x

Лүндэгийн Наранбаатар: Салхитын ваучер бол "боов үмхүүлэлт"

Иргэдийн тэтгэвэр барьцаалсан зээлийг нэг удаа төрөөс төлөх тухай хуулийг УИХ баасан гаригт баталлаа. Хуульд:

-Тэтгэврийн зээлийн зургаа хүртэл сая төгрөгийг тэглэж, үлдсэнийг нь иргэд өөрсдөө төлөх, 

-Тэтгэврийн зээлгүй 194 мянган иргэнд Салхитын ордоос нэг сая төгрөгийн бондын эрхийн бичиг өгөх, 

-Мөн нэг сая төгрөгөөс бага хэмжээний зээлтэй иргэдийн зээлийн нэг сая төгрөгийн зөрүүг бондын эрхийн бичгээр буцааж олгохоор тусгасан билээ.

Хууль батлагдсаны дараа "1072 хувьцаа эзэмшигчдийн эрх ашгийг хамгааллах холбоо"-ны тэргүүн Лүндэгийн Наранбаатар доорх нийтлэлийг бичиж, олон нийтийн сүлжээнд тавьсан байна.  

САЛХИТЫН ВАУЧЕР БОЛ "БООВ ҮМХҮҮЛЭЛТ"

Би уул уурхайн инженер, эдийн засагч мэргэжилтний хувьд ард иргэддээ үнэн зөв мэдээлэл хүргэх ёстой гэж бодож байна. Австрали, Азийн уул уурхайн институтын гишүүний хувьд ч, салбарын судлаач мэргэжилтний хувьд ч энэ миний ёс зүйн үүрэг. Тийм учраас хаалттай байгаа Салхитын ордын мэдээллийг өөрийн зүгээс эрэн сурвалжилж үзлээ. Надаас гадна олон мэргэжилтэн мэдээлэлтэй байгаа. УУХҮЯ, АМГ, ТЭЗҮ шинжээчид гэх мэт. Яагаад чимээгүй байгааг би хувьдаа ойлгохгүй байна. УИХ чуулганыг үзэхээр гишүүд хэдэн их наядаар тоологдох, орлого үнэлгээ ярих юм. Тэд буруу мэдээлэлтэй байна. Буруу мэдээлэлтэй учир буруу шийдвэр гаргах магадлалтай. Салхитын Техник эдийн засгийн үндэслэл (ТЭЗҮ)-ийг олж харахад энэ маш жижигхэн орд юм байна.

ТЭЗҮ-г уул уурхайн төсөл судалгааны TOPAZIA Consulting services компани Эрдэнэс Силвер Ресурс (Эрдэнэс Монголын охин компани) -ийн захиалгаар боловсруулж, 2019 оны 12 сарын 31 өдрийн 15 цагт Монгол улсын Эрдэс Баялгийн Мэргэжлийн зөвлөлөөр хэлэлцэн батлуулжээ.

Салхит ердөө 2 сая.тн уурхайлах хүдэртэй. Эрдэнэтийн уурхайн 20 хоног ажиллах нөөц гэсэн үг. Хүдэр гэдэг нь алт, мөнгө агуулсан чулуу. Энэ чулууг өрөмдөж, тэслээд, бутлуурт нунтаглаж химийн бодисоор алт, мөнгийг ялгаж авна. Гэхдээ цэврээр нь алт, мөнгө гаргаж чадахгүй. Мөнгөний агуулга давамгайлсан нунтаг шороо гарах юм. Хэмжээ нь 109 мян.тн. Цаашид металлургийн боловсруулалт буюу зууханд хайлж, цэвэршүүлж байж алт, мөнгөө цэврээр нь ялгаж авна. Монголд хайлуулж, цэвэршүүлэх үйлдвэр байхгүй, барьвал хэдэн тэрбум доллар шаарддаг нүсэр үйлдвэр учир боломжгүй байсаар өдий хүрсэн. Монгол банк зөвхөн цэвэр мөнгө, алт л худалдан авдаг. Тэгэхээр Салхитын баяжмалыг Монгол банкинд зарах боломжгүй тул Хятад уруу экспортолж борлуулахаас өөр аргагүй.

Уурхайлах хүдэрт 670 тн мөнгө, 877 кг алт агуулагдана. Цааш химийн бодисоор баяжуулаад мөнгөний 88%, алтны 61%-ийг авч чадна. Бусад нь одоогийн технологийн түвшинд авч чадахгүй учир хаягдна.

