Аварга том “аймшгийн шувуу”-ны шилбэний яс олджээ

2024/11/04

Эртний амьтдын чулуужсан ясны цуглуулгад байсан “аймшгийн шувуу”-ны ясны үлдэгдлийг олон улсын палеонтологичдын баг олж илрүүлсэн байна. Энэхүү “аймшгийн шувуу” нь тухайн жигүүртний бүлийн шувуудын дотроос хамгийн том биетэй нь бөгөөд бусдаасаа 5-20 хувиар том ажээ. Энэ тухай Жон Хопкинсын их сургуулийн хэвлэлийн алба мэдээллээ.

“Энэ шувуу өнөөгийн Колумб улсын нутаг дэвсгэрт 12 сая орчим жилийн өмнө миоценийн эрин үед амьдарч байсан. Түүний шилбэний ясан дээр хэд хэдэн шүдний ором байсан нь эртний аварга том кайман загасных байж магадгүй. Энэ загасны биеийн хэмжээг тооцож үзвээс, “аймшгийн шувуу” чухамдаа шилбэндээ шархадсаны улмаас үхсэн байх магадлалтай" гэж тус их сургуулийн доцент Шиван Кук ярьж байна.

“Аймшгийн шувуу” гэдэг нь өнөөгийн Өмнөд ба Хойд Америкийн нутагт 43 сая жилийн өмнө үүссэн Phorusrhacidae гэдэг жигүүртний бүлийн аварга том биетэй шувууг хэлдэг ажээ. Уг шувууны хамгийн том нь 350 кг жинтэй, өндөр нь 3 м байсан гэнэ. Хамгийн сүүлчийн “аймшгийн шувуу”-ны төрөл зүйл нь харьцангуй саяхан буюу 100 мянган жилийн өмнө устаж үгүй болсон байх магадлалтай.

Балар эртний үеийн амьтдын чулуужсан яснуудыг цуглуулдаг Сесар Пердомо гэдэг Колумбын нэгэн музейн эрхлэгчийн хувийн цуглуулга дотроос судлаачид аварга том шувууны үлдэгдлийг олсон байна. Одоогоос 20 орчим жилийн өмнө Пердомо уг шувууны шилбийг олсон боловч жилийн өмнөөс л эрдэмтэд уг ясыг анзааран сонирхох болжээ. Ингээд судлаачид Колумбын Виллавьеха хотод нээгдсэн Пердомогийн музейд зочлох үеэрээ гурван хэмжээст сканераар шилбэний ясны зургийг авсан бөгөөд компьютерын загварчлал хийхэд уг чулуужсан яс нь “аймшгийн шувууны” үл мэдэгдэх нэгэн төрөлд хамаардаг болохыг тогтоосон бөгөөд уг шувууны өндөр нь 3,2-3,6 м байсан гэж үзжээ.

Гэхдээ Пердомогийн цуглуулгад аварга том шувууны ердөө ганцхан ширхэг яс байсан учраас түүний хувьслын үйл явцыг тодорхойлох боломжгүй байгаа юм. Цаашдаа Колумб улсад хийхээр төлөвлөж буй малтлагын явцад аварга жигүүртний өөр бусад үлдэгдлийг олсноор түүний ерөнхий дүр төрх, амьдарч байсан орчныг нь тодорхойлох боломжтой гэж судлаачид найдаж байна.

iСанал болгох

С.Нарангэрэл: УИХ ёс зүйгүй гишүүнийг хаацайлан дархлагч болох ёсгүй

УИХ-ын гишүүнийг эгүүлэн татсанаар улс төрийн намд хариуцлага бий болно

Чойбалсангийн сэжигтэй үхэл

АНХААРУУЛГА: Та сэтгэгдэл бичихдээ хууль зүйн болон ёс суртахууны хэм хэмжээг хүндэтгэнэ үү. Хэм хэмжээ зөрчсөн сэтгэгдэлийг админ устгах эрхтэй.

