Аварга том “аймшгийн шувуу”-ны шилбэний яс олджээ

2024/11/04

Эртний амьтдын чулуужсан ясны цуглуулгад байсан “аймшгийн шувуу”-ны ясны үлдэгдлийг олон улсын палеонтологичдын баг олж илрүүлсэн байна. Энэхүү “аймшгийн шувуу” нь тухайн жигүүртний бүлийн шувуудын дотроос хамгийн том биетэй нь бөгөөд бусдаасаа 5-20 хувиар том ажээ. Энэ тухай Жон Хопкинсын их сургуулийн хэвлэлийн алба мэдээллээ.

“Энэ шувуу өнөөгийн Колумб улсын нутаг дэвсгэрт 12 сая орчим жилийн өмнө миоценийн эрин үед амьдарч байсан. Түүний шилбэний ясан дээр хэд хэдэн шүдний ором байсан нь эртний аварга том кайман загасных байж магадгүй. Энэ загасны биеийн хэмжээг тооцож үзвээс, “аймшгийн шувуу” чухамдаа шилбэндээ шархадсаны улмаас үхсэн байх магадлалтай" гэж тус их сургуулийн доцент Шиван Кук ярьж байна.

“Аймшгийн шувуу” гэдэг нь өнөөгийн Өмнөд ба Хойд Америкийн нутагт 43 сая жилийн өмнө үүссэн Phorusrhacidae гэдэг жигүүртний бүлийн аварга том биетэй шувууг хэлдэг ажээ. Уг шувууны хамгийн том нь 350 кг жинтэй, өндөр нь 3 м байсан гэнэ. Хамгийн сүүлчийн “аймшгийн шувуу”-ны төрөл зүйл нь харьцангуй саяхан буюу 100 мянган жилийн өмнө устаж үгүй болсон байх магадлалтай.

Балар эртний үеийн амьтдын чулуужсан яснуудыг цуглуулдаг Сесар Пердомо гэдэг Колумбын нэгэн музейн эрхлэгчийн хувийн цуглуулга дотроос судлаачид аварга том шувууны үлдэгдлийг олсон байна. Одоогоос 20 орчим жилийн өмнө Пердомо уг шувууны шилбийг олсон боловч жилийн өмнөөс л эрдэмтэд уг ясыг анзааран сонирхох болжээ. Ингээд судлаачид Колумбын Виллавьеха хотод нээгдсэн Пердомогийн музейд зочлох үеэрээ гурван хэмжээст сканераар шилбэний ясны зургийг авсан бөгөөд компьютерын загварчлал хийхэд уг чулуужсан яс нь “аймшгийн шувууны” үл мэдэгдэх нэгэн төрөлд хамаардаг болохыг тогтоосон бөгөөд уг шувууны өндөр нь 3,2-3,6 м байсан гэж үзжээ.

Гэхдээ Пердомогийн цуглуулгад аварга том шувууны ердөө ганцхан ширхэг яс байсан учраас түүний хувьслын үйл явцыг тодорхойлох боломжгүй байгаа юм. Цаашдаа Колумб улсад хийхээр төлөвлөж буй малтлагын явцад аварга жигүүртний өөр бусад үлдэгдлийг олсноор түүний ерөнхий дүр төрх, амьдарч байсан орчныг нь тодорхойлох боломжтой гэж судлаачид найдаж байна.

iСанал болгох

ЗӨСҮТ-д молекул биологийн бүрэн автомат системийг суурилууллаа

Роалд Дал: Сүүдэр дундаас гэрэл сүлжсэн үлгэрч

Ж.Бат-Эрдэнэ: Улс төрийн энэ амьдрал цаашдаа улам л эрүүлжээд явна

АНХААРУУЛГА: Та сэтгэгдэл бичихдээ хууль зүйн болон ёс суртахууны хэм хэмжээг хүндэтгэнэ үү. Хэм хэмжээ зөрчсөн сэтгэгдэлийг админ устгах эрхтэй.

