Хэдэн зууны турш Тицианы зургуудыг тэнгэрлэг дэврүүн бүтээл гэж үзэж ирсэн билээ. Гэтэл зураач тэр бэлгэдлүүдээ тодорхой деталтай холбон бичиж ирсэн байжээ. Түүний гол зорилго нь хийсвэр биш хамгийн гол нь Венецийн язгууртнуудын хүрээнд дуулиан мандаахгүйн төлөө байсан аж.

Тицианы уран бүтээлийн эхэн үеийн оргил зураг 1693 онд "Тэнгэрийн хайр ба Газрын хайр" нэр авчээ. Мөн хайрын бурханы ипостась буюу адилтгасан хоёр дүрслэл гэж урлаг судлаачид үзжээ. Гэхдээ Тицаны энэ сонгодог зураг 1613 онд анх удаагаа “Гоёдсон гоо үзэсгэлэн ба төрлөхийн гоо үзэсгэлэн” гэж дурьдагдсан байдаг. Зургийг бүтээгч нь эсвэл захиалагч тэгж нэрлэсэн эсэхийг хэн ч мэдэхгүй.

1500-аад оны үед бүтээгдсэн энэ зургаас судлаачид XX зуунд л хуримын бэлгэдлүүд болон венецийн гэр бүлийн сүлдийг олж харсан байна. Судлаачид сүлдийн эзэн Аравтын зөвлөлийн нарийн бичгийн дарга Николо Аурелио 1514 онд Падуя хотын залуу бэлбэсэн эмэгтэй Лаура Багароттотай гэрлэсэн ёслолдоо зориулан Тицианд захиалсан гэж үзжээ. Тэр цагийн Венецийн он дарааллын бичиг хөтлөгч Марин Санудо, энэ хуримын талаар “бүгд л ярьж байлаа” гэжээ.

Учир нь сүйт бүсгүй энгийн бус түүхтэй. Венецийн бүгд найрамдах улс Ариун Ромын эзэнт улстай дайтаж байсан 1509 онд Лаурагийн нөхөр падуягийн язгууртан Франческо Борромео эзэн хааны талд зүтгэсэн юм. Падуя Венецийн захиргаанд байсан байна. Дараа нь Борромео баригдан хоригдож байгаа Аравтын зөвлөлийн  зарлигаар урвагч гээд цаазлуулжээ. Лаурагийн олон тооны хамаатан садан шоронд хоригдож цөлөгдсөн байв. Тэр эмэгтэйн эцэг их сургуулийн профессор Бертуччо Багароттог эхнэр хүүхдийнх нь нүдэн дээр урвагч гээд дүүжилсэн гэдэг. Венецийн өндөр тушаалтан түшмэлийн урвагчдын бэлбэсэн эхнэр ба охинтой гэрлэхийн тулд Аравтын зөвлөлөөс зөвшөөрөл авч байжээ. Сүйт хархүүгийн хүчин зүтгэлээр өмнө хураагдсан байсан Лаурагийн баян инжийг хуримнаас нэг хоногийн өмнө буцаан олгосон байна. 

Хамгийн нэр хүндтэй, үнэтэй зураачид захиалсан энэхүү зураг тус гэрлэлтийг нийтийн дунд зөөллөх зорилготой байжээ.

1. Сүйт бүсгүй

Урлаг судлаач Рона Гоффены үзэж байгаагаар, энэ нь Лаура Багароттогийн хөрөг биш гэнэ. Хэрэв нүцгэн хатагтай энд зурагдсан бол журамтай эмэгтэй яагаад ч болохооргүй байлаа. Энэ нь тэр эмэгтэйн төгсжүүлсэн дүр гэсэн байна.

2. Даашинз

Радиографикийн судалгаа нь эхлээд зураач түүнийг улаан өнгөөр бичсэн байсныг харуулсан. Гэтэл бүсгүйн инжинд хуримын цагаан атласан даашинз эхэнд нь бичигдсэн байв. Тэр даашинзыг л Тициан зурсан гэж Рона Гоффен үзжээ. Хосуудын үнэнчийн илэрхийлэл бүс, мөн бээлий нь хуримын инжийнх аж. Тухайн үед ийм эд зүйлийг сүй тавихдаа бэлгэлдэг байжээ.

3. Титэм

Мөнхийн ногоон мирт ургамал нь хайр сэтгэл үнэнчийг бэлгэдэл бөгөөд Венера бурханы ургамал гэгддэг. Ийм ургамалаар сүлжсэн титэм эртний Ромын хуримын гол гоёл байжээ.

4. Аяга

Рона Гоффен хэлж буйгаар ийм саванд хуримынхаа өдөр сүйт хархүү нь бэлэг дурсгалын зүйл хийн бүсгүйдээ өгдөг байсан гэнэ.

5. Молтогчин

Үр төлийн бэлгэдэл бөгөөд бүсгүйн хажууд зурагдснаар гэрлэгчдэд олон сайхан үр удамтай болохыг ерөөсөн болж байна.

6. Нүцгэн эмэгтэй

Сэргэн мандлын үеийн урлагийг судлаач Федерико Дзери болон Британийн судлаач Чарлз Хоуп хоёр үүнийг Венера бурхан гэж үзжээ. Хоёр эмэгтэй адилхан царайтай байгаа нь сүйт бүсгүйг эрт дээр цагаас хайрын бурхантай адилтган магтаж ирснийх аж.

7. Байгаль

Дзери хэлснээр арын дэвсгэрт нь уулын замыг зуран хосуудын амьдралын замыг  бэлгэджээ. Тал хөндийг зурсан нь биеийн жаргалын бэлгэдэл гэнэ.

8. Купидон

Венера бурхны хүү хайрын далавчит бурхан энд бурхан ба сүйт бүсгүйн хооронд зуучлагч маягаар зурагджээ.

9. Усан оргилуур

Түүн дээр Аурелиогийн гэр бүлийн сүлд зурагдснаас гадна Лаура Багароттогийн хүндхэн амьдралыг сануулан Адонис бурхныг хартай Марс бурхан шийтгэж буй баримлыг дүрсэлжээ.

10. Дэнлүү

Венарагийн гар дахь Антикийн дэнлүү нь хайр сэтгэлийн тэнгэрлэг бахдалт дөлийг бэлгэджээ.

Зураач Тициан (Тициано Вечеллио)

М.ЦОГТ