x

Ч.Содномцэрэн: Туршилтаар УИХ-ын сонгуулийн саналын хуудас дөрвөн хуудас болсон

УИХ-ын Төрийн байгуулалтын байнгын хорооны өнөөдрийн хуралдаанаар УИХ-ын сонгуулийн тухай хуулийн төслийн хэлэлцэх эсэхийг хэлэлцлээ. 

Хуулийн төслийн талаар Сонгуулийн тухай хуулийг боловсруулах ажлын хэсгийн ахлагч УИХ-ын гишүүн Л.Энх-Амгалан  УИХ-ын 76 мандатын 50 нь УИХ-аас тогтоосон тойргоос, 26 нь улс нэг тойргоос сонгогдохоор боловсруулсныг танилцууллаа.

Уг хуулийн төсөлд шүүхээс ял шийтгүүлсэн хүн ялаа эдэлж дууссан бол УИХ-ын гишүүнд нэр дэвших эрх нь нээлттэй байхаар зохицуулалжээ. 

Хэлэлцэж буй асуудалтай холбогдуулан гишүүд асуулт асууж, үг хэлэв. 

УИХ-ын гишүүн Ж.Батзандан: 

-Энэ удаагийн сонгуулиар жагсаалтад орсон 26 нэр дэвшигчийн саналыг нийлүүл намд нь өгсөн санал гэж үзэн хувилж тооцох юм байна гэж ойлгосон. Энэ хэзээ, хэрэгжсэн систем бэ. Өмнөх туршлага байна уу. 

Хар машин чинь жагсаалтад бичигдсэн нэр дэвшигчдийг тоолж чадах уу. 

Нэг сонгогч жагсаалтын нэр дэвшигчээс зөвхөн нэгийг сонгоно гэж байгаа. Үүний оронд 26 хүртэл хүнийг дугуйлж болдоггүй юм уу. 

Ажлын хэсгийн дарга Л.Энх-Амгалан: 

-Энэ бол ялсан нам өөртөө зохицуулж боловсрулсан сонгуулийн тогтолцоо биш. Энэ бол хөгжлийн бодлогод тааруулж хийж байгаа тогтолцоо. 

Мажоритар тогтолцоо нь дотроо таван хэлбэртэй. Улс нэг торйог, бүс нэг тойрог, аймаг нэг торйог,  жижиг 76 тойрог, хамгийн сүүлийнх нь бидний өргөн барьсан хувилбар. Хэлэлцүүлгийн явцад дээрх таван хувилбараас сонгож болно. 

Онолын хувьд сонгогч 26 хүний нэрийг дугуйлж болно. Гэхдээ ойлгомжтой байлгах үүднээс том тойрогт өрсөлдөж байгаа хүмүүсээс нэгийг л дугуйлна. Хүнд өгсөн нийт саналыг хувь тэнцүүлэн намд суудал өгнө. 

Дэлхий нийтэд намын хаалттай жагсаалтаар 37 улс сонгуулиа явуулж байгаа бол 38 нь намын нээлттэй жагсаалтаар буюу бидний өргөн барьсан хувиилбараар сонгуулиа явуулдаг. 

СЕХ-ны дарга Ч.Содномцэрэн: 

-Бид туршилтын саналын хуудас хийж үзсэн. Ингэхэд хар машин саналын хуудсыг тоолох боломжтой гэж үзсэн. Жижиг тойрог болон улс тойрог гэдэг хувилбараар сонгууль явуулахад  саналын хуудасны тоо нэмэгдэнэ.  Туршилтын саналын хуудасны тоо дөрөв болсон. Жагсаалтын 26 нь гурван хуудас, тойрогт нэр дэвшигчид нь  нэг хуудас болсон. 

Гэхдээ зардал нэмэгдэнэ. Учир нь төсөвт нэг саналын хуудсаар тооцсон. Үүн дээр дахин гурван саналын хуудас нэмэгдэх болно. 

УИХ-ын гишүүн Д.Хаянхярваа:

-Хэдхэн хоногийн өмнө бид Үндсэн хуулийн нэмэлт өөрчлөлтийг баталсан. Үндсэн хуульд сонгуулийн тогтолцоог яг энэ хувилбараар явуулах санал оруулж ирснийг дэмжээгүй. Гэтэл Үндсэн хуульд оруулахаас татгалзсан хувилбарыг Сонгуулийн хуульд оруулж ирж байна.  Энэ хэвээр нь сонгуулийн хуулийг батлах нь Үндсэн хууль зөрчсөн явдал болохгүй юу?