iРедакцийн сонголт

Монгол хэмээх нэрийн учир

iШинэ мэдээ

МАН-ын бүлэг Ерөнхийлөгчийн сонгуулийн тухай хуулийн төслийг хэлэлцлээ 1 цаг 33 мин Улсын нэгдсэн төсвийн орлого эхний 4 сард 10.2 их наяд төгрөгт хүрчээ 1 цаг 33 мин НӨАТ-ын тавдугаар сарын сугалааны тохирол 20-нд явагдана 1 цаг 35 мин Нөөцийн мах худалдаалах хугацааг сунгаж, үнийн өсөлтийн эсрэг арга хэмжээ авна 1 цаг 36 мин Элсэлтийн ерөнхий шалгалтын хуваарь батлагдлаа 1 цаг 37 мин Улаанбаатар хотын дүүжин тээврийн төслийн гүйцэтгэл 70 хувьтай байна 1 цаг 37 мин Улаанбаатар хотын нийтийн аж ахуйн салбарт 400 орчим техникээр парк шинэчлэлт хийлээ 4 цаг 18 мин Хүннү хотын эрчим хүчний дэд станцуудын бүтээн байгуулалт дуусах шатандаа оржээ 4 цаг 19 мин Прокурорын байгууллагаас 346 хэрэгт яллах дүгнэлт үйлдэж шүүхэд шилжүүллээ 4 цаг 20 мин Конго болон Уганда улсад Эбола вирусийн дэгдэлт бүртгэгдлээ 4 цаг 23 мин Цэцэрлэгийн хүүхдүүдийн уран хөдөлгөөнт гимнастикийн тэмцээн 53 дахь жилдээ болж байна 4 цаг 31 мин Гандан орчмыг цэцэрлэгт хүрээлэн болгох асуудлыг НИТХ-аар хэлэлцэж байна 4 цаг 32 мин Цагаан давааны хогийн цэгийг ойжуулж, ногоон бүс болгоно 5 цаг 59 мин 39 дэх удаагийн “Номын баяр”-аар шилдэг уншигч сурагч, багш нарыг шалгарууллаа 6 цаг 19 мин “Хасын Хүлэгүүд” баг Азийн аваргуудын лигийн финалд өрсөлдөнө 6 цаг 23 мин Хэлэлцээрийн эцсийн хувилбарыг батлахаар ажиллаж байна 6 цаг 25 мин БНСУ болон АНУ-ын Ерөнхийлөгч нар утсаар ярьж, Америк-Хятадын харилцааны талаар хэлэлцлээ 6 цаг 26 мин Биологийн олон янз байдлын конвенцын Нагояагийн протоколын хэрэгжилтийн тайланг хэлэлцлээ 6 цаг 27 мин Шадар сайд Н.Номтойбаяр Төв Хятадын Шинжлэх ухаан, технологийн их сургуулийн төлөөллийг хүлээн авч уулзлаа 6 цаг 30 мин Азийн аварга шалгаруулах шатрын тэмцээн Монгол Улсад болно 6 цаг 31 мин

iИх уншсан

Оросын ард түмний сөрөн тэсвэрлэх чадвар Л.Гантөмөр: Н.Учрал бол У.Хүрэлсүхийн бүрэн дэмжлэгтэй байга... Ж.Бат-Эрдэнэ: Улс төрийн энэ амьдрал цаашдаа улам л эрүүлжээ... Эрхэм гишүүд сэтгүүлчдийг “Chilling effect”-д оруулсан алдаа... Б.Пунсалмаа: Төсөвт өртөг нь 1000 хувиар нэмэгдээд 17 жил бо... Манай төрийн татвар Манжийн үеийнхээс ч өндөр болжээ “Гүтгэх” гэмт хуульчилбал улстөрчид, албан тушаалтнууд л хам... Улаанбаатар хот Вьетнам улсын нийслэл Ханой хоттой хамтран а... Хятад улс Америкийн компаниудад хэдэн зуун тэрбум ам.доллары... Ерөнхий сайд банк, санхүүгийн салбарынхантай уулзаж ногоон с... Филиппиний Сенатын ордонд буун дуу гарчээ Ерөнхийлөгч У.Хүрэлсүх АШУҮИС-ийн эрдэмтэн багш, ажилтнуудта... Зайсанд шинэ сургууль, цэцэрлэг болон 1.9 км авто зам барина... Ерөнхийлөгч У.Хүрэлсүх багш нартай уулзаж, боловсролын салба... Нийгмийн даатгалын сангаас 2026 онд зургаан их наяд төгрөгий... "Үндэсний бичиг соёл, номын өдрүүд" улс орон даяар эхэллээ Эрдэнэт хотын гэр хорооллын өрхүүдэд үнэ төлбөргүй мод, суул... Агаарын хөлгийн түлш нийлүүлэх хэлэлцээрийг соёрхон батлах х... АНУ-аас НҮБ-аар дамжуулан олгох 1.8 тэрбум ам.долларын тусла... Улаангомоос Тэс сум хүртэлх авто замын бүтээн байгуулалт үрг...