x

Сэтгүүлч Мария Ресса, Дмитрий Муратов нар Нобелийн энхтайвны шагналыг хүртлээ

Норвегийн Нобелийн хороо баасан гаригт хэдэн мянган километрийн зайтай хоёр сэтгүүлчид Энхтайвны шагналыг гардууллаа. Авторитар засгийн газар болон бусад дайсагнасан хүчний дарамт шахалттай алхам тутамд тулж буй ч хэвлэн нийтлэх эрх чөлөөнийхөө төлөө уйгагүй зүтгэж буй Филиппиний Мария Ресса, ОХУ -ын Дмитрий А.Муратов нар "үзэл бодлоо чөлөөтэй илэрхийлэх эрх чөлөөний төлөө зоригтой тэмцсэн нь ардчилал, тогтвортой энх тайвны урьдчилсан нөхцөл юм" хэмээн энэхүү шагналыг хүртээжээ.

"Тэд бол ардчилал, хэвлэлийн эрх чөлөө улам бүр таагүй нөхцөл байдалтай тулгарч буй энэ дэлхийд энэхүү үзэл санааны төлөө тэмцэж буй бүх сэтгүүлчдийн төлөөлөл юм" гэж мэдэгдэлд дурджээ.

Хатагтай Ресса бол Фулбрайтын эрдэмтэн бөгөөд 2018 онд "Time" сэтгүүлийн оны онцлох хүнээр шалгарч, хуурамч мэдээллийн эсрэг хийсэн тэмцлийнхээ төлөө түүний улс орны авторитар ерөнхийлөгч Родриго Дутертегийн хувьд байнгын өргөс байсаар ирсэн.

Түүний үүсгэн байгуулсан эрэн сурвалжлах сэтгүүлзүйн чиглэлээр ажилладаг дижитал медиа компани Рапплер засгийн газрын авлигыг илчилж, улс төрийн нэр хүнд бүхий хүмүүсийн санхүүгийн хөрөнгө, ашиг сонирхлын зөрчлийг судалсан. Энэ нь Дутертегийн засгийн газрын хар тамхины эсрэг кампанит ажлын талаар цөм хийсэн ажил юм.

Нобелийн хорооноос "Нас барсан хүмүүсийн тоо маш их байгаа тул кампанит ажил нь тус улсын хүн амын эсрэг хийсэн дайнтай төстэй юм. Хатагтай  Ресса, Рапплер нар сошиал медиаг хуурамч мэдээ түгээх, өрсөлдөгчөө дарамтлах, олон нийтийн яриаг удирдах зорилгоор хэрхэн ашиглаж байгааг баримтжуулсан болно" гэж мэдэгдэв.

Тэрээр 120 жилийн түүхэндээ Энхтайвны шагналыг хүртсэн 18 дахь эмэгтэй юм. Хатагтай Ресса Рапплерын Facebook Live платформ дээр үг хэлэхдээ энэ шагнал нь "өнөөдөр сэтгүүлч байх ямар хэцүү байдгийг хүлээн зөвшөөрч байгаа илэрхийлэл" гэж найдаж байна хэлэв.

Ноён Муратов хэдэн арван жилийн турш Орост үгийн эрх чөлөөг хамгаалж, улам хүнд нөхцөлд ажиллаж байна. Шагнал гардсан тухай мэдээг сонссоны дараа хэдхэн цагийн дотор Кремль шүүмжлэгчдийг дарах ажиллагаагаа эрчимжүүлж, есөн сэтгүүлч, идэвхтнүүдийг “гадаадын агент” хэмээн нэрлэв.

1993 онд бие даасан "Новая газета" сонинг үүсгэн байгуулагчдын нэг сэтгүүлч Муратов 1995 оноос хойш ерөнхий эрхлэгчээр ажиллаж байгаа. Дарамт шахалт, сүрдүүлэг, хүчирхийлэл, тэр байтугай хүн амины хэрэг тасралтгүй гардаг ч тус сонин ажилласан хэвээрээ л байна.

Анх гарч эхэлснээс хойш тус сонины зургаан сэтгүүлч амь үрэгдсэн гэж Чеченьд болсон дайны талаар илэн далангүй нийтлэл бичсэн Анна Политковскаягаас иш татан Нобелийн хороо онцолжээ.

"Аллага, сүрдүүлгийг үл харгалзан ерөнхий редактор Муратов сонины бие даасан бодлогоос татгалзахаас татгалзсан. Сэтгүүлчийн мэргэжлийн болон ёс суртахууны хэм хэмжээг дагаж мөрдвөл тэрээр хүссэн зүйлийнхээ талаар бичихийг хүссэн сэтгүүлчдийн эрхийг тууштай хамгаалж иржээ" гэсэн байна.

Оросын олон эсэргүүцэгчид шоронд хоригдож буй сөрөг хүчний удирдагч Алексей А.Навальный шагналыг авна гэж найдаж, хүлээж байжээ.

Сэтгүүлч Муратов энэ шагналыг гэнэтийн бэлэг болгон өгсөн бөгөөд тэр мөн ноён Навальныйд өгөх байсан гэжээ. Тэрээр сэтгүүлчдийнхээ нэгтэй маргалдаж байхдаа баасан гаригт Норвеги улсаас хэд хэдэн үл мэдэгдэх дуудлагыг үл тоомсорлосон гэж Оросын хэвлэлд ярьжээ. Эцэст нь түүний хэвлэлийн нарийн бичгийн дарга мэдэгдэл хийхээс хэдхэн секундын өмнө түүнд энэхүү мэдээг дуулгасан байна.

