Монгол Улс БНСУ-тай эдийн засгийн түншлэлийн хэлэлцээр байгуулах хүрээнд 10,000 гаруй нэр төрлийн бараа, бүтээгдэхүүнийг экспортлох саналаа тавьжээ.
Монгол-БНСУ-ын худалдааны өнөөгийн байдал
- БНСУ бол Монгол Улсын 5 дахь том худалдааны түнш улс.
- Нийт худалдааны эргэлт 1.6 тэрбум ам.доллар байгаа бөгөөд үүнээс:
- Монголын экспорт 10%-ийг эзэлж байна.
- 90%-ийг БНСУ-аас импортлож буй бараа, бүтээгдэхүүн бүрдүүлж байна.
Хэлэлцээрийн гол зорилго
- Уурхайн бус экспортыг нэмэгдүүлэх
- Худалдааны алдагдлыг багасгах
- Худалдааны орчныг сайжруулж, хөрөнгө оруулалт татах
Эдийн засгийн түншлэлийн хэлэлцээр нь зөвхөн худалдаа бус, мөн үйлчилгээ болон хөрөнгө оруулалтын боломжийг нэмэгдүүлэх ач холбогдолтой гэж Эдийн засаг, хөгжлийн яамны Хөрөнгө оруулалт, нэгдсэн бодлого зохицуулах газрын дарга Б.Анар онцоллоо.
Японтой байгуулсан хэлэлцээрийн алдаа, сургамж
Монгол Улс өмнө нь Япон улстай эдийн засгийн түншлэлийн хэлэлцээр (EPA) байгуулсан ч тодорхой алдаа гарчээ. Үүнд:
- Гаалийн тарифын хөнгөлөлт эдлэх бүтээгдэхүүний ангиллыг зөв тодорхойлоогүй.
- Экспортод гаргах бүтээгдэхүүний гарал үүслийн дүрмийг буруу тохиролцсон.
- Япон хөрөнгө оруулагчдын эрх ашиг зөрчигдсөн тохиолдолд Монгол Улс хамгаалж чадаагүй.
Үүнээс үүдэн анх орж ирсэн Японы хөрөнгө оруулагчид буцаж гарах болсон нь хэлэлцээрийг амжилтгүй болгох нэг том шалтгаан болжээ.
Цаашдын төлөв
Монгол Улс БНСУ-тай байгуулах хэлэлцээрт дээрх сургамжийг харгалзан үзэж, экспортын бүтээгдэхүүний ангиллыг сайтар тодорхойлох, хөрөнгө оруулагчдын эрх ашгийг хамгаалах, гарал үүслийн дүрмийг оновчтой тохиролцох чиглэлд анхаарч ажиллах юм.
Эх сурвалж: Эдийн засаг, хөгжлийн яам