iРедакцийн сонголт

Эрдэнэтээс эхэлбэл зохих санаачилга

iШинэ мэдээ

Ховд аймагт “Тариаланчдын зөвлөгөөн-2026” болно 12 мин Хан-Уул дүүргийн цагдаагийн эмэгтэй алба хаагчидтай уулзаж, нийгмийн асуудлыг нь хэлэлцлээ 13 мин Таван шарын нүхэн гарц орчмын авто замын хөдөлгөөнийг хэсэгчлэн хязгаарлана 14 мин М.Наранцэнгэл: Эрчим хүчний хараат байдлаас гарахын тулд маневрлах чадвар өндөртэй цахилгаан хуримтлуур станцуудыг барих хэрэгтэй 2 цаг 43 мин УИХ-ын дарга С.Бямбацогт шинээр томилогдсон Элчин сайд нарыг хүлээн авч уулзлаа 4 цаг 22 мин Дотоодын үйлдвэрийн барааг төрийн цахим дэлгүүрт байршуулна 4 цаг 22 мин "Улаанбаатар марафон 2026" олон улсын гүйлтийн бүртгэл үргэлжилж байна 4 цаг 23 мин Эмч, ажилтнуудын цалинг нэмж, чанаргүй эмийг хөнгөлөлтийн жагсаалтаас хасна 4 цаг 24 мин Япон Улсын Элчин сайдын өргөмжлөлийг гурван эрхэмд гардууллаа 6 цаг 8 мин Япон улс АСЕАН-ы орнуудад 10 тэрбум ам.долларын санхүүжилт олгоно 6 цаг 10 мин Түүхийн багш нарын улсын анхдугаар зөвлөгөөн эхэллээ 6 цаг 13 мин Эрүүл мэндийн салбарын цалингийн тооцооны зөрүүг арилгалаа 6 цаг 18 мин Насанд хүрээгүй хүүхэд жолоо барьж осол гаргах хэрэг нэмэгдэж байна 6 цаг 19 мин Цахилгаан скүүтер, дугуйнаас үүдэлтэй осол гэмтэл 6 дахин өсжээ 6 цаг 20 мин Жижиг, дунд бизнес эрхлэх 146 төрлийн үйл ажиллагааг зөвшөөрлөөс чөлөөллөө 6 цаг 31 мин Уралдаанч хүүхдийн зөвшөөрлийг нотариатын цахим системд бүртгэж баталгаажуулна 6 цаг 36 мин УИХ-ын гишүүний бүрэн эрх нийтийн эрх ашгаас дээгүүр оршдог уу? 6 цаг 37 мин Сургуулийн үдийн хоол үйлдвэрлэлийг дэмжих төслийн дараагийн шатыг хэрэгжүүлнэ 8 цаг 44 мин Монголын волейболын эмэгтэйчүүдийн шигшээ багийн дасгалжуулагчаар Серби мэргэжилтэн томилогдлоо 8 цаг 45 мин Дэлхийн банк Ойрх Дорнодын дайнд өртсөн орнуудад 100 хүртэлх тэрбум ам.долларын санхүүжилт олгоно 8 цаг 46 мин

iИх уншсан

Х.Баасанжаргал: Ерөнхийлөгч У.Хүрэлсүх нэг ч удаа парламента... Чойбалсангийн сэжигтэй үхэл Толь руу нулимахаа больцгооё... С.Нарангэрэл: УИХ ёс зүйгүй гишүүнийг хаацайлан дархлагч бол... Гаднах төрх бус, дотоод сэтгэлээ сайжруулъя Д.Цогтбаатар: Засгийн газар дутагдлаа шоу, пи-ар, магтаалаар... УИХ-ын гишүүний бүрэн эрх нийтийн эрх ашгаас дээгүүр оршдог ... Эрдэнэтээс эхэлбэл зохих санаачилга УИХ-ын дарга, МАН-ын дарга хоёр “Ерөнхийлөгчийн хуулийг дэмж... Э.Номуундарь боксын Азийн аварга шалгаруулах тэмцээнээс мөнг... Ж.Золжаргал: Хууль батлагдвал УИХ-ын гишүүд ард түмний биш, ... Ахлах ангийн сурагчдад инженер мэргэжлийг танилцуулах өдөрлө... Баянгол дүүргийн Чингүнжавын гудамжийг тохижууллаа Теслагийн инженер асны үүсгэн байгуулсан стартап зэсийн уурх... АНУ Ираны эргийн дагуу далайн бүслэлт хийж эхэллээ Н.Учрал: COP-17 нь Монголд хөрөнгө оруулалт татах том боломж... Төв аймагт "Монголын археологи, угсаатны үндэсний музей" бар... Ж.Цэвээнжав: Шатахууны үнийг чөлөөлж, тусгай зөвшөөрлийг цуц... Ардчилсан намын Үндэсний бодлогын хорооны 68 дугаар хурал бо... Сагсан бөмбөгийн “Хүслийн цом” тэмцээнд 52 дугаар сургуулийн...