Өнгөрөгч наймдугаар сарын 30-нд хуралдсан Засгийн газрын ээлжит хуралдаанаас Уул уурхай хүнд үйлдвэрийн яам болон “Эрдэнэс Тавантолгой” ХК-иас томилогдсон ажлын хэсэг тус компанийн хувьцааны 30 хүртэлх хувийг гадаад, дотоодын бирж дээр арилжаалах ажлыг зохион байгуулж дууссан тухай анх мэдээлсэн байна. Үүнээс 12 хоногийн дараа буюу өнгөрөгч лхагва гаригт “Эрдэнэс Тавантолгой” ХК-ийн гүйцэтгэх захирал Б.Ганхуяг “2018 оны эцэс гэхэд иргэдийн нэр дээрх 1072 ширхэг хувьцааг амь оруулж, иргэн бүрт хувьцаа тараана” хэмээн мэдэгдэв. 1072 ширхэг хувьцааг амь оруулах ч яахав ойлгомжтой. Олон жил ярьж байгаа асуудал.

Харин “иргэн бүрт хувьцаа тараана” гэсний учрыг ухвал 2012 онд Засгийн газраас иргэдэд эзэмшүүлсэн 1072 ширхэг хувьцаа “бүл нэмэх” бололтой. Тухайн үед Засгийн газар “Эрдэнэс Тавантолгой” ХК-ийн нийт хувьцааны 20 хувь болох гурван тэрбум ширхэг хувьцааг иргэн бүрт хуваарилснаар нэг иргэнд 1072 ширхэг хувьцаа ногдох болсон юм. Хувьцаа эзэмшигчдийн тоог гаргахдаа “2012 оны дөрөвдүгээр сарын 1-нээс өмнө иргэний шинэчилсэн бүртгэлд хамрагдсан иргэдэд хувьцаа өгнө” гэсэн билээ. Үүнээс хойш зургаан жил гаруй хугацаа өнгөрч.

2012 оны жилийн эцсийн байдлаар Монгол Улсын хүн ам 2,867 сая байсан бол 1017 оны жилийн эцсийн тоогоор 3.177 сая бол 310 мянгаар нэмэгдсэн (аргагүй л цөөхүүлээ юм даа, чааваас) байна. Тэгэхээр шинээр нэмэгдсэн 300 мянга гаруй иргэнд мөн “Эрдэнэс Тавантолгой” ХК-ийн хувьцааг эзэмшүүлэх бололтой. Харин хаанаас, яаж гэдгийг У.Хүрэлсүх Ерөнхий сайд удахгүй хариулах биз. Компанийн үлдсэн 80 хувийн хувьцаанаас нэмж гаргах нь уу, эсвэл?

Сануулахад өнгөрөгч 2012 оны УИХ-ын сонгуулиар тухайн үед засаг барьж байсан МАН ахмад настнуудыг хувьцааг нэг сая төгрөгөөр, оюутан сурагчдын хувьцааг “сургалтын төлбөр болгож байна” хэмээн 500 мянган төгрөгөөр үнэлэн бэлэн мөнгөөр худалдаж авсан удаатай. Сонгогчдын саналыг бэлэн мөнгөөр худалдаж авах нь хуулиар хориотой учраас ийм арга хэмжээ авсан хэрэг л дээ. Мөн энэ аргыг нь 2016 оны УИХ-ын сонгуулийн өмнө АН давтан хэрэглэж, иргэдийн гар дээрх хувьцааны 30 хувийг 300 мянган төгрөгөөр худалдаж авсан. Сонгууль дуусч АН ялагдал хүлээхэд хувьцаагаа зарсан иргэдийн зарим нь мөнгөө олж авч чадалгүй үлдсэн билээ.

Тэгэхээр Иргэдэд хуваарилсан гурван тэрбум ширхэг хувьцааны нэлээд хэсэг нь төрд буцсан гэсэн үг. Магадгүй эндээс дахин хуваарилалт хийж болох юм. Харин хувьцаагаа Засгийн газарт зарж, бэлэн мөнгө авсан нөхдөд дахин хувьцаа өгөх болов уу? "Иргэн бүрт хувьцаа өгнө" гэсний тоонд энэ хүмүүс ч гэсэн орсон уу?

Б.СЭМҮҮН