Хоёрдугаарт, бие даагч жагсаалтын 26-тай улсын хэмжээнд өрсөлдье гээд ороод гэвэл яах вэ. Бие даагчийн асуудлыг яаж зохицуулж байгаа вэ.

Түүнчлэн сонгуулийн хандивын асуудалд дорвитой өөрчлөлт ороогүй гэж харсан.  Үүнийг тодорхой болгохгүй бол бидэнд өмнөх гашуун туршлага бий. Юу гэхээр, сонгуулийн хөрөнгө босгох гэж схем зурж байгаад хоёр нөхрөө хилс хэргээр шоронд хийчихээд байна. Бид хуулиа боловсронгуй болгохгүй бол намынхаа төлөө зүтгэж явсан хүмүүс хилсээр хэлмэгддэг явдал байсаар байна. 

Ажлын хэсгийн дарга Л.Энх-Амгалан: 

-Бие даагч том тойрогт өрсөлдөх боломж байхгүй. Энэ тогтолцоогоор зөвхөн улс төрийн намууд нэр дэвшүүлнэ. Харин жижиг 50 тойрогт бие даагч нэр дэвших нь нээлттэй. Сонгуулийн хандивын асуудалтай холбогдуулан зардлын дээд босго тавьж байгаа. 

Ийнхүү УИХ-ын сонгуулийн тухай хуулийн төсөлтэй холбогдуулан гишүүд үг хэлж, асуулт асууснаар санал хураалт явууллаа. Хуралдаанд оролцсон гишүүдийн олонхын саналаар уг хуулийн төслийг хэлэлцэхийг дэмжлээ. 

