“Хүйс толгойн бичиг”, “Хүний бүтэн биеийн бүртгэл бичвэр” ЮНЕСКО-гийн Дэлхийн дурсамжид бүртгэгдлээ

2025/04/23

2025 оны дөрөвдүгээр сарын 2–17-нд Францын Парис хотноо болсон ЮНЕСКО-гийн Гүйцэтгэх зөвлөлийн 221 дүгээр чуулганаар Монгол Улсаас нэр дэвшүүлсэн “Хүйс толгойн бичиг” болон “Хүний бүтэн биеийн бүртгэл бичвэр” хэмээх хоёр баримтат өвийг Дэлхийн дурсамж хөтөлбөрийн олон улсын жагсаалтад албан ёсоор бүртгэжээ.

“Хүйс толгойн бичиг” нь Монголын эртний брахми бичгээр сийлэгдсэн, 1400 гаруй жилийн түүхтэй, эртний монгол хэл, соёлын ховор дурсгалт эх сурвалж юм. Тус бичээс нь монголчуудын бичиг үсгийн үүсэл, түүх, хэл шинжлэл, соёлын судалгаанд онцгой ач холбогдолтойд тооцогддог.

Харин “Хүний бүтэн биеийн бүртгэл бичвэр” нь XVIII зууны уламжлалт ангаах ухааны гар бичмэл бөгөөд тухайн үеийн Монголын анагаах ухааны сургуулиудад хэрэглэгдэж байсан эмнэлзүйн чухал эх сурвалж юм. Энэхүү бичвэрт хүний биеийн бүтцийн нарийвчилсан бүртгэл, оношлогоо, эмчилгээний аргууд багтсан нь түүхэн болон шинжлэх ухааны өндөр үнэ цэнтэй хэмээн үнэлэгдсэн байна.

Монгол Улс өмнө нь 2011 оноос хойш ЮНЕСКО-гийн энэхүү хөтөлбөрт нийт зургаан баримтат өвийг бүртгүүлээд байсан бөгөөд энэ удаагийн бүртгэл нь манай улсын соёлын өвийг дэлхийн түвшинд таниулах, хамгаалах, хадгалах үйл ажиллагаанд чухал түлхэц болж байгааг Гадаад харилцааны яамнаас онцлон тэмдэглэжээ.

Эх сурвалж: Гадаад харилцааны яам, ЮНЕСКО.

iСанал болгох

Нийслэлд хэрэгжиж буй төслүүдийн байгаль орчин, нийгмийн нөлөөллийн үнэлгээг нээлттэй мэдээлэхийг үүрэг болголоо

УИХ-ын гишүүнийг эгүүлэн татсанаар улс төрийн намд хариуцлага бий болно

Одон орон судлаачид дэлхийтэй төстэй шинэ гараг илрүүллээ

АНХААРУУЛГА: Та сэтгэгдэл бичихдээ хууль зүйн болон ёс суртахууны хэм хэмжээг хүндэтгэнэ үү. Хэм хэмжээ зөрчсөн сэтгэгдэлийг админ устгах эрхтэй.