Тэрээр шагналын мөнгөнийхөө тодорхой хэсгийг удаан хугацааны турш сурталчилж ирсэн нугасны булчингийн хатингаршилтай тэмцэх газарт болон Оросын эрх баригчдын шахалтын эсрэг сэтгүүл зүйг дэмжихэд хандивлах болно гэжээ.

Б.Бүжлхамаа

www.nytimes.com

iСанал болгох
АНХААРУУЛГА: Та сэтгэгдэл бичихдээ хууль зүйн болон ёс суртахууны хэм хэмжээг хүндэтгэнэ үү. Хэм хэмжээ зөрчсөн сэтгэгдэлийг админ устгах эрхтэй.
iШинэ мэдээ
С.Бямбацогт: Парламентад суудалтай намуудын дарга нараас ойлголцол, зөвшилцлийн Зөвлөл байгуулж ажиллана 3 цаг 10 мин Ерөнхийлөгч У.Хүрэлсүхийг өөрийнх нь хүсэлтээр үүрэгт ажлаас нь чөлөөллөө 4 цаг 52 мин Хууль бус хөрөнгө хураан авах тухай хуулийн төслийг УИХ-д өргөн барина 9 цаг 29 мин Ш.Алтангадас: Ерөнхийлөгчийн бүрэн эрхийг УИХ-ын дарга хэрэгжүүлэх нь хуулийн практикт цоо шинэ нөхцөл үүсгэж байна 9 цаг 42 мин Ч.Өнөржаргал: Цагдаагийн байгууллага хүний нэр хүндэд халдаж байна 9 цаг 55 мин У.Хүрэлсүх эргэн ирэлт хийх үү? 12 цаг 21 мин Дээд шүүхийн “дээвэр” нурчихсан уу? 12 цаг 30 мин Ерөнхий сайд аа, АТГ, УЕПГ Таны “Ажлын алба” биш! 13 цаг 9 мин Цахилгааны 1.05 сая тоолуурын 855.1 мянгыг нь ухаалаг тоолуурт шилжүүлжээ 13 цаг 20 мин Ц.Идэрбат: Тариалан эрхлэгчдэд олгох хөнгөлөлттэй зээлийн хүртээмжийг нэмэгдүүлнэ 13 цаг 39 мин Нөмрөгийн түймрийн хохирлын үнэлгээг хуулийн байгууллагад шилжүүлжээ 13 цаг 46 мин Агаарын бохирдлыг бууруулах эрчим хүчний хэмнэлттэй, дулаан хуримтлуурын технологийг иргэдэд танилцуулна 13 цаг 57 мин Г.Ганбаатар: Засгийн газрын өр 16 тэрбум ам.долларт дөхсөн нь цаашид анхаарах ёстой маш том дохио 14 цаг 7 мин Монгол Улс ба НҮБ-ын Тогтвортой хөгжлийн хамтын ажиллагааны 2028-2032 оны хүрээг хэлэлцэв Өчигдөр 18 цаг 18 мин “Евро-3” болон түүнээс дээш стандартын АИ-92 автобензиний үнийг 1000 хүртэл төгрөгөөр бууруулна Өчигдөр 18 цаг 00 мин Юун Ялта, юун дэлхийг хуваах! Өчигдөр 17 цаг 30 мин Шөнийн автобус 22:00-02:00 цагийн хооронд үйлчилж байна Өчигдөр 17 цаг 24 мин Ж.Баярмаа: Гэмт хэрэгт холбогдсон төрийн өндөр албан тушаалтнуудаас байнга хариуцлага нэхэх нь чухал Өчигдөр 17 цаг 19 мин Засгийн газар: Төрийн өмчит компанийн тоог 85 болгон цөөлнө Өчигдөр 16 цаг 35 мин ТББХ Ерөнхийлөгчийн чөлөөлөгдөх хүсэлтийг дэмжлээ Өчигдөр 16 цаг 22 мин
iИх уншсан
Аймгийн заан Ц.Гонгорын нэрэмжит УАШТ-д Р.Омар түрүүллээ Ж.Шагжийн нэрэмжит олон улсын эрдэм шинжилгээний хурал болно... Монголын мөсөн сийлбэрчид Мадридын тэмцээнд түрүүллээ УИХ-ын дарга С.Бямбацогт БНСВУ-ын Үндэсний ассамблейн гишүүн... АН дотор угсарсан МАН-ын схем Д.Жаргалсайханыг Барилга, хот ... Юун Ялта, юун дэлхийг хуваах! З.Мэндсайхан: Тэтгэвэр, цалингийн нэмэгдлээр дамжуулан ажлын... Э.Өлзийбаяр: Намын дотоод сонгуулийг МАН-тай нийлж луйвардса... Хууль зөрчиж хэрэг буцаасаар байгаа Дээд шүүхийг “байцаах” х... У.Хүрэлсүх: Гүтгэлэг худал болохыг нотлохын тулд ажлаа өгч б... 1926-1930 онд Герман улсад суралцсан монгол залуучуудын боло... Д.Трамп Хятадад Ким Жөн Унтай уулзаж магадгүй гэв Нөмрөгийн түймрийн хохирлын үнэлгээг хуулийн байгууллагад ши... Цагаачд иргэдийн шинэ цуваа АНУ-ын хилийг чиглэв Хятадын арбитр: Манай төрийн өмчит банкуудаас татсан зээлүүд... “Герман, Франц улсад суралцсан анхны эмэгтэйчүүд” үзэсгэлэнг... Энэ онд 51 байршилд 63.47 км авто замыг шинэчлээд байна Гавьяат тамирчин Э.Цэндбаатар 16 дараалан яллаа УИХ-ын чуулганаар 2027 оны төсвийг эцэслэн баталлаа Улаанбаатарт өдөртөө 4 хэм хүйтэн
Top