Нийслэлийн Прокурорын газрын Хэрэг бүртгэх, мөрдөн байцаах ажиллагаанд хяналт тавих II хэлтсээс Эрүүгийн хуулийн тусгай ангийн 20.7 дугаар зүйлд заасан “Мансууруулах эм, сэтгэцэд нөлөөт бодис хууль бусаар ашиглах” гэмт хэргийн нөхцөл байдалд хийсэн судалгааг танилцууллаа. 2025 оны эхний таван сарын байдлаар энэ төрлийн гэмт хэрэгт нийт 208 хүн холбогдон, эрүүгийн хэрэг үүсгэж, яллагдагчаар татагдсан байна.

Эдгээр хүмүүсийн 79.8 хувь нь 18-35 насныхан байгааг анхаарах хэрэгтэй. Мөн 75.9 хувь нь эрэгтэйчүүд байгаа нь энэ төрлийн гэмт хэрэгт хамгийн өртөмтгий бүлэг бол залуу эрчүүд гэдгийг харуулж байна. Анхан шатны шүүхээс 76 шүүгдэгчид хорих ял оноосон бол 31 шүүгдэгчид хорихоос өөр төрлийн ял оногдуулжээ. Энэ нь мансууруулах бодистой холбоотой гэмт хэргүүдийн хор уршгийг зөөлөн хандаж болохгүйг илтгэнэ.

Хуулийн хүрээнд авч үзвэл, Эрүүгийн хуулийн тусгай ангийн 20.7 дугаар зүйлд мансууруулах бодисыг хууль бусаар бэлтгэх, хадгалах, бусдад өгөх, авах үйлдлийг 1-5 жил хүртэл хугацаагаар хорих, эсхүл зорчих эрхийг хязгаарлах ял оноохоор заасан байдаг. Харин худалдаалах зорилгоор ийм бодисыг олж авах, хадгалах, тээвэрлэх, борлуулах зэрэг үйлдэл илэрсэн тохиолдолд 2-8 жил хүртэл хугацаагаар хорих ялтай. Эл гэмт хэргийг байнга үйлдсэн, улсын хилээр нэвтрүүлсэн бол 5-12 жил, зохион байгуулалттай гэмт бүлгээр үйлдсэн бол 12-20 жил, зарим тохиолдолд бүх насаар нь хорих хүртэл шийтгэл оноодог.

Мансууруулах эм, сэтгэцэд нөлөөт бодис хэрэглэсний дараа хүний сэтгэцэд гаж өөрчлөлт илэрдэг бөгөөд сэтгэл санааны тэнцвэргүй байдал, хий зүйл харах, хэт сэрэмж алдах, үсрэх, амиа хорлох зэрэг эрсдэлтэй үйлдэл гаргах магадлал нэмэгддэг. Энэ нь зөвхөн хэрэглэгчийн амь нас, эрүүл мэндэд төдийгүй гэр бүл, найз нөхөд, олон нийт, цаашлаад нийгмийн аюулгүй байдал, Монгол хүний генетикийн санд хүртэл сөрөг үр дагавар дагуулдаг.

Тиймээс иргэд энэ төрлийн гэмт хэргийн талаар мэдээлэлтэй болбол цагдаагийн байгууллагад хандаж, өөрийгөө болон бусдыг хамгаалах үүрэгтэй юм. Мансууруулах бодисоос ангид, эрүүл мэнд, амьдралаа хамгаалсан нийгмийг хамтдаа бүтээхийн төлөө иргэн бүрийн оролцоо чухал байна.

Эх сурвалж: Нийслэлийн Прокурорын газар