ТЭЗҮ-д жилд 300 мян.тн хүдэр олборлож, ордыг 7 жил ашиглана гэж тооцжээ. Хөрс, хүдэр нийлээд 6 сая.тн хэмжээтэй. Энэ нь манай Эрдэнэс Тавантолгойн 3 хоногийн ажил юм. Ийм л жижиг төсөл.

Нийт хөрөнгө оруулалт нь 32 тэрбум төгрөг. Тавантолгойд ~4 тэрбум.$, Оюу толгойд ~15 тэрбум.$ шаардагдсан гээд харьцуулаарай.

Уурхайд 2-3м3 шанагатай жижиг экскаватор, 50тн-ын хово машинууд ажиллана. Уул уурхайн гэхээсээ барилгын зориулалттай жижиг тоног төхөөрөмжүүдээр олборлолтыг амжуулчих юм.

Салхитад 180 орчим хүн ажиллана. 200кг алтны нөөцтэй жижиг шороон орд дээр 200 орчим хүн ажилладаг. Оюу Толгойд 20 мянган хүн ажилладаг.

ТЭЗҮ-д 1 унц алтны үнийг 1200$, мөнгөний үнийг 17$ -оор тооцжээ. Нийт орлогынх нь 92% мөнгө, 6% нь алт, 2% нь цайр, зэсээс орно. Мөнгөний үнийг маш өөдрөг тооцсон, алтны үнэ бол хэвийн. Алтны үнэ 2000$ хүрлээ гэхэд нийт орлогод 10%-иас хэтрэхгүй. Тэгэхээр мөнгө гол бүтээгдэхүүн нь болж байгаа юм. Одоо Лондонгийн металлын бирж дээр алт 1600$, мөнгө 17.5$ байна.

Ордыг бүхэлд нь ашиглахад:

Орлого: 989 тэрбум.₮ (жилд 140тэрбум.₮)
Зардал: 651 тэрбум.₮
Цэвэр ашиг: 251тэрбум.₮ (жилд 36тэрбум.₮)
Өнөөгийн үнэ цэнэ: 122 тэрбум.₮ (үнэлгээ)
Хөрөнгө оруулалт: 32 тэрбум.₮

Өнөөдөр иймэрхүү үнэлгээтэй төслийг зах зээлийн үнээр нь наймаалцвал 10-20 сая доллар байх боломжтой. Нөгөө талаас 32 тэрбум төгрөгийн хөрөнгө оруулалттай төсөлд банк зээл олгоё гэж бодъё. Банкны алтан дүрэм бий шүү дээ. 30 хувийг төсөл хэрэгжүүлэгч өөрөө санхүүжүүлж, 70 хувьд нь банк санхүүжүүлнэ гэдэг. Банк “үсрээд” 20-22 тэрбум төгрөгийн зээл олгоно. Түүнээс дээш бол эрсдэлтэй гэж үзнэ.

Дүгнэлт:
1. Хөгжлийн банк 20 хүрэхгүй тэрбум төгрөгийн зээл банкнаас олгох боломжтой төсөлд 800 тэрбум төгрөгийн баталгаа гаргавал гэмт хэргийн шинжтэй үйлдэл болно. Банкны захирал ийм юм хийвэл сонгуулийн дараа шоронд явах замаа засаж байгаагаас өөрцгүй. Наад зах нь банкинд байр барьцаалж зээл авахад байрны үнийн дүнгийн 50-60% үнэлгээ тогтоодгийг бид мэднэ. Салхитыг харин төр маань, төрийн мөнгөөр 40 дахин өндөр үнэлж барьцаалах нь.

2. Зээл тэглэхэд хамрагдаагүй 190 орчим мянган ахмад бий. Эдгээрт Салхитаас 1 сая төгрөгийн ваучер гаргаж сонгуулийн өмнө ваучер өгөх санал УИХ дээр гарсан. Шаардлагатай санхүүжилт нь 190 орчим тэрбум төгрөг болно. Салхит өөрөө жижиг орд, орлого багатай, жилд ашигтай ажиллах хэмжээ нь 36 тэрбум.₮. Иймд ваучер үнэ цэнэгүй. Ваучер нь 1072 хувьцаа шиг ногдол ашиг өгдөггүй үхмэл цаас болно. Өнөөдөр ногдол ашгаа хүлээсэн 70 орчим мянган ахмад бурханы оронд одчихоод байна. Хэдий болтол аав, ээж, эмээ, өвөө шигээ хүмүүсийг хуурах вэ улстөрчидөө! Ваучераар боов үмхүүлж, сонгуулийн барьцаанд ахмадуудыг оруулах тохуурхалаа зогсоо! Өөр юм бодож ол!