iСанал болгох
АНХААРУУЛГА: Та сэтгэгдэл бичихдээ хууль зүйн болон ёс суртахууны хэм хэмжээг хүндэтгэнэ үү. Хэм хэмжээ зөрчсөн сэтгэгдэлийг админ устгах эрхтэй.
iШинэ мэдээ
Хүнсний хог хаягдлыг дахин боловсруулахад 3 сая ам.долларын буцалтгүй тусламж үзүүлнэ 5 цаг 45 минутын өмнө “Улаанбаатарын өвлийн наадам” ирэх сард болно 6 цаг 46 минутын өмнө Пассив хаус буюу Ногоон барилгын технологийг нэвтрүүлнэ 6 цаг 58 минутын өмнө Аялал жуулчлалын салбарын орлого 10.2 хувиар нэмэгджээ 7 цаг 6 минутын өмнө Тэтгэврийн хэмжээг 25-40 мянган төгрөгөөр нэмлээ 7 цаг 43 минутын өмнө Ц.Цэнгэлийг Болгарт, Б.Батцэцэгийг Италид суух Элчин сайдаар томилно 8 цаг 55 минутын өмнө Хятад, Хонг Конгоос ирсэн сэжигтэй 6 хүнээс халдвар илрээгүй гэв 9 цаг 6 минутын өмнө Хуурамч шатахууны улмаас жилд 50-60 тэрбум төгрөгийн хохирол учирч байна 9 цаг 24 минутын өмнө Усны гүнд эрэн хайх, аврах ажиллагааны дадлага хийв 10 цаг 48 минутын өмнө Г.Батхүү агсны гэр бүл талийгаачийг гадны нөлөөтэй амиа алдсан гэв 10 цаг 51 минутын өмнө Н.Номтойбаяр: Миний буруутай үйлдлээр улстөрч шинэ залуусыг адилтгаж харлуулах хэрэггүй 11 цаг 10 минутын өмнө ОХУ-ын шинэ засгийн газар бүрдлээ 13 цаг 34 минутын өмнө Үхлийн аюултай коронавирус АНУ-д илэрснийг мэдэгдлээ 13 цаг 49 минутын өмнө БСШУСЯ-ны гадна талбайд багш нар жагсаал зохион байгуулна 14 цаг 2 минутын өмнө Д.Оюунчимэг: Битон сав авлаа гээд саналаа өгөхгүй ээ, нэр дэвшигч өөрөө хууртаж байна гэсэн үг 14 цаг 37 минутын өмнө Хүүхдийн сүү ба үндэстний ирээдүй 15 цаг 29 минутын өмнө Шүүх эрх мэдлээс улстөрчдийг хол байлгахын учир 15 цаг 34 минутын өмнө Онцгой комиссынхон угаар мэдрэгч суурилуулахад оролцож байна 15 цаг 35 минутын өмнө Удаашралтай байгаа төсөл хөтөлбөрүүдийг урагшлуулах талаар санал солилцов 15 цаг 39 минутын өмнө Цас орж, зөөлөн цасан шуурга шуурна 15 цаг 46 минутын өмнө Япон Улсын Мияконожо хотын төлөөлөгчидтэй уулзав Өчигдөр 17 цаг 51 минутад Э.Бат-Үүлийг хоёр сая төгрөгөөр торгох шийдвэрийг хэвээр үлдээв Өчигдөр 16 цаг 53 минутад С.Амарсайхан: Агаарын дүүжин тээвэр ирэх оны зургаадугаар сараас явж эхэлнэ Өчигдөр 15 цаг 37 минутад Ц.Нямдорж: Н.Номтойбаярын тухайд прокурорын зүгээс дэндүү яарсан, адгасан Өчигдөр 14 цаг 13 минутад "Бандаажгүй" улс төр Өчигдөр 11 цаг 54 минутад ҮСХ: Татварын орлого 1.5 их наядаар өсжээ Өчигдөр 11 цаг 36 минутад Болзошгүй гал түймрийн аюулаас урьдчилан сэргийлье Өчигдөр 11 цаг 11 минутад А.Туяа: Бардам хэлье, гуйж авсан дүр надад байхгүй Өчигдөр 10 цаг 59 минутад Н.Номтойбаяр гишүүн Дэд хорооны хуралдааныг нээлттэй явуулах хүсэлт гаргав Өчигдөр 10 цаг 37 минутад Соёлын өвийг хадгалж, хамгаалах төсөлд тэтгэлэг олгоно Өчигдөр 09 цаг 46 минутад Сайд Ч.Улаан ХБНГУ-д ажлын айлчлал хийж байна Өчигдөр 09 цаг 29 минутад УИХ-д улираан сонгож болохгүй гишүүд: Б.ЭНХ-АМГАЛАН Өчигдөр 09 цаг 16 минутад Авлигын эсрэг нэгдсэн намуудын эвслээс мэдээлэл хийнэ Өчигдөр 08 цаг 57 минутад Путины санал болгосон ҮХНӨ бидэнд ямар хамаатай вэ? Өчигдөр 08 цаг 06 минутад Ихэнх нутгаар хүйтний эрч суларна Өчигдөр 07 цаг 57 минутад “Өгөөж-Чихэр боов” сар шинийн хэвийн боов, суурь еэвэнгээ үйлдвэрлэж эхэллээ Уржигдар 17 цаг 50 минутад Японы шинэ Элчин сайдыг хүлээн авч уулзав Уржигдар 17 цаг 32 минутад Жүдочид олон улсын тэмцээнээ Парисын “Их дуулга”-аас эхлүүлнэ Уржигдар 17 цаг 30 минутад Монгол улсад 2019 онд 45.7 мянган удаа газар хөдөлжээ Уржигдар 17 цаг 24 минутад 15 минутад бүрэн цэнэглэгддэг цахилгаан автобусыг туршиж эхэллээ Уржигдар 17 цаг 04 минутад УНТЭ яаралтай тусламжийн төвийн үйлчилгээний чадамжаа хоёр дахин нэмэгдүүллээ Уржигдар 16 цаг 14 минутад Фото: Дэлхийг дугуйгаар тойрон аялж яваа Энэтхэг залуу манай улсад иржээ Уржигдар 15 цаг 56 минутад Д.Тогтохсүрэн: Би казинод тоглоогүй, бооцоо тавиагүй, мэдэх ч үгүй Уржигдар 15 цаг 08 минутад НӨАТ-ын буцаан олголт 10 тэрбум төгрөгөөр нэмэгджээ Уржигдар 14 цаг 54 минутад Автомашинтайгаа мөсөнд цөмөрсөн дөрвөн хүний амийг аварчээ Уржигдар 14 цаг 41 минутад Ерөнхийлөгч Х.Баттулга долоо дахь зөвлөхөөрөө Э.Мөнх-Очирыг сонгожээ Уржигдар 13 цаг 59 минутад Сургуулийн сурагчдад “Ухаалаг бугуйвч” хүргүүлж эхэллээ Уржигдар 13 цаг 33 минутад "Д.Эрдэнэбат гишүүн казинод тоглоогүй, сонирхох үүднээс ороод гарсан" Уржигдар 12 цаг 58 минутад Б.Дөлгөөн: Манай улсын дун­даж дав­харга Зайсанд төвлөрдөг Уржигдар 12 цаг 31 минутад Хотын тойргийн мандатын тоог цөөлөхийг эсэргүүцэв Уржигдар 12 цаг 10 минутад
iШинэ мэдээ
ЦААШ ҮЗЭХ
Top