хүний асуудлыг шийдэх амлалт өг, тэгэхгүй бол зарлигдуулахгүй, амлавал томилуулж зарлигдуулна гэх саналыг хэн нэг этгээд Ц.Цогтод тавьсан гэх дуулиан.
Тамхины цэгээр: Н.Алтанхуягийг хэлж байгаа юм гэх. Н.Алтанхуяг Хөгжлийн банкны хэргээр хэдэнтээ шүүгдсэн. Эдүгээ хүртэл болсон шүүх хурлаас цагаадаж гарч ирээд байгаа. Сүүлд хэргийг нь Улсын дээд шүүхээс буцаасан. Тэрний тайлбар мэдээнд Н.Алтанхуягийг онцгойлсон харагдсан. Басхүү: Түүнийг АН-аас Ерөнхийлөгчид дэвшинэ, рейтинг нь өндөр байгаа гэх мэдээ байнга үзэгдэх болсон. Энэнээс гадна: Ерөнхий шүүгчээ сонгох Улсын дээд шүүхийн санал хураалтад оролцсон 22 шүүгчийн 11 нь Ц.Цогтыг дэмжиж, хоёр нь Ч.Хосбаярыг дэмжсэн. Ес нь цагаан хуудас өгсөн. Энүүгээр 50+1 буюу олонхын санал аваагүй учраас Ц.Цогтыг сонгосон санал хураалт хүчингүй болох магадлалтай. Тиймийн учраас Ц.Цогтод: Хэрэзээ амлалт өгөхгүй бол зарлиг гаргуулахгүй гэж байгаа гэх мэдээ түгэж.
Энэ ноцтой юм амнаас аманд нисэхтэй зэрэгцээд Улсын дээд шүүх сошиал дахь албан хуудастаа: Шүүгчдийн зөвлөгөөн 26 оны зургадугаар сарын 3-ны өдөр “Улсын дээд шүүхийн Ерөнхий шүүгчид нэр дэвшүүлэх, сонгох” асуудлыг хэлэлцэн, шүүгч Ц.Цогтыг олонхын саналаар сонгож, Ерөнхий шүүгчээр томилуулах саналыг Ерөнхийлөгчид хүргүүлээд байна. Улсын дээд шүүхийн Шүүгчдийн зөвлөгөөн нь хууль болон Улсын дээд шүүхийн “Шүүгчдийн зөвлөгөөний дэг”-д заасан журмын дагуу хуралдаж, Ерөнхий шүүгчийг сонгох асуудлыг хэлэлцсэн. Хоёр шүүгч нэр дэвшиж, эхний санал хураалтаар нэр дэвшсэн шүүгч нарын хэн нь ч олонхын санал аваагүй. Энэ тохиолдолд хамгийн олон санал авсан нэр дэвшигч дээр хоёр дахь санал хураалтыг явуулахаар Улсын дээд шүүхийн “Шүүгчдийн зөвлөгөөний дэг”-д заасан. Үүний дагуу хамгийн олон санал авсан шүүгч Ц.Цогтыг дэмжих эсэх асуудлаар хоёр дахь санал хураалтыг явуулсан.
Санал хураалтад 22 шүүгч оролцож, шүүгчдийн олонхын саналаар шүүгч Ц.Цогт дэмжигдсэн. Улсын дээд шүүхийн Шүүгчдийн зөвлөгөөний энэхүү шийдвэр нь хуулийн дагуу баталгаажсан. Ерөнхийлөгчид уламжлагдсан. Уг шийдвэрийг “хүчингүй болгох”, “сонгуулийг дахин зарлах” гэх мэт асуудлаар Улсын дээд шүүхийн Шүүгчдийн зөвлөгөөнд хэн нэг шүүгч аливаа байдлаар санал гаргаагүй, ийм асуудлыг хэлэлцээгүй тул: Ерөнхий шүүгчийг сонгосон шийдвэрийг хүчингүй болгох, дахин сонгууль зарлана гэх агуулгатай мэдээллүүд нь ор үндэсгүй, худал болохыг хариуцлагатайгаар мэдэгдэж байна гэж.
Улсын дээд шүүхийн энэхүү мэдэгдлээс үзэх нь ээ: Санал хураалтыг хүчингүй болгоно гэвэл гонж байх нь. Тэд шийдвэрээ хамгаалах нь. Уулаасаа: Улс төрийн бүх сонгуулийн маргааныг шүүн тасалдаг шүүх нь сонгуулиа хууль зөрчиж хийсэн гэвэл дуусаа болно. Харин Ц.Цогтод хэн ямар санал тавьж, ямар амлалт нэхсэн юм бол. Шүүх байтугай улс төр хавийнхан ч тэр шүүгчийг хуйвалдаанаас хол шүүгч гэдгийг мэдэхтэй болсон байх. Гарч ирээд нэрийг нь хэлсэн саналтай нь зарлаж магадгүй хүн. Гэлээ гэхдээ: Тамхины цэгийн мэдээ юмнууд тоймтой л байдаг…
Ө.Батбилэг /Өдрийн сонин/