3. Ваучерын 190 тэрбумыг цэвэр ашгаар нөхөн төлөхөд хэдэн жил шаардагдах вэ? Орд жилд 36 тэрбум.₮ ашигтай ажиллана. 190/36=5.3 жил. Ордын нөөц дуусах үед цэвэр ашгаа бүгдийг нь зарцуулж дуусна. 800 тэрбум.₮ бондоос 1 ч төгрөг нөхөн төлөх мөнгө суларч гарч чадахгүй.

Лүндэгийн Наранбаатар, уул уурхайн инженер-эдийн засагч, Австрали-Азийн уул уурхай, металлургийн институтын гишүүн.

iСанал болгох
АНХААРУУЛГА: Та сэтгэгдэл бичихдээ хууль зүйн болон ёс суртахууны хэм хэмжээг хүндэтгэнэ үү. Хэм хэмжээ зөрчсөн сэтгэгдэлийг админ устгах эрхтэй.

Сэтгэгдэл (9)

  • Зочин
    Оюун хорол тэргүүтэй новшнууд дахин сонгогдохгүй гээ мэдрэн боов үмхүүлсэн
    2020 оны 01 сарын 13 | Хариулах
  • Зочин
    Үнэн үнэн коммунистууд боов үмхүүлсэн
    2020 оны 01 сарын 13 | Хариулах
  • Сэржмятав . Даваажав .
    Хуулийн мэдлэгтээ хүн байхгүй байхаа чамшиг нь ернч байхгүй шүү чинийх болхоор хуулийн мэдлэг чинь бүр хэтрээд дэндээд явчих юмаа тэгэхээр мэддэг ,мэддэггүй хоёр адилхан = гэсэн үг одоо ойлгвуу ? ? ? . . .
    2020 оны 01 сарын 13 | Хариулах
  • ZOCHIN
    zEELTEI AHMADUUD TEDNII GER BUL UR HUUHDIIN SANAL AVAH GESEN MUU ZALI. bAUCHER BOL BID TSAGTAA EGNE GEJ SHIIDSEN. EHGUI BOLTER SHINE ZASAGTAIGAA YARI GEED L ENGERNE
    2020 оны 01 сарын 12 | Хариулах
  • Аагий
    Ийм л байгаам даа.Ухаантай ард түмэн минь ойлгох байхаа.Энэ нэг л биш.Чихрийн цаасаар хуурсан гь үнэн.
    2020 оны 01 сарын 12 | Хариулах
  • Иргэн
    Энэ хүн үнэн ярьж байна. Ваучер гэдэг чихрийн цаасыг МАН ын худалч хулгайчид мэргэжсэн хулгайч шонхорын наймаачин хятадын эрлийз Оюунхорол авгайгаар гаргуулж ирсэн.
    2020 оны 01 сарын 11 | Хариулах
  • Боов ямар хамаатай вэ? Боов үмхүүлдэг юм биз дээ LOL
    Zochin
    2020 оны 01 сарын 11 | Хариулах
  • амар
    Наранбаатар унэн хэлж бна шуу!!!
    2020 оны 01 сарын 11 | Хариулах
  • Oyun
    Unen heljee.baychirees ahmaduud uych olj avch chadahgui UIH gishuud huurch bna Oorsdoo heden terbumaar n idchiheed ahmaduudaa huuraad ongorloo.
    2020 оны 01 сарын 11 | Хариулах
iШинэ мэдээ
Д.Нямхүү: Тусгаарлалтад байсан эмэгтэй ХӨСҮТ-д амаржиж, хүү төрлөө 22 цаг 14 минутын өмнө Дураараа дургиж, дунд чөмгөөрөө жиргэх үзэгдэл 22 цаг 38 минутын өмнө "Яараад яахав дээ" аянд залуус нэгдэж байна Өчигдөр 11 цаг 21 минутад Ж.