iРедакцийн сонголт

Зундарь: Амин насны урсгал

iШинэ мэдээ

Баянзүрх дүүрэгт 640 хүүхдийн суудалтай сургууль ашиглалтад орлоо 1 цаг 10 мин Сүхбаатар дүүргийн эмэгтэйчүүдийг умайн хүзүүний хорт хавдрын эрт илрүүлэгт уриалж байна 1 цаг 10 мин Иран улс гал зогсоох хэлэлцээрт Ливаныг багтаах шаардлага тавив 1 цаг 11 мин Улаанбаатар хотын хуучирсан шугам сүлжээг шинэчлэх, засварлах ажил үргэлжилж байна 1 цаг 11 мин Прокурорын байгууллага авлигын 50 хэргийг шүүхээр шийдвэрлүүллээ 1 цаг 12 мин Европын Комисс Унгарт олгох зээлээ хойшлуулжээ 1 цаг 13 мин Хөдөлмөр, нийгмийн түншлэлийн гурван талт 2026-2028 оны хэлэлцээг дөрөвдүгээр сард эхлүүлнэ 1 цаг 14 мин Насанд хүрээгүй хүүхэд суррон унаж замын хөдөлгөөнд оролцохыг хориглоно 1 цаг 15 мин Зөвшөөрөлгүй барилга угсралтын ажил эхлүүлсэн "Цагаан хуаран Консалтинг" ХХК-ийн үйл ажиллагааг түр зогсоов 2 цаг 56 мин ХӨСҮТ-ийн хүүхдийн тасгийг иж бүрэн шинэчлэн засварлалаа 3 цаг 8 мин Дэлхийн хотуудын ердөө 14 хувь нь аюулгүй агаараар амьсгалж байна 3 цаг 12 мин Өвөрмонголын Улаан загалмайн нийгэмлэгээс зудад өртсөн малчдад 200 мянган юань хандивлалаа 3 цаг 14 мин Монголын пара таеквондочид “Турк опен”-оос хос мөнгөн медаль хүртлээ 3 цаг 15 мин Гуравдугаар сарын 28-нд нутгийн хойд хагаст цас орж, цасан шуурга шуурна 3 цаг 18 мин "Баялгийн сангийн өнөөгийн нөхцөл, тулгамдаж буй асуудал" сэдэвт хэлэлцүүлэг боллоо 3 цаг 19 мин Гэр бүлийн хөгжлийг дэмжих тухай хуулийн төслийг олон нийтэд танилцууллаа 3 цаг 21 мин Н.Учрал: Улс төрийн тоглоом улс орны шоглоом болох учиргүй 3 цаг 22 мин Зундарь: Амин насны урсгал 5 цаг 16 мин Химийн хорт бодис хууль бусаар хадгалсан гадаадын иргэн, хуулийн этгээдийг торгожээ 5 цаг 38 мин Одон орон судлаачид дэлхийтэй төстэй шинэ гараг илрүүллээ 5 цаг 39 мин

iИх уншсан

Хадны завсарт хавчуулсан халиуны зулзага Тамхины хуулин дээр тээг тавиад байгаа улстөрчдийг зарлацгаа... Хаврын тариалалт хаяанд... Харин бид бэлэн үү? Н.Лүндэндорж: Шүүхэд итгэх иргэдийн итгэл ганхаж байгаад хуу... Фронтын генерал ба индрийн маршал Маршал Чойбалсан Дэмчигдонров ванг Хятадад тушаасан нь “Хоёр тал” биш, нэгэн дээвэр дор О.Номинчимэг: Төрийн өмч дарга нарын "шидэт уут" биш, ард тү... Сургуулийн орчин дахь дээрэлхэлттэй дэлхийн улс орнууд хэрхэ... Зундарь: Амин насны урсгал Б.Жаргалан: АН олон залууст хаалгаа нээж байж ялалт байгуулн... Монголчуудыг АНУ-ын “Визийн бонд” хөтөлбөрт хамруулсан нь ма... Г.Уянгахишиг: УИХ-ын гишүүнийг эгүүлэн татах нөхцөлийг зөвхө... “Оюу толгой” ХХК-иас ус бохирдуулсаны төлбөр авахыг Усны газ... Х.Нямбаатарын ар шил дээр Ж.Энхбаяр "исгэрч" байна "Сэлбэ 20 минутын хот" төслийн бүтээн байгуулалт үргэлжилж б... "Туулын хурдны зам"-ын барилгын ажил эхэллээ П.Наранбаяр боловсролын салбарт юу үлдээв Б.Одбаяр: Туулын хурдны замыг барихдаа голын экосистемийг ал... Ерөнхийлөгч У.Хүрэлсүхийг Өлгий цэргийн хүрээний хүндэт хару...