Засгийн газрын хуралдааны дараа Уул уурхай, хүнд үйлдвэрийн сайд Г.Ёндон хэлэлцсэн салбарын асуудлын талаар мэдээлэл өглөө.

Тэрээр “Төсвийн нэгдсэн орлогын 1/4 нь уул уурхайн салбараас орж ирж байна. Геологи хайгуулын ажил уул уурхайн хайгуулын ажлын үндэс суурь нь болдог. Геологи хайгуулын ажил нь үндсэн ажлаасаа 10-15 жилийн өмнө явж байж үүцээ бэлтгэдэг. Тийм учраас геологийн хайгуулын ажил тасалдаж болохгүй.

Гэвч сүүлийн 10 жилийн хугацаанд геологи хайгуулын ажил зогсонги байсан. Жилд дунджаар 50 тусгай зөвшөөрөл олгогдож байсан. Үүний сөрөг үр дагавар нь 10 жилийн дараа гарч ирнэ. Яагаад гэвэл байгалийн баялаг нь дахин сэргээгддэггүй баялаг шүү дээ. Тиймээс дараа дараагийн ордуудаа бэлтгэж байх ёстой. Энэ бол төрийн бодлого.

Ер нь уул уурхай хөгжсөн улс орнууд яг ийм журмаар явдаг. Нэг үгээр хэлбэл, бид дараагийн Эрдэнэт, Оюутолгойг олж хайх шаардлагатай байна.

Нөгөө талаас иргэд амьдрах орчин хязгаарлагдаж байна гэдэг санал, гомдол хэлдэг. Монголд ашиглалтын болон хайгуулын тусгай зөвшөөрөл нийлээд нийт газар нутгийн 3.9 хувийг эзэлдэг. Нөгөө талаар нийт газар нутгийн 76 хувьд тусгай зөвшөөрөл олгох боломжгүй. Учир нь улсын тусгай хамгаалалттай газар 20 гаруй хувь, орон нутгийн тусгай хэрэгцээний газар 20 гаруй хувь эзлэхээс гадна Засгийн газрын нөөцөд авсан, усны сан, ойн сан үлдсэн хувийг нь эзэлдэг.

Харин үнэхээр иргэдийн амьдрах орон зай хумигдаж байгаа зарим газар нутгийн асуудлыг эргэж харах ёстой гэдгийг өнөөдрийн Засгийн газрын хуралдаанаар ярьсан. Үүнтэй холбоотойгоор өнөөдөр зарлах байсан Тусгай зөвшөөрлийн сонгон шалгаруулалтыг хойшлуулсан. Аль аймаг, суманд тусгай зөвшөөрөл ихээр олгогдож байгааг судалж үзээд энэ асуудалд ул суурьтай хандах чиглэлийг Ерөнхий сайд өгсөн.

Уул уурхай, хүнд үйлдвэрийн яамнаас Үндэсний баялгийн сангийн тухай хуулийн төслийг боловсруулан УИХ-д өргөн барихаар бэлтгэж байна. Энэ хууль нь иргэдэд уул уурхайг ойлгуулахад дөхөм болох юм.

Эрдэнэт үйлдвэр нийгмийн хариуцлагын хүрээнд цахилгаан, дулаан, уур, усны төлбөрийг тодорхой хугацаанд хариуцсан, “Эрдэнэс Тавантолгой” сайжруулсан түлшний үнийг 75 хувиар хямдруулсан, Салхитын мөнгөний ордоос ахмадуудын тэтгэврийн зээлийг тэглэсэн. Энэ бол нэг удаагийн шийдвэрүүд юм. Харин Үндэсний баялгийн сангийн тухай хууль батлагдсанаар дээрх жишээнүүд хуульчлагдсан механизм болох юм" гэлээ.