Эрдэнэбатад ямар ял оногдуулсныг ирэх Даваа гаригт танилцуулна Өчигдөр 09 цаг 25 минутад Сайжруулсан шахмал түлшний шинэ үйлдвэрийг наадмын дараа ашиглалтад оруулна Уржигдар 13 цаг 46 минутад Гурав дахь хорт хавдартайгаа тэмцэж байсан бүсгүй таалал төгслөө Уржигдар 13 цаг 30 минутад Түлш нөөцлөх боломжтой 11 агуулахыг сонгож гэрээ байгуулна Уржигдар 12 цаг 23 минутад Сонгуулийн тогтолцооны гор гэж... Уржигдар 12 цаг 03 минутад Хууль зүйн сайдаар Л.Мөнхбаатарыг томилуулъя Уржигдар 11 цаг 49 минутад Наадмын хамгаалалтанд гарах цагдаа нар МОНГОЛ БААТРЫН дээлээр жигдэрнэ Уржигдар 11 цаг 39 минутад Монгол Улс ШХАБ-ын гишүүн болохыг ОХУ дэмжинэ гэв Уржигдар 11 цаг 29 минутад Д.Лүндээжанцан УИХ-ын даргын ахлах зөвлөх болжээ Уржигдар 10 цаг 28 минутад Коронавирусийн шинэ төрөл гурав дахин хурдан тархаж байна Уржигдар 09 цаг 12 минутад Хөвсгөл аймагт ойн түймэр гарчээ Уржигдар 08 цаг 57 минутад УИХ-аар Засгийн газрын бүтэц, бүрэлдэхүүний тухай хуулийг батлуулна Уржигдар 08 цаг 22 минутад Хүүхдийг буруу тээвэрлэсэн жолоочийн эрхийг 6 сараар хасч, 50 мянган төгрөгөөр торголоо 2020-07-02 18:51 ЭМЯ: Унаач хүүхдүүдийг амны хаалттай уралдуулах зөвлөмж ӨГӨӨГҮЙ! 2020-07-02 18:41 "Наадмын талбайд хуушуур хийх, худалдаа эрхлэх зөвшөөрөл олгохгүй" 2020-07-02 18:35 Бага насны хүүхдийг хяналтгүй голын эрэгт тоглуулахгүй байхыг анхааруулав 2020-07-02 17:56 Хүнд, хэцүү цаг үед гурван сая монголчуудын итгэлийг дааж ажиллахыг захив 2020-07-02 17:34
iИх уншсан
Хууль зүйн сайдаар Л.Мөнхбаатарыг томилуулъя Хотын даргад өрсөлдөх “HOT”-5 Ерөнхий сайд, сайдыг томилоход Ерөнхийлөгчтэй зөвшилцөх мэт ... Сонгуулийн тогтолцооны гор гэж... Дураараа дургиж, дунд чөмгөөрөө жиргэх үзэгдэл Ц.Энхбаяр: Иргэнээ бууддаггүй төртэй болтлоо явна гэж би хүү... Өнөөдөр долдугаар сарын 1 Улс төрийн санхүүжилт ба Моралийн уналт "Муу нь муудаа, муна гадсандаа" эрэлхүү Монгол Наадмын хамгаалалтанд гарах цагдаа нар МОНГОЛ БААТРЫН дээлээ... Гурав дахь хорт хавдартайгаа тэмцэж байсан бүсгүй таалал төг... МАН-ын дарга У.Хүрэлсүх Монгол улсын ТӨВИЙГ САХИХ гадаад бод... Б.Анура: Нийлэг хадаг байгальд 40 орчим жил задралд орохгүй У.Хүрэлсүхийг 98.5 хувийн саналаар Монгол Улсын Ерөнхий сайд... УИХ-аар Засгийн газрын бүтэц, бүрэлдэхүүний тухай хуулийг ба... Б.Мөнхсоёл: Томсгосон мажоритари тогтолцооны сул тал нь сана... Ерөнхийлөгч Х.Баттулга АН-аас сонгогдсон УИХ-ын гишүүдтэй ха... У.Хүрэлсүх: Шинэ Засгийн газар ёс зүйтэй, сахилга баттай, ар... Монгол ялна! УИХ-ын 29 тойргоос сонгогдсон 75 гишүүн үнэмлэхээ гардаж авл